جغرافیای سیاسی شهرستان فاروج:

شهرستان فاروج در شرق استان خراسان شمالی قرار گرفته و از شمال به شهر باجگیران، از جنوب به شهرستان اسفراین، ازغرب به شهرستان شیروان و از شرق به قوچان در استان خراسان رضوی منتهی می شود. این شهرستان با مساحت حدود 1615کیلومتر مربع دارای 1 شهر، 2 بخش، 5 دهستان و 83 آبادی است. جمعیت شهرستان فاروج در سال 1385 بالغ بر 49693 نفر برآورد گردیده است.

 -جغرافیای طبیعی شهرستان فاروج:

شهرستان فاروج در درۀ رود اترک بین رشته کوه­های کپه داغ- هزار مسجد در شمال و آلاداغبینالود در جنوب شکل گرفته است. آّب و هوای این منطقه در تابستان­ها معتدل و در زمستان­ها بسیار سرد است. به دلیل وجود منابع آب کافی، از جمله رودخانه اترک، کشاورزی در منطقه رونق دارد و شهرستان فاروج به یکی از مراکز مهم تولید غلات روغنی و انواع آجیل تبدیل شده است. کوه شاه­جهان با ارتفاع 3051 متر به عنوان بلندترین قلۀ خراسان شمالی در شهرستان فاروج قرار دارد.

 -پیشینه تاریخی فاروج:

بطور کلی شرایط زیست محیطی و اقلیمی شهرستان فاروج برای ایجاد مراکز سکونتی بسیار مناسب است و از آن جا که شواهدی مبنی بر بروز تغییرات اساسی مورفولوژیکی و هیدرولوژیکی در درۀ رود اترک وجود ندارد، احتمالاً این وضعیت در دوره باستان نیز وجود داشته است. پراکندگی فراوان تپه­ها، محوطه­های و ابنیۀ باستانی در بخشهای مختلف این شهرستان از دورۀ پیش از تاریخ تا دورۀ اسلامی گواه این مدعا است. تپه یام به عنوان یکی از کهن­ترین و گسترده­ترین استقرارگاه­های باستانی خراسان شمالی نشان دهندۀ شکوفایی منطقه در دوران پیش از تاریخ است. وجود مراکز سکونتی و قلعه­های نظامی- تجاری دورۀ اشکانی و ساسانی در این شهرستان، از قبیل محوطۀ وسیع ویرانشهر حاکی از حضور فعال اقوام اشکانی و ساسانی در پهنۀ این شهرستان است.

آثار تاریخی و گردشگری :
آرامگاه شاهزاده عبدالرحمن، خرق
موقعیت: شهرستان فاروج، روستای خرق

آرامگاه شاهزاده عبدالرحمن یکی از یادمانهای مذهبی- تاریخی دوره صفوی در شهرستان فاروج است. پلان یک ایوانی و گنبد رفیع و دوپوش بنا آن را از نمونه­های مشابه در سطح استان ممتاز می­کند. کاربندی­ها و سایر تزیینات زیر گنبد و نیز نقاشی­های منحصر به فرد بر روی طاق­نماهای داخل بنا که اغلب شامل نقوش گیاهی است که به رنگ آبی تصویر شده، از ویژگی­های منحصر به فرد این بنا به شمار می­روند.

 قلعه تاریخی علی آباد
موقعیت: شهرستان فاروج، روستای یام

قلعه علی­آباد یکی از قلاعی است که در دورۀ صفوی برای ایستادگی در برابر اقوام مهاجم ساخته شده و با توجه به نا امنی منطقه همچنان تا اواخر دوره قاجار مورد استفاده بوده است.این قلعه پلان مستطیلی دارد و با برج و بارو و خندق بزرگی مستحکم سازی شده است. این قلعه دو دروازه در وسط حصار شمالی و جنوبی، چهار برج درگوشه­ها و دو برج در وسط حصار شرقی و غربی دارد.

آرامگاه بابا و بی­بی
موقعیت: شهرستان فاروج، روستای استاد

زیارتگاه بابا و بی­بی از آثار تاریخی دوره تیموری در شهرستان فاروج است. این بنا متشکل از دو اتاق در ضلع شمالی و جنوبی و یک ایوان بزرگ با پوشش قوسی در ضلع شرقی است. در داخل هر اتاق قبری وجود دارد که بر روی آن یک صندوقچه چوبی منبت­کاری شده با نقوش گیاهی و کتیبه­هایی به خط ثلث وجود دارد. سقف اتاقی که مرقد بابا حسین در آن قرار گرفته با گنبد رُک و عرقچینی در زیر پوشش یافته و پوستۀ خارجی گنبد روکشی از جنس ورق گالوانیزه دارد.

 حمام قدیمی روستای استاد
موقعیت: شهرستان فاروج، روستای استاد

نمونه­ای از حمام­های دورۀ صفوی در شهرستان فاروج است که به صورت زیرزمینی با مصالح سنگ و ساروج ساخته شده است. طرح کلی حمام از یک راهروی ورودی، یک سربینه با پلان هشت ضلعی، گرمخانه و مخازن آب تشکیل شده است. سقف حمام پوشش گنبدی دارد و در وسط گنبدها روزنه­ای جهت ورود نور به حمام تعبیه شده است.

 مسجد جامع استاد
موقعیت: شهرستان فاروج، روستای استاد

مسجد جامع استاد از آثار مذهبی-تاریخی شهرستان فاروج است که به دلیل انجام تعمیرات فراوان تاریخ دقیق ساخت آن معلوم نیست. این مسجد از نوع مساجد شبستانی ساده است و پلان آن متشکل از یک مستطیل است که در وسط آن ستون­های چهارگوش بزرگی به قطر 2 متر وجود دارد. این ستون­ها در قسمت بالا به وسیلۀ قوس­های جناقی کند که فشار حاصل از سقف را به پایه­ها منتقل می­کنند به هم ارتباط یافته است.

 -روستای استـاد

این روستا در 30 کیلومتری جنوب غرب شهر فاروج واقع شده است. روستای استاد آب و هوای معتدل کوهستانی دارد و از جاذبه­های آن علاوه بر چشم اندازهای طبیعی زیبا می­توان به آثار کهنی همچون تخت حصار، قلعه کهنه، مسجد جامع، حمام قدیمی و بنای امامزاده اولیاء اشاره نمود. در استاد صنایع دستی مختلف از جمله قالی­بافی رواج دارد. ورزش محلی کشتی با چوخه، انواع غذاها و نان محلی، مراسم محلی جشن نوروز و سیزده بدر، تعزیه خوانی و ... به این روستا چهره منحصر به فردی بخشیده است.

-روستای گردشگری خسرویه

روستای خسرویه در دامنه رشته کوه­های زیبای شاه جهان و در فاصله 25 کیلومتری جنوب غربی فاروج، در دل  دره­ای سر سبز جای گرفته است. خسرویه زادگاه عالم ربانی آقا نجفعلی قوچانی است و از بافت سنتی و معماری بسیار غنی برخوردار است. علاوه بر بافت سنتی و مذهبی، خسرویه از جاذبه­های طبیعی زیادی بهره­مند است.

 

سنتی و معماری بسیار غنی برخوردار است. علاوه بر بافت سنتی و مذهبی، خسرویه از جاذبه­های طبیعی زیادی بهره­مند است.