پرسش های متدوال

پرسش های متداول تعاون ؟
مراحل تشکیل تعاونی :
 
1- مراجعه متقاضی تشکیل تعاونی به وزات تعاون، کار و رفاه اجتماعی ( اداره کل یا اداره تابعه شهرستانی ) و انتخاب سه نفر هیات موسس، تشکیل پرونده و تهیه طرح پیشنهادی .
2- بررسی طرح پیشتهادی توسط وزارت تعاون، کار ورفاه اجتماعی .
 3- در صورت مثبت بودن بررسی طرح و در صورت نیاز از دستگاههای اجرایی مربوطه مجوز .
4- صدور مجوز و اعلام به هیات موسس و انتشار آگهی دعوت اولین مجمع عمومی.
5-  دعوت از واجدین شرایط سمت هیات مدیره و بازرسی و افتتاح حساب و واریز مبلغ لازم التادیه سرمایه و برگزاری مجمع عمومی
6- تکمیل مدارک اولین مجمع عمومی و ارسال به اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی شهرستان مربوطه .
7- بررسی مدارک توسط اداره تعاون، کار و رفاه اجتماعی شهرستان و ارسال به اداره ثبت شرکت ها .
8- صدور آگهی تاسیس شرکت تعاونی توسط اداره ثبت شرکت ها .
 
مدارکی که هیات موسس بایستی در بدو تشکیل تعاونی  ارائه نماید :
 
الف- تصویر شناسنامه و مدارک تحصیلی 
ب- گواهی پایان خدمت نظام وظیفه عمومی یا معافیت 
ج-  برگ عدم سوء پیشینه
کارکنان رسمی و پیمانی دولت با ارائه گواهی یا حکم کارگزینی از بند ب و ج معافند .
مراحل برگزاری کمیسون ماده 5 :
1- تکمیل فرم ثبت نام نامزدین
2- ارسال فرم های ثبت نامی توسط هیات مدیره به ادارات تعاون و دبیرخانه کمیسیون
3- دعوت از اعضاء کمیسیون و تشکیل جلسه کمیسیون
4- تصمیم گیری در رابطه با صلاحیت داوطلبان و همچنین رسیدگی به شکایات
5- ابلاغ تصمیمات کمیسیون به تعاونیها/اتحادیه/اتاق تعاون حداکثر تا 5 روز  قبل از برگزاری مجمع عمومی
 
چگونگی  و مراحل دریافت تسهیلات در حوزه تعاون :
 
 پس از درخواست شرکت تعاونی مبنی بر اخذ تسهیلات پرونده اعتباری همراه با مدارک ومستندات توسط اداره تعاون کار رفاه اجتماعی شهرستان  تشکیل و به  اداره کل ارسال  می گردد. کارشناسان اداره کل نیز پس از بررسی و اظهار نظر  و همچنین پس از رفع نواقص توسط متقاضی  طرح را جهت تصویب وتامین اعتباربه کمیته های اعتباری  مختلف معرفی می نماید .
مراحل :
_تشکیل پرونده
_بررسی و اعلام نظر
_طرح در کمیته
 _اعلام نتیجه به متقاضی

 

مدارک لازم جهت دریافت تسهیلات حوزه تعاون :
 
1)     تقاضای کتبی ادارات با ذکر (نوع درخواست مبلغ درخواست هدف از اخذ تسهیلات، ذکر تضمینات )
2)     ارائه کپی شناسنامه کارت ملی و کارت پایان خدمت اعضا هیئت مدیره ومدیرعامل
3)     ارائه اساسنامه و سایر مدارک ثبتی شرکت (آگهی تاسیس، شرکت نامه تقاضانامه آگهی روزنامه رسمی، ارائه آخرین تغییرات مربوط به مدیر عامل ، رئیس هئیت مدیره سرمایه ثبتی شرکت )
4)     برگزاری مجمع سالیانه و ثبت در سامانه نظارت جامع ،خود اظهاری بازرس و ثبت درسامانه جامع نظارت
5)     ارائه کلیه مجوزات تاسیس و یا بهره برداری و هرگونه مجوز قطعی و یا اصولی بسته به مورد فعالیت از سایر دستگا ه های اجرایی
6)      مجوزات آب و برق و گاز و محیط زیست (برای طرح های خارج از شهرک صنعتی)
7)     آخرین تراز (دو ماه قبل از درخواست) جهت طرحهای ایجادی و ارائه صورت های مالی و تراز سالیانه برای واحدهای موجود
8)     ارائه پیش فاکتور ماشین آلات ادوات ومواد اولیه و طرح توجیهی فنی و اقتصادی
9)     کپی اسناد مالکیت زمین محل اجرای طرح شامل سند سیم سرب یا قرارداد واگذاری زمین و اجاره نامه محل فعالیت به نام شرکت تعاونی (اجاره نامه می بایست با توجه به مدت زمان باز پرداخت تسهیلات و در دفتر خانه اسناد رسمی تنظیم گردد)
10) ارائه مدارک مالیاتی و بیمه ای شرکت تعاونی
11) در صورت داشتن بدهی ( نامه از بانک عامل جهت تعیین تکلیف )
 
چگونگی حمایت وزارت تعاون از طرح های تحقیقاتی :
 
وزارت تعاون،کار و رفاه اجتماعی  جهت دستیابی به اهداف خود در نظر دارد : از توان علمی دانشجویان دوره های تحصیلات تکلمیلی در رشته های مختلف استفاده نموده و همزمان نیاز های مطالعاتی این رشته ها برآورده نماید.
  از این رو طرح حمایت از پایان نامه های دوره های کارشناسی ارشد و دکتری و حمایت از انجام طرح های تحقیقاتی و انجام طرحهای تحقیقاتی با جامعه هدف تعاون را به عنوان راهکاری اثربخش در دستور کار خود قرار داده است . اهداف وزارتخانه در این زمینه ، استفاده از ظرفیت استادان و دانشجویان مستعد و علاقمند در زمینه های مرتبط با مبحث تعاون و همچنین بهره گیری از نظرات و تخصص آنها، توسعه همکاری های علمی و پژوهشی بین دانشگاه و وزارت متبوع ، هدایت و بهره برداری از پایان نامه های تحصیلات تکمیلی را در راستای رسیدن به اهداف متعالی تعاون در کشور و استفاده از پتانسیل های قابل توجه محققین دانشگاهها می باشد .
 
وظایف سالانه تعاونی در سامانه های مرتبط با بخش تعاون  :

 

عملیات مربوط به تعاونی ها در سامانه جامع نظارت :
الف-ثبت نام در سامانه جامع نظارت
ب- ورود کاربران تعاونی به زیر سامانه خود اظهاری به ادرس       :nezarat.mcls.gov.ir
ج- خود اظهاری پیشرفت فیزیکی تعاونی های در دست اجراء
د- ورود به زیر سامانه تغییرات تعاونی ها
•    ثبت مجمع جدید  یا صورتجلسه هیات مدیره
•    ورود اطلاعات اصلی مجمع
•    انتخاب بازرس تعاونی  در سامانه به منظور دریافت کد کاربری برای ورود به سامانه
•    اسکن و درج تصویر صورتجلسه مجمع و هیات مدیره در سامانه
•    اسکن و درج تصویر آگهی تغییرات و روزنامه در سامانه

 

وظایف بازرس :

 

ورود به سامانه جامع نظارت
خود اظهاری قانونی بازرس( پاسخ به سوالات نظارت قانونی )
 
پرسش های متداول روابط کار ؟

الف- طبقه بندی مشاغل

1- کارگاه های تولیدی و صنعتی از چه زمانی بایستی نسبت به تهیه طرح طبقه بندی مشاغل اقدام نمایند؟

با توجه به بخشنامه شماره 12096 مورخ 2/9/74 معاونت تنظیم روابط کار وزارت کار و امور اجتماعی و در اجرای ماده 1 آئین نامه اجرایی تبصره 1 ماده (49) قانون کار واحد هایی که از 1/4/1375 به بعد به حد نصاب 50 نفر کارگر یا بیش از آن می رسند، مشمول اجرای طرح می شوند و زمان رسیدن به حد نصاب 50 نفر کارگر، زمان شمول اجرای طرح می باشد.

 

2- آیا شرکتهای پیمانکاری نیز ملزم به اجرای طرح طبقه بندی مشاغل می باشند؟

طبق دستورالعمل شماره 61429 مورخ 19/7/83 کلیه پیمانکاران اعم از حقیقی یا حقوقی با هر نوع فعالیت و هر تعداد کارگر مشمول اجرای طرح طبقه بندی  مشاغل می باشند.

 

3- پرداخت مزد کارگران بر اساس طرح طبقه بندی مشاغل از چه زمانی باید صورت گیرد ؟

از تاریخ تصویب پیش نویس طرح.

 

4- پرداخت تبعات مزدی کارگران از چه تاریخی طبق مزد طبقه بندی مشاغل صورت می گیرد؟

از تاریخ تصویب پیش نویس طرح.

 

5- آیا کارگران با قرارداد موقت نیر مشمول اجرای طرح طبقه بندی می باشند؟

کلیه کارگران مشمول قانون کار در کارگاه ، اعم از دائم ، موقت ، فصلی... از زمانی که کارگاه حد نصاب لازم برای اجرای طرح طبقه بندی را داشته باشد، مشمول اجرای طرح می باشند.

 

6- ملاک تطبیق کارگران با طرح طبقه بندی مشاغل چیست ؟

کلیه کارگران با توجه به وظایفی که عملاً در زمان تهیه طرح طبقه بندی مشاغل عهده دار باشند، با شغل مر بوط تطبیق خواهد یافت.

 

7- ما به التفاوت مزد ناشی از اجرای طرح چیست؟

تفاوت مزد ثابت روزانه پرداختی کارگر قبل از اجرای طرح با مزد مبنای روزانه تعیین شده در طرح طبقه بند مشاغل را ما به التفاوت مزد ناشی از اجرای طرح می گویند.

 

8– تفاوت تطبیق چیست ؟

کارگرانی که پس از اجرای طرح طبقه بندی مشاغل مزد مبنای آنان نسبت به مزد ثابت قبل از اجرای طرح کاهش می یابد، مبلغ مزبور تحت عنوان تفاوت تطبیق در مورد آنان بر قرار می شود.

 

9- آیا تفاوت تطبیق جزء مزد مبنا می شود؟

خیر، این مبلغ طی چهار نوبت اعطای پایه که بر اساس مصوبات شورای عالی کار اعلام می شود مستهلک شده و باقیمانده احتمالی کماکان جدا از مزد گروه و پایه به کارگر پرداخت می شود .

 

10- ارتقاء شغلی به چه معناست ؟

قرار گرفتن فرد به شغلی که در گروه بالاتری نسبت به شغل مورد تصدی قرار دارد را ارتقاء شغلی می گویند.    

 

11- آیا می توان کارگری را بیش از یک گروه ارتقاء داد؟

در دستورالعمل اجرایی طرحهای طبقه بندی مشاغل محدودیتی از نظر تعداد گروههایی که یک فرد می تواند ارتقاء یابد پیش بینی نشده است به شرط آنکه فرد ذیربط شرایط احراز برای ارتقاء به گروه مورد نظر را داشته باشد.

 

12- آیا ارتقاء شغلی کارگر می تواند منجر به کاهش مزد مبنای  وی گردد؟

با توجه به تبصره 2 ماده (12) دستورالعمل اجرایی طرحهای طبقه بندی مشاغل در هیچ شرایطی ارتقاء نباید موجب کاهش مزد مبنای کارگر شود، مگر آنکه این امر کتباً مورد موافقت وی قرار گرفته باشد.

 

13- تنزل شغلی چیست؟

تنزل شغلی کارگر یعنی آنکه کارگر از شغلی که وی تصدی آن را به عهده دارد  به شغل دیگری که گروه آن پایین تر است، منصوب گردد.

 

14- آیا کارفرما می تواند کارگری را از شغلی به شغل دیگری که گروه کمتری دارد به کار گمارد؟

با توجه به تبصره 1 ماده (13) دستورالعمل اجرایی طرحهای طبقه بندی مشاغل تغییر شغل هر یک از کارگران در صورتی که منجر به تنزل گروه گردد، موکول به اعلام موافقت کتبی آنان می باشد.

 

15-آیا کارفرما می تواند بعد از اجرای طرح، پرداختهایی که به کارکنان تحت عناوین مختلف نظیر فوق العاده شغل ، بدی آب و هوا و...داشته است را پرداخت نماید؟

مطابق ماده 18 دستورالعمل اجرایی طرحهای طبقه بندی مشاغل پس از اجرای طرح، کلیه پرداختهای که تا قبل از تصویب طرح در ارتباط با شرایط شغلی و به تبع شغل پرداخت می شده است از قبیل حق جذب، سختی کار، فوق العاده شغل و ... به دلیل منظور نمودن امتیازها در ارزیابی شغل پرداخت نمی شود، مگر آنکه طبق تبصره 2 ماده مذکور برای مشاغل تخصصی که زمینه آنها در بازار کار با کمبود مواجه است یا مشاغلی که بنا به ماهیت شغل و نوع وظایف و سختی و صعوبت یا شرایط نامساعد محیط کار انگیزه و تمایل برای آنها ضعیف است، با موافقت مدیریت و تصویب وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی ، مزایای تحت عنوان فوق العاده  جذب برقرار و پرداخت شود.

 

16- ترکیب اعضای کمیته طبقه بندی مشاغل به چه صورت می باشد؟

الف- دو نفر نماینده کارکنان

ب- دو نفر نماینده مدیریت

ج- یک نفر نماینده سرپرستان

 

17- کارگاه هایی که فاقد شورای اسلامی کار یا تشکلات قانونی می باشد انتخاب نماینده کارگران (کارکنان ) به چه صورت می باشد؟

نمایندگان کارگران با رای اکثریت کارگران انتخاب می شوند.

 

18- آیا کارگران می توانند فردی را که عنوان مدیر داشته باشد، به عنوان نماینده خود انتخاب نمایند؟

بله چنانچه کارگران بخواهند فردی را که مدیر می باشد به عنوان نماینده خود انتخاب نمایند، این موضوع مغایر با ضوابط مر بوط به انتخاب و وظایف کمیته های طبقه بندی مشاغل کارگاه ها نمی باشد.

 

19- در صورتیکه نماینده سرپرستان در حین عضویت در کمیته طبقه بندی به شغل دیگری که ماهیت سرپرستی نداشته باشد منصوب گردد آیا این امر مانع از ادامه فعالیت وی در کمیته می باشد ؟

خیر، این تغییر شغل مانع از ادامه فعالیت وی در کمیته به عنوان نماینده سرپرستان نخواهد گردید.

 

20- مدت عضویت کمیته طبقه بندی مشاغل چند سال است؟

مدت عضویت در کمیته تابع محدودیت زمانی خاصی نیست.

 

21- دفتر مشاوره فنی در انتخاب و تشکیل کمیته طبقه بندی مشاغل چه نقشی دارد؟

دفتر مشاوره فنی نقش راهنما و مشاوره را دارد.

 

22- شرایط لازم برای داوطلب شدن در کمیته طبقه بندی مشاغل چیست؟

الف- اشتغال در یکی از مشاغل سازمانی کارگاه.

ب- دارا بودن حداقل دو سال سابقه خدمت در کارگاه د رمورد نمایندگان کارکنان و سرپرستان. 

ج – دارا بودن حداقل مدرک تحصیلی دیپلم.

د- طی نمودن دوره آموزشی طبقه بندی مشاغل و موفقیت در آزمون مر بوط.

 

23- در کارگاه هایی که مدت تاسیس آن کمتر از دو سال باشد آیا لازم است نمایندگان کارکنان و سرپرستان دو سال سابقه خدمت در کارگاه را داشته باشند ؟

خیر در کارگاهی که مدت تاسیس آن کمتر از دو سال باشد، رعایت دو سال سابقه خدمت در کارگاه برای نمایندگان کارکنان و سرپرستان منتفی می باشد.

 

24- آموزش اعضای کمیته توسط طراح  چگونه باید انجام شود ؟

آموزش اعضای کمیته طبقه بندی مشاغل توسط طراح لازم است به صورت حضوری صورت گیرد.

 

25-  تصمیمات کمیته طبقه بندی مشاغل در چه صورتی اعتبار دارد؟

تصمیمات کمیته با رای حداقل 3 نفر از اعضا که حداقل یک نفر از آنان  بایستی از نمایندگان کارکنان باشد، معتبر خواهد  بود.

 

26- کارگاه هایی که از نظر تعداد کارگران مشمول تهیه و اجرای طرح طبقه بندی مشاغل باشند ولی کارگاه در حال نصب و راه اندازی باشد و هنوز به بهره برداری نرسیده باشد، از چه تاریخی مشمول تهیه و اجرای طرح طبقه بندی مشاغل می باشد ؟

تاریخ شمول و اجرای طرح طبقه بندی مشاغل د رمورد این کارگاه ها ، تاریخ صدور پروانه بهره برداری آنان خواهد بود.

 

27- مدت اعتبار طرح های طبقه بندی مشاغل چند سال است ؟

مدت اعتبار طرح های طبقه بندی مشاغل محدود به زمان خاصی نمی باشد.

 

28- آیا در روند تهیه طرح ها ی طبقه بندی مشاغل لازم است  اعضای کمیته طبقه بندی مشاغل نمودار سازمانی را تائید نمایند؟

خیر مستندات مربوط به طرح های طبقه بندی مشاغل به غیر از نمودار سازمانی، لازم است مورد بررسی و تائید کمیته واقع گردد و تائید نمودار سازمانی تنها به عهده مدیریت کارگاه ها می باشد.

 

29- در اجرای ماده (49) قانون کار انتخاب مشاور (طراح ) طبقه بندی مشاغل برای تهیه و اجرای طرح در کارگاه به عهده کیست؟

انتخاب دفتر مشاوره فنی برای تهیه و اجرای طرح طبقه بندی مشاغل به عهده مدیریت کارگاه می باشد.     

 

30- آیا شورای اسلامی کار می تواند نماینده کارگر (کارکنان ) را در کمیته طبقه بندی مشاغل را انتخاب نماید؟

بله در کارگاه هایی که دارای شورای اسلامی کار باشد انتخاب نماینده کارکنان توسط شورای اسلامی کار صورت   می گیرد .

 

 

ب- روابط کار

 

31- اخیراً به دلیل گرد و غبار استان خوزستان،  شهرستان ایذه که نیروگاه کارون 3 در آن واقع شده اغلب در میان روز توسط فرمانداری تعطیل اعلان می گردد، با توجه به اینکه سد و نیروگاه کارون 3 به دلیل قرار داشتن در زیر کوه عاری از گرد و غبار می باشد آیا به ساعات حضور پرسنل در این ایام در نیرو گاه اضافه کار تعلق می گیرد ؟

الف - تعطیلات رسمی کشور طی لایحه قانونی تعیین تعطیلات رسمی کشور مصوب 8/4/1359 شورای انقلاب جمهوری اسلامی ایران، مشخص گردیده است ، از سوی دیگر به استناد ماده (2) قانون اصلاح لایحه قانونی مذکور مصوب 25/5/1378 مجلس شورای اسلامی اختیار اعلام تعطیل رسمی (عمومی) در سراسر کشور و یا بعضی از نقاط آن بر عهده هیات وزیران و با کسب نظر موافق روسای قوه مقننه و قوه قضائیه می باشد لذا به این ترتیب تعطیلات مقرر از سوی مراجع غیر ماذون تعطیلات رسمی محسوب نمی شود.

ب- با عنایت به مفاد ماده (63) و وحدت ملاک ماده (43) قانون کار تعطیلات رسمی تعطیلات با مزد بوده و در صورت انجام کار در ایام تعطیلات مذکور کار انجام شده با لحاظ سقف مقرر در تبصره (1) ماده (51) قانون کار مشمول مقررات ماده (59) آن قانون محسوب می گردد، بنابراین تعطیلاتی غیر از تعطیلات رسمی یاد شده در بند (1) فوق مشمول احکام ماده (59) قانون کار نمی باشد.

 

32- مدت مرخصی سالیانه کارگرانی که روزهای پنجشنبه تعطیل بوده و کار موظفی روز پنج شنبه را در مابقی روزها انجام می دهند ، چقدر می باشد و آیا میزان آن با سایر کارگران که تنها از تعطیل روز جمعه استفاده می نمایند تفاوت دارد؟

با توجه به مفاد مواد (51) و (64) قانون کار در کارگاه هایی که کارگران روز پنجشنبه تعطیل بوده و از دو روز تعطیل هفتگی استفاده می نمایند(تعطیل توافقی) و کار روز پنجشنبه را نیز در سایر روزهای هفته انجام می دهند؛ با توجه به انجام 44 ساعت کار موظف هفتگی به طور کامل مرخصی استحقاقی سالیانه آنها مانند سایر کارگران با احتساب چهار جمعه جمعاً یک ماه می باشد.

 

33- در کارگاههایی که از تعطیل روز پنجشنبه استفاده می کنند و کار موظفی روز پنجشنبه را در روزهای دیگر انجام می دهند در صورت استفاده کارگر از مرخصی استحقاقی خود در یکی از روزهای کاری مدت کسر شده از مرخصی سالانه ایشان  چه مقدار خواهد بود؟

در این کارگاه در صورت استفاده کارگر از مرخصی استحقاقی خود در یکی از روزهای کاری هفته ، مدت کسر شده از مرخصی سالانه برابر یک روز کاری (هفت ساعت بیست دقیقه کار روزانه) به علاوه ساعات کار اضافی مقرر به جای روز پنجشنبه خواهد بود به عنوان مثال چنانچه مقرر شده باشد ساعات کار روزهای دیگر هفته، هر روز یک ساعت و بیست و هشت دقیقه به جای روز پنجشنبه بیشتر باشد، در صورت استفاده از مرخصی استحقاقی میزان مرخصی استحقاقی قابل کسر برای هر روز کاری ، برابر با یک روز (هفت ساعت و بیست دقیقه کار روزانه ) به علاوه یک ساعت و بیست و هشت دقیقه خواهد بود.

 

34- آیا در صورت استفاده از مرخصی استعلاجی طبق ماده (74) قانون کار توسط کارگر ، کارفرما اجاره کسر مدت مرخصی مذکور از مرخصی های استحقاقی کارگر را دارد ؟

به موجب ماده (74) قانون کار ایام مرخصی استعلاجی با تایید سازمان تامین اجتماعی  جزو سوابق کار و خدمت کارگر محسوب می گردد و احتساب آن ایام به عنوان مرخصی استحقاقی توجیه قانونی ندارد. لازم به ذکر است در صورت عدم تایید مرخصی استعلاجی توسط سازمان تامین اجتماعی و یا در مورد سه روز اول آن که غرامت دستمزدی توسط سازمان تامین اجتماعی پرداخت نمی شود، احتساب آن ایام به عنوان مرخصی استحقاقی بر مبنای توافق طرفین به منظور ترمیم خلاء خدمتی یا مزدی کارگر خلاف قانون نمی باشد.

 

35- در خصوص امکان یا عدم امکان برقراری حق عائله مندی برای همکاران خانم شاغل مشمول قانون کار و با توجه به سکوت قانون موصوف در این زمینه آیا برقراری حق عائله مندی برای همکاران مذکور مشمول این قانون امکانپذیر است یا خیر؟

در ضوابط مربوط به پرداخت کمک هزینه عائله مندی ماده (86) قانون تامین اجتماعی در خصوص پرداخت کمک هزینه مذکور به کارگران زن مشمول قانون کار استثنائی به عمل نیامده است و کلیه مشمولین قانون کار بدون توجه به جنسیت در صورت داشتن شرایط مندرج در ماده فوق الذکر مشمول دریافت کمک هزینه عائله مندی می باشند.

 

36- آیا در کارگاههائی که در مناطق مختلف دارای فعالیت می باشند، کارفرما اجازه دارد در قرارداد فی مابین خود و کارگر، محل کار وی را کل حوزه فعالیت شرکت تعیین نماید ؟

مطابق بند د ماده (10) قانون کار محل انجام کار باید در قرارداد کار ذکرشود، ضمناً شرط مربوط به محل انجام کار همانند سایر شروط ، نباید مجهول باشد. بنابراین چنانچه در قرارداد کار اولیه یا بر طبق توافق بعدی محل انجام کار کارگر در حوزه جغرافیایی خاصی پیش بینی شده باشد به نحوی که محل های مربوط برای طرفین معمول باشد، شرط مزبور خلاف قانون و باطل تلقی نخواهد شد.

 

37- آیا آموزش های که برای بهبود کار به کارگران ارائه می شود جزء ساعات کاری وی محسوب می شود یا خیر؟

آموزش های اجباری ضمن کار یا بدو خدمت کارگران جز ساعات کار کارگران محسوب می شود.


38-کارگرانی که شرایط کار آنها به صورت 14 روز کار و 14 روز استراحت می باشد (به اصطلاح اقماری) در صورت استفاده از مرخصی استحقاقی در یکی از روزهای کاری خود به چه میزان از مرخصی استحقاقی سالیانه آنها باید کسر شود.

در صورتی که شرایط کار کارگران به صورت 14 روز کار و 14 روز استراحت باشد، در صورت استفاده از یک روز مرخصی، به میزان کارکرد روزانه موظفی آنان از مرخصی استحقاقی سالیانه کسر می شود؛ به عنوان مثال کارگری که در طول روز 12 ساعت ار موظفی انجام می دهد در صورت استفاده از مرخصی استحقاقی روزانه ، معادل همان ساعت (12 ساعت ) از جمع مرخصی سالیانه وی کسر می شود.

 

39- در مناطق آزاد تجاری صنعتی جمهوری اسلامی ایران در صورتی که کارگاهی در جوار منطقه آزاد باشد، آیا مشمول مقررات اشتغال نیروی انسانی ، بیمه و تامین اجتماعی مناطق مذکور  می گردد؟

به استناد ماده (2) مقررات اشتغال نیروی انسانی ، بیمه و تامین اجتماعی در مناطق آزاد تجاری صنعتی جمهوری اسلامی ایران، فقط کارگران کارگاه های واقع در حوزه جغرافیایی مناطق آزاد مشمول مقررات مناطق آزاد شده و در صورتی که محل کارگاه خارج از محدوده جغرافیایی منطقه مذکور باشد، مشمول مقررات مناطق مذکور نخواهد بود.

 

40- با توجه به سوالات مکرر دستگاههای دولتی آیا به آندسته از زنانی که دردستگاههای دولتی با قرارداد کار معین مشغول به کار می باشند، کمک هزینه عائله مندی تعلق می گیرد یا خیر؟

چنانچه کارگران زن دارای قرارداد کار معین در دستگاههای دولتی مشمول قانون مدیریت خدمات کشوری باشند، مباحث مربوط به حقوق و مزایا ی آنان در حیطه قانون خدمات مدیریت کشوری بوده و بر اساس قانون مزبور عمل می شود. لیکن چنانچه کارگران موصوف بر اساس مواد قانون مدیریت خدمات کشوری مشمول قانون کار باشند رعایت ماده (86) قانون تامین اجتماعی در خصوص آنان الزامی می باشد.

 

41- بیمارستانی در چند پست کلیدی خود از افرادی که دارای تخصص و تجربه بالائی هستند مانند: مدیر داخلی، مترون مدیر امور مالی و... به طور قراردادی استفاده می نماید و حقوق آنان بر اساس طرح طبقه بندی مشاغل در نظر گرفته است، ولی برای جذب این افراد بیمارستان مجبور است مبلغی بیشتر از حقوق گروه و پایه پرداخت نماید .خواهشمند است اعلام نمایید که آیا افزایشات مزدی سالیانه فقط شامل حقوق گروه و پایه خواهد شد یا کل پرداختی ؟ 

در واحدهای مشمول قانون کار که در اجرای مواد (48) و(49) این قانون دارای طرح طبقه بندی مشاغل کارگری مصوب وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی هستند مبنای اعمال افزایشات مزدی سالیانه اعلامی از سوی شورای عالی کار و نیز ماخذ محاسبه سایر پرداختی ها به کارگران نظیر اضافه کاری ونوبت کاری و شب کاری و... مزد مبنای کارگران(مزد شغل و مزد پایه) می باشد مگر آنکه قرارداد اولیه یا شروط الحاقی بعدی یا پیمان دسته جمعی و یا عرف و روال کارگاه مبتنی بر امر دیگری باشد که در آن صورت می بایست بر آن مبنا عمل گردد.

 

42- در خصوص شمول یا عدم شمول قانون کار بر مدیران عامل شرکتهای سهامی خاص ارایه طریق نمایید؟

حسب مفاد مواد (2) و (3) قانون کار، رابطه کارگری و کارفرمایی با احراز سه ویژگی شخصی بودن انجام کار، تبعیت حقوقی (رابطه دستوری) و تبعیت اقتصادی (رابطه مزدی) محقق می شود و در صورت فقدان هر یک از این شرایط شخص کارگر محسوب نمی شود. نظر به اینکه مدیر عامل یا اعضای هیات مدیره شخص حقوقی بر خلاف کارگران مشمول قانون کار می توانند بطور مجانی انجام وظیفه نمایند و نیز در مقابل اشخاص ثالث مسئولیت دارند لذا فاقد رابطه دستوری و مزدی موضوع مواد فوق با کارفرما می باشند و در نتیجه کارگر مشمول قانون کار محسوب   نمی شوند. متذکر می شود افراد فوق الذکر چنانچه علاوه بر عضویت در هیات مدیره یا احرا سمت مدیر عاملی عهده دار انجام وظایف دیگری باشند با احراز مشخصات سه گانه صدرالاشاره کارگر محسوب و حمایت های قانون کار و مقررات تبع از جمله قانون بیمه بیکاری در مورد آنها مجری خواهد بود.

 

43- در خصوص رابطه مزد بگیری و احراز رابطه کارگری و کارفرمائی مربیان آموزشگاههای رانندگی ارائه طریق فرمایید ؟

1- با توجه به مواد (2) و (3) قانون کار، کارگر کسی است که کار تابع انجام می دهد و تبعیت اقتصادی، تبعیت حقوقی و اجرای شخصی کار از عناصر و ارکان کار تابع می باشد؛ بنابراین همین که فردی کار تابع انجام دهد اعم از اینکه در هنگام انجام کار وسیله انجام کار برای او باشد یا خیر، کارگر محسوب شده و در صورتی که مشمول مقررات خاصی نباشد مشمول قانون کار خواهد بود.

 

2- منظور از تبعیت اقتصادی کارگر از کارفرما آن است که، علی الاصول کارگر از نظر دریافت مزد و حقوق به کارفرمای خود وابسته بوده و در این زمینه استقلالی از خود نداشته باشد به این معنا که در صورت اتمام رابطه کار از نظر اقتصادی دچار مشکل شود؛ از این نظر تبعیت اقتصادی مربیان آموزشگاههای رانندگی که دارای وسیله نقلیه شخصی می باشند محل تردید است و علی الاصول رابطه اقتصادی و تبعیت اقتصادی نامبردگان با صاحبکار احراز نمی شود.

 

 

44- در قرارداد فیمابین با یکی از سازمان ها، با توجه به توافق و تمکین کارکنان و عرف کارگاه در سالیان متمادی و دستور کارفرما (با توجه به دریافت بودجه مربوط برای پرداخت اضافه کار در پایان سال ) اضافه کاری ماهیانه پرسنل پس از جمع بندی بصورت یکجا در پایان قرارداد و بر مبنای محاسبات قانونی به ایشان پرداخت می شود.با توجه به مراتب فوق، آیا این موضوع با مقررات قانون کار در خصوص پرداخت اضافه کار مغایرتی دارد ؟  

پرداخت فوق العاده کار اضافی علی الاصول باید در هنگام پرداخت مزد صورت پذیرد ؛ لیکن چنانچه طرفین (کارگر و کارفرما) توافق نمایند که فوق العاده مزبور در زمان دیگری پرداخت شود و یا اینکه عرف کارگاه بر منوال دیگری باشد ، پرداخت بر اساس توافق انجام شده یا عرف مذکور منع قانونی ندارد.

 

45- نظر به این که کارگری به مدت 6 سال و 10 ماه بعنوان حسابدار قرارداد خرید خدمت در فرهنگستان زبان و ادب فارسی اشتغال داشته و پرداخت به نامبرده طبق مقررات بودجه جاری بوده است؛ نامبرده از تاریخ 1/6/1385 بر مبنای 30 سال و 8 ماه بازنشسته و پرداخت بازخرید سنوات ، مرخصی و عیدی در ارتباط با 6 سال و 10 ماه اشتغال ایشان از طریق فرهنگستان صورت گرفته است . با توجه به درخواست ایشان در خصوص سنوات خدمت خارج از فرهنگستان ایشان، آیا پرداخت سنوات خارج از خدمت فرهنگستان برعهده این نهاد خواهد بود؟

با عنایت به یگانگی شخصیت حقوقی دولت ، در صورتی که کارگری در چند دستگاه دولتی به طور متوالی یا متناوب کار کرده باشد و مزایای پایان کار (حق سنوات ) خود را در هنگام قطع رابطه دریافت نکرده یا به حساب ایشان منظور نشده باشد، پرداخت مزایای پایان کار کل سابقه خدمت کارگر در دستگاه های دولتی ، باید توسط آخرین دستگاه صورت پذیرد.

 

46- نظر به اینکه در حال حاضر مبنای محاسبه نرخ اضافه کاری عادی کارگران این شرکت به قرار ذیل می باشد

                                                                                220 / ( 4/1 × یک ساعت مزد کارعادی )

از طرفی کارفرما با هدف مساعدت، در نظر دارد تا با استناد به تبصره یک ماده (51)  قانون کار (حداکثر 44 ساعت کار در هفته) و احتساب 4 هفته  و 2 روز در طول ماه ، جمع ساعات کار عادی کارگران را 192 ساعت لحاظ نماید ؛ نظر ارشادی در این خصوص را اعلام فرمایید ؟

نحوه محاسبه اضافه کاری در کارگاه های مشمول قانون کار بر اساس تقسیم مزد ماهانه به 30 روز و تقسیم مزد روزانه به 7 ساعت و 20 دقیقه انجام می شود که با اضافه کردن 40% به مزد یک ساعت کار عادی مزد یک ساعت اضافه کاری بدست خواهد آمد.

لازم به ذکر است که ساعات کر عادی کارگران در طول یک ماه، با توجه به تفاوت ایام تعطیل هفتگی و رسمی از فرمول زیر تبعیت می کند:

 

ساعات کار ماهیانه =33/7*(مجموع ایام تعطیل رسمی و هفتگی - روزهای ماه)

   

47- با عنایت به ماده (162) قانون کار منظور از نماینده تام الاختیار طرفین اختلاف چه شخصی است و چه شرایطی باید داشته باشد؟

نماینده تام الاختیار شخصی است که تمامی اختیارات اصیل در دعوا را دارد.

 

48- آیا مراجع حل اختلاف می توانند از ورود افرادی که دارای پروانه وکالت رسمی نمی باشند به جلسات رسیدگی خودداری نماید؟

در قانون کار و آیین رسیدگی و چگونگی تشکیل جلسات هیاتهای تشخیص و حل اختلاف موضوع ماده (164) قانون کار موردی که معارض قبولی نمایندگان اصحاب دعوی در مراجع حل اختلاف که دارای پروانه وکالت نمی باشند، ملاحظه نمی شود و در این زمینه تنها ارائه سند مثبت نمایندگی مورد تاکید می باشد.

 

49- آیا مراجع حل اختلاف موضوع ماده (157) قانون کار می توانند نسبت به صدور رای در خصوص مجازات های مقرر در مواد (171) لغایت (186) قانون کار اقدام نمایند.

خیر؛ در قانون کار و مقررات دیگر اختیار و تکلیفی برای مراجع حل اختلاف کار در زمینه تعیین مجازات نسبت به کارفرمایان به دلیل تخلف از مقررات آمره قانون کار پیش بینی نشده است و در این رابطه دادگستری صالح به رسیدگی می باشد.

 

50- آیا کمک هزینه عائله مندی به بانوانی که همزمان با همسرانشان در یک کارگاه مشغول به کار می باشند، تعلق می گیرد؟

پرداخت حق اولاد منوط به داشتن سابقه پرداخت 720 روز حق بیمه نزد سازمان تامین اجتماعی می باشد . از آنجا که برابر ماده (86) قانون تامین اجتماعی این پرداخت به بیمه شده صورت می گیرد و بیمه شده نیز اعم از زن ومرد می باشد ، لذا بانوان شاغل بیمه شده حتی اگر با همسرشان در یک واحد کارگاهی مشغول به کار باشند مشمول استفاده از حق اولاد قرار می گیرند.

 

51- موضوع آیین نامه اجرایی بازنشستگی پیش از موعد کارکنان دولت شامل کارگران تابع قانون کار شاغل در دستگاه های دولتی نظیر آب ، برق و شهرداری ها می شود یا خیر؟

در ماده واحده قانون بازنشستگی پیش از موعد کارکنان دولت مصوب 5/6/86 مجلس شورای اسلامی صرفاً کارکنان رسمی ، پیمانی و قراردادی دستگاه ها مورد حکم قرار گرفته اند و در ماده (9) آیین نامه اجرایی قانون مذکور نیز ، انواع کارکنان قراردادی موضوع آیین نامه مشخص شده اند . بنابراین قانون و آیین نامه مذکور شامل کارگران مشمول قانون کار شاغل در وزارتخانه ها و موسسات و شرکتهای دولتی نمی شود.

 

52- آیا در قانون کار ضابطه ای مبنی بر امکان به کارگیری افراد متخصص در امور غیر مرتبط نظیر پزشک عمومی تحت عنوان کارشناس امور دارویی ، کارشناس پرستاری تحت عنوان حسابدار و لیسانس معارف اسلامی در سمت کارشناس امور حقوقی پیش بینی گردیده است ؟

در خصوص اشتغال افراد در مشاغل تخصصی مقررات و ضوابط خاصی در قانون کار پیش بینی نشده است با این حال در موارد خاصی قانونگذار اشتغال افراد در برخی مشاغل را موکول به شرایط خاص قانونی نموده و بدون احراز شرایط مقرر ، اشتغال در آن مشاغل را ممنوع کرده است که در صورت عدم رعایت مقررات با عنایت به بند (ج) ماده (9) قانون کار قراردادکار منعقده باطل خواهد بود.

 

53- شرکتی جهت تامین نیروی انسانی دادگستری تهران برای مدت 5 ماه قرارداد منعقد نموده و امکان دارد تا پایان سال 91 تمدید گردد؛ در قیمت پیشنهادی دادگستری بازخرید سنوات خدمت پیش بینی نشده است آیا پرداخت مزایای پایان کار به این گونه کارکنان تعلق می گیرد یا خیر؟

بر اساس ماده (24) قانون کار و تبصره (4) الحاقی به ماده (7) قانون کار، کارفرما مکلف است به نسبت مدت کارکرد کارگران ، مزایای قانونی پایان کار را به ماخذ هر سال یک ماه آخرین مزد پرداخت نماید و عدم پیش بینی این موضوع در قرارداد منعقده فی مابین شرکت و دادگستری رافع مسئولیت های قانونی شرکت مذکور نخواهد بود.

 

54- نحوه پرداخت عیدی به کارگران شاغل در دستگاه های اجرایی دولتی چگونه است ؟

با توجه به ماده واحده قانون نحوه پرداخت عیدی کارکنان دولت مصوب 20/10/1374 دولت موظف است اعتباری که هر ساله برای پرداخت عیدی به کارکنان خود تخصیص می دهد اعم از نقدی یا غیر نقدی به طور مساوی به کلیه کارکنان خود پرداخت نماید و این امر شامل کلیه وزارتخانه ها، سازمانها و موسسات و شرکتهای دولتی و...    می باشد و به صراحت قسمت اخیر این ماده واحده مشمولان قانون کار نیز مشمول این قانون می گردند. لذا پرداخت عیدی به کارگران مشمول قانون کار شاغل در دستگاه های اجرایی به این استناد مساوی با سایر کارکنان مذکور در تصویب نامه مربوط می باشد.

 

55-آیا در قانون کار پیش بینی در خصوص  نحوه بازخرید سنوات کارگران صورت گرفته است یا خیر؟

در قانون کار و مقررات تبعی در زمینه باز خرید سنوات خدمت کارگران مشمول قانون کار پیش بینی خاص به عمل نیامده است و انجام آن تنها با تراضی و توافق طرفین صورت می گیرد.

 

56- در کارگاه های دارای طرح طبقه بندی مشاغل مصوب وزارت کار کدامیک از موارد ذیل در محاسبه مزایای پایان کار کارگر(سنوات خدمت) لحاظ می گردد؟

1- مزد شغل (گروه )  2- مزد سنوات  (پایه ) 3-  مزایا ی ماندگاری پست 4- حق پست 5- فوق العاده جذب  بازار کار  6-   فوق العاده خارج از مرکز  7- حق مسکن   8- حق اولاد  9-  خوارو بارو بن 10- ایاب و ذهاب 11- بهره وری  ؟

در واحد های واجد طرح طبقه بندی مشاغل مصوب وزارت کار مبنای محاسبه سنوات خدمت فرد گروه و پایه (مزد مبنا) و نیز مزایای ماندگار پست و حق پست موضوع بندهای یک لغایت چهار خواهد بود و ارقام  5 تا 11 در محاسبه مزایای پایان کار منظور نمی گردد مگر اینکه کارگاه در احتساب این ارقام جزء سنوات خدمت دارای عرف و روال باشد که در این صورت رویه مستقر در کارگاه معتبر خواهد بود.

 

57 - آیا مزایای پایان کار موضوع ماده (31) قانون کار به افراد بازنشسته ای که دوباره به کار مشغول شده اند و جانبازانی که حالت اشتغال دارند و در محل دیگری به کار مشغول شده اند تعلق می گیرد یا خیر ؟

بازنشستگانی که مجدداً به کار اشتغال یافته اند و همچنین جانبازان شاغل در کارگاههای مشمول قانون کار ، همانند سایر کارگران استحقاق دریافت سنوات پایان کار مطابق ضوابط مربوط را دارند .

 

58- با توجه به ماده (46) قانون کار که مقرر می دارد (کارگر نمی تواند بیش از 9 روزانه مرخصی سالانه خود را ذخیره کند) اعلام فرمایند منظور قانون گذار چیست ؟

در قراردادهای کار دایم و قرارداد کار موقت که بعداز انقضای مدت قرارداد بین طرفین تسویه حساب به عمل نیامده و بدون پرداخت سنوات خدمت، رابطه فی مابین با تجدید قرارداد ادامه می یابد کارگر می تواند در سال 9 روز از مرخصی استحقاقی سالیانه خود را برای سنوات بعد ذخیره کند و از بقیه مرخصی باید در طول سال استفاده نماید .

بدیهی است در قرارداد کار با مدت موقت که پس از منقضی شدن مدت قرارداد بین کارگر و کارفرما تسویه حساب به عمل آمده و کارگر کلیه مطالبات منجمله سنوات خدمت خود را دریافت می دارد کارفرما مکلف است با انقضای هر قرارداد همراه با تسویه حساب حق السعی تمام مرخصی استحقاقی استفاده نشده کارگر را به وی پرداخت نماید .

 

59- شرکتی دارای طرح طبقه بندی مشاغل بوده از سال های قبل بخشی از حقوق پرسنل در قالب حق جذب و فوق العاده شغل پرداخت گردیده و همچنین در محاسبات اضافه کاری لحاظ شده است.آیا این رویه ار نظر قانونی درست است یا خیر؟

با توجه به ضوابط و قواعد مربوط به اجرای طرح طبقه بندی مشاغل، مزد کارگران کارگاه های واجد طرح همان مزد مبنا یا گروه و پایه می باشد که ملاک محاسه مزایا و فوق العاده ها از جمله اضافه کاری خواهد بود؛ به این ترتیب در این قبیل واحدها حق جذب و فوق العاده شغل جزء مزد محسوب نشده و در محاسبه اضافه کار نیز منظور     نمی گردد؛ با وجود این چنانچه رویه کارگاهی مبتنی بر احتساب این فوق العاده ها جزء مزد در محاسبه اضافه کاری قرار گرفته و تا کنون استمرار یافته باشد روال مزبور در کارگاه معتبر خواهد بود.

 

60-  وظایف کارفرما در خصوص مرخصی های استفاده نشده کارگران در طی سال به چه صورت است و میزان مرخصی های که کارگر می تواند برای هر سال ذخیره نماید، چند روز می باشد ؟

میزان مرخصی استحقاقی که کارگر می تواند هر سال برای سنوات بعد ذخیره نماید 9روز می باشد به ا ین ترتیب برای مثال کارگران می توانند برای ده سال سابقه 90 روز مرخصی ذخیره داشته باشند .لازم به یادآوری است که در قرارداد کار مدت موقت چنانچه در انقضای مدت هر قرارداد بین طرفین تسویه حساب به عمل آمده وسنوات خدمت کارگر پرداخت شده ومتعا قب آن تجدیدقرارداد به عمل آید کارفرما مکلف است در پایان هر قرارداد مزد ومزایا ی تمام مرخصی استفاده نشده کارگر را تادیه نماید.

 

61- آیا کارفرما در پایان قرارداد مدت موقت در صورت عدم استفاده کارکنان از مرخصی استحقاقی مکلف است کل مرخصی استفاده نشده را بازخرید نماید؟

در قرارداد های کار با مدت موقت که در خاتمه قرارداد بین طرفین تسویه حساب قطعی به عمل آمده و مطالبات کارگر من جمله سنوات خدمت به وی پرداخت می گردد در این زمینه باید حق السعی کلیه مرخصی های استحقاقی استفاده نشده او نیز محاسبه و تادیه شود.

 

62- وضعیت کارگری که با قرارداد موقت مشغول به کار بوده و در پایان قرارداد تسویه حساب کلی نموده است، در انعقاد قرارداد مجدد با همان کارگاه و در سال جدید چگونه می باشد؟

در قرارداد های کار با مدت موقت وقتی بعد از انقضای قرارداد بین طرفین تسویه حساب قطعی صورت می گیرد و مطالبات کارگر من جمله سنوات خدمت وی پرداخت می گردد؛ انعقاد قرارداد جدید برای ادامه همکاری تابع شرایط و تعهدات متقابل خواهد بود که کارگر و کارفرما با رعایت حداقل های قانونی من جمله مصوبات مزدی شورایعالی کار روی آن به توافق می رسند. به این ترتیب کارگری که در پایان سال 90 به رابطه قراردادی خود با کارفرما خاتمه دهد مزد وی در قرارداد کاری که برای سال 91 منعقد می شود با توافق فی ما بین تعیین می گردد مشروط بر آنکه از حداقل مزد سال جاری مصوب شورایعالی کار کمتر نباشد.

 

63- نحوه محاسبه اضافه کاری در قانون کار به چه نحو می باشد؟

اساساً محاسبه اضافه کاری بر مبنای مزد یک ساعت به علاوه چهل درصد صورت می گیرد به عبارت دیگر مزد یک ساعت اضافه کاری برابر است با مزد یک ساعت کار عادی به اضافه 40% فوق العاده اضافه کاری که در این زمینه شیوه قانونی محاسبه که در اجراء با عملکرد کارفرمایان و مراجع حل اختلاف هماهنگی دارد به شرح زیر بیان      می گردد.

 

                                                                                   مزد روزانه = 30÷ مزد ماهانه

                                 مزد یک ساعت کار عادی = 7 ساعت و20دقیقه (33/7)÷ مزد روزانه

        مزد یک ساعت اضافه کاری = 40% مزد یک ساعت کار عادی + مزد یک ساعت کار عادی

 

64- آیا تعطیلات رسمی که ما بین تعطیلات استحقاقی کارگر قرار می گیرد جزء مرخصی های استحقاقی آنها محاسبه می شود؟

نظر به اینکه به استناد ماده (64) قانون کار مرخصی استحقاقی سالیانه کارگران بدون در نظر گرفتن ایام تعطیل، 26 روز کاری محاسبه می شود؛ لذا چنانچه تعطیلات رسمی بین روزهای مرخصی کارگر واقع گردد، جزء مرخصی استحقاقی وی محسوب نمی شود.

 

65- پرداخت حق عائله مندی در صورت وقفه زمانی در ادامه تحصیل و پس از سن 18 سالگی و نیز در صورت تاهل فرزند ذکور یا اناث و حداکثر سن فرزند جهت پرداخت عائله مندی در صورت اشتغال به تحصیل چگونه خواهد بود؟

حق اولاد بیمه شده در صورت داشتن سابقه 720 روز حق بیمه نزد سازمان تامین اجتماعی تا 18 سالگی فرزندان پرداخت می شود و چنانچه فرزند یا فرزندان اعم از ذکور و اناث قبل از رسیدن به سن 18 سالگی ازدواج نمایند این امر قانوناً مانع تادیه حق اولاد به بیمه شده تا 18 سالگی آنان خواهد بود و در صورت ادامه تحصیل بعد از سن 18 سالگی ، این پرداخت ها تا پایان تحصیل استمرار خواهد داشت  و نیز در صورت احراز اشتغال به تحصیل و فاقد شغل بودن فرزند بیمه شده در دوران تحصیل ، علیرغم وقفه در تحصیل پرداخت کمک عائله مندی تا پایان تحصیل فرزند به بیمه شده بلامانع خواهد بود.

 

66- فوق العاده شب کاری موضوع ماده (58) قانون کار به چه کسانی تعلق می گیرد و مقدار آن چقدر می باشد؟

فوق العاده شبکاری موضوع ماده (58) قانون کار ناظر بر کارگرانی است که کارشان در طول ماه گردش نداشته (غیر نوبتی) و ساعت کار آن ها در فاصله بین 22 شب و 6 صبح واقع می شود . برای این قبیل کارگران برای هر ساعت کار در شب 35% اضافه بر مزد ساعت کار عادی به عنوان وق العاده شبکاری تعلق می گیرد.

 

67- کارگر دائمی که در بین سالهای خدمت سنوات خود را بازخرید کرده باشد نحوه برخورد با او در پایان کارچگونه خواهد بود؟

نظر به اینکه پرداخت سنوات خدمت منوط به خاتمه قرارداد کار می باشد لذا در قراردادهای کار دائم، چنانچه در حین اجرای قرارداد کار از جمله در پایان هر سال خدمت کارگر، سنوات وی محاسبه و به وی پرداخت گردد این پرداخت ها علی الحساب تلقی و در حکم بدهی کارگر به کارفرما محسوب می شود و در خاتمه کار و قطع رابطه از کل مبلغ سنوات خدمت وی که بر اساس آخرین مزد کارگر محاسبه می شود کسر و مابقی آن به کارگر پرداخت خواهد شد.

 

68- پرداخت حقوق و مزایای دوران مرخصی زایمان کارگران بر عهده چه کسی است و  آیا به این دوران عیدی و پاداش تعلق می گیرد و در صورت مثبت بودن پرداخت آن بر عهده چه کسی می باشد؟

در خصوص مرخصی زایمان کارگران، حسب تبصره (1) ماده (76) قانون کار مدت مرخصی استعلاجی که به تایید سازمان تامین اجتماعی می رسد جزء سابقه کار کارگر محسوب می شود و به موجب مقررات قانون تامین اجتماعی پرداخت غرامت دستمزد کارگران بیمه شده در ایام مرخصی استعلاجی به عهده سازمان تامین اجتماعی است که بر اساس ضوابط و به میزان مقرر در آن قانون پرداخت می گردد ضمناً در ایام مذکور مزایایی از قبیل حق اولاد بن ، سنوات خدمت، عیدی و مرخصی استحقاقی به کارگر تعلق گرفته و توسط کارفرما باید پرداخت شود.

 

69- مبنای محاسبه حق سنوات خدمت فقط حقوق است یا مجموع حقوق و اضافه کار ثابت یا هر گونه حق مدیریت یا هر گونه پرداخت دیگری  در مبنای محاسبه حق سنوات دخیل می باشد؟

ماخذ محاسبه مزایای پایان کار (حق سنوات) موضوع ماده (24) قانون کار و مواد مرتبط دیگر آن قانون در کارگاه های فاقد طرح طبقه بندی مشاغل مصوب مزد ثابت و کلیه مزایای ثابت پرداختی به تبع شغل که برای ترمیم مزد پرداخت می شود مانند حق جذب، حق سرپرستی، فوق العاده مدیریت و ... می باشد و در کارگاه های دارای طرح طبقه بندی مشاغل مصوب مزد مبنا می باشد.

 

70- مبنای پرداخت سنوات و بن کارگری و مرخصی استفاده نشده کارگری که سالهای گذشته بصورت قرارداد دائم بوده و اینک تبدیل به قرارداد موقت شده چگونه است ؟

چنانچه رابطه کارگران بر اساس قرارداد کار دائم بوده باشد تسویه حساب سابقه کار و تبدیل قرارداد دائم به موقت فقط با توافق طرفین امکان پذیر خواهد بود که در این حالت باز خرید سنوات خدمت و مزایای پایان کار با تراضی و موافقت فیمابین انجام خواهد شد، ضمناً مطالبات مربوط بدین کارگران از زمان اشتغال باید محاسبه و پرداخت گردد و مرخصی استحقاقی استفاده نشده نیز که سالی 9 روز قابل ذخیره می باشد بر مبنای آخرین مزد و مزایا تسویه حساب خواهد شد.

 

71- آیا کارگران شاغل در شرکت های سهامی عام که از بودجه دولت استفاده می کنند مشمول دستور العمل اعطای معادل یک گروه به کارگران بسیجی عضو گردان های عاشورا مصوب 1377 می باشند؟

بر اساس ماده (4) دستور العمل مذکور کارگران کلیه شرکت های که به نحوی از بودجه و خدمات عمومی استفاده می کنند مشمول این موضوع می باشند.

 

72- بازنشستگان تامین اجتماعی که پس از بازنشستگی در شرکت های خصوصی مشغول به کار می گردند، آیا مشمول قانون کار هستند؟

اشخاصی که پس از بازنشستگی، مبادرت به انعقاد قرارداد کار می نمایند، مشمول قانون کار هستند و فقط کمک هزینه عائله مندی موضوع مواد 86 و87 قانون تامین اجتماعی به آن ها تعلق نمی گیرد.

 

 73- پرداخت سنوات پایان کار به سنوات ارفاقی موضوع ماده (76) قانون تامین اجتماعی برای کارگران بازنشسته مشمول مشاغل سخت و زیان آور چگونه است؟

کارگرانیکه با داشتن سابقه پرداخت حق بیمه در کارهای سخت و زیان آور بازنشسته می شوند همانند سایر کارگران به نسبت سابقه کارگاهی برای هر سال سابقه مشمول دریافت یکماه پاداش بازنشستگی قرار می گیرد.

 

74- آیا اصحاب دعوی در صورت تمایل و یا درخواست کتبی می توانند از تمام اوراق پرونده رونوشت اخذ نمایند و یا اصحاب دعوی فقط مجاز به اخذ رونوشت از دفاعیات و مدارک خود می باشد؟

در تبصره (3) ماده (12) آیین رسیدگی و چگونگی تشکیل جلسات هیاتهای تشخیص و حل اختلاف موضوع ماده (164) قانون کار قید و محدودیتی برای اصحاب دعوی جهت اخذ رونوشت از اوراق پرونده ملاحظه نمی شود و به همان ترتیب پیش بینی شده قابل اجرا خواهد بود.

 

75- آیا می توان بر اساس کم شدن کار و نبودن کار(در حال حاضر) در شرکت و در نتیجه مازاد بودن نیروی کار اقدام به بازخرید و تعدیل نیروی کار دایم نمود؟

در قانون کار مقرراتی برای تعدیل و بازخرید سنوات کارگران دائم پیش بینی نشده است و انجام آن منوط به تراضی و توافق طرفین خواهد بود و در صورت بروز اختلاف موضوع در مراجع حل اختلاف واحد تعاون، کار و رفاه اجتماعی محل قابل طرح و رسیدگی می باشد.

 

76- کارگری در دو شرکت که مالکیت آن متعلق به یک کارفرما می باشد اشتغال بکار دارد آیا حق سنوات و سایر مزایای قانون کار در هر دو شرکت به کارگر نامبرده تعلق می گیرد یا خیر؟

از نظر قانون کار پرداخت مزد و مزایا منجمله سنوات خدمت تابع مفاد و شرایط پیش بینی شده در قرارداد منعقده بین طرفین است و از این منظر انعقاد قرارداد کار و اشتغال در دو واحد کارگاهی متعلق به کارفرمای واحد، مخالفتی با قانون کار و مقررات مرتبط پیدا نمی کند و کارگر در هر دو شرکت با مالکیت واحد به اعتبار قرارداد فی ما بین و انجام کار و نظام حاکم بر روابط قراردادی طرفین مشمول مزد و مزایای قانونی مربوط قرار می گیرد.

 

77- کارگری در سنوات قبل ، طرح شکایت و مراجع حل اختلاف مستند به لایحه مرور زمان ، چون بعد از گذشت یکسال از تاریخ قطع رابطه مراجعه نموده موارد درخواستی وی را مردود اعلام نموده اند با عنایت به رای دیوان عدالت اداری مبنی بر حذف مرور زمان آیا علیرغم رای صادره در سنوات قبل اکنون خواسته های وی قابل طرح و رسیدگی در مراجع حل اختلاف می باشد یا خیر؟

یکی از آثار آرای قطعی مراجع حل اختلاف این است که موضوع مختومه شده دیگر قابل طرح در هیچ مرجعی     نمی باشد مگر در مواردی که قانون مستثنی کرده باشد به این ترتیب به اختلافی که در قالب وحدت اشخاص و وحدت  موضوع رسیدگی و منتهی برصدور رای قطعی شده باشد طرح دعوی جدید باتوجه به ظهور اعتبار قضیه محکوم بها موضوعیت پیدا نمی کند. بدیهی است چنانچه از رای قطعیت یافته مراجع حل اختلاف نزد دیوان عدالت اداری شکایت بعمل آید در صورت نقض رای توسط دیوان عدالت اداری اسباب موجهه جهت طرح و رسیدگی مجدد پرونده در هیات حل اختلاف همعرض فراهم می شود.

 

78- نحوه باز خرید سنوات خدمت بازنشستگانی که بصورت تمام وقت در شرکت ها مشغول بکار می باشند چگونه است؟

در خصوص بازخرید سنوات خدمت بازنشستگان به آگاهی می رساند بازنشستگان شاغل در واحد های مشمول قانون کار به اعتبار انجام کار و داشتن تبعیت های حقوقی و اقتصادی با کارفرمایان این واحد ها مشمول قانون کار شناخته شده در صورت خاتمه قرارداد کار کارفرما مکلف است به کارگر برای هر سال سابقه کار بر اساس آخرین حقوق مبلغی معادل یکماه حقوق به عنوان مزایای پایان کار به وی پرداخت نماید.

 

79- آیا کارگرانی که در سال گذشته با شرکت پیمانکاری به عنوان کارفرما تسویه حساب کامل نموده و دوباره بر اساس قرارداد جدید دیگری با همان پیمانکار ادامه فعالیت می دهند مشمول پایه سنواتی می شود یا خیر؟

چنانچه پیمانکار در پایان عقد پیمانکاری با کارگران تسویه حساب نموده و سنوات خدمت متعلقه را به آنان پرداخت نموده باشد در صورت برنده شدن همان پیمان کار در مناقصه آن شرکت و بکارگیری مجددکارگران برای انجام تعهدات موضوع پیمان ،نظر به اینکه اعطای پایه سنواتی منوط به داشتن یک سال سابقه کار است به این لحاظ ادعای پایه سنواتی برای سابقه ای که از بابت آن تسویه حساب بعمل آمده و مزایای پایان کار آن پرداخت شده است مورد پیدا نمی کند.

 

80- آیا کارگری که با کارفرما در مورد خاتمه قرارداد توافق کرده (چنانچه با درخواست کارفرما باشد) تسویه حساب نموده و سنوات خدمتی و دیگر مزایای قانونی پایان کار را در یافت نموده آیا می توان ادعای مبنی بر بازگشت به کار داشته باشد؟

کارگری که با کارفرما در مورد خاتمه قرارداد و تسویه حساب توافق نموده و سنوات خدمت و دیگر مزایای قانونی پایان کار را دریافت می دارد ادعای وی در مورد بازگشت به کار موضوعیت پیدا نمی کند ضمناً چنانچه در مورد نحوه تسویه حساب بین طرفین ، اختلاف بروز نماید مراجع حل اختلاف ادارات تعاون،کار و رفاه اجتماعی محل صالح به رسیدگی خواهند بود.

 

81- آیا وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی صلاحیتی در خصوص نقض تصمیمات و آرای قطعی هیات حل اختلاف را دارد یا خیر؟

رسیدگی به اختلاف کارگر و کارفرما به استناد ماده (158) قانون کار در صلاحیت هیات های تشخیص و حل اختلاف می باشد، این هیات ها که از اجتماع مساوی نمایندگان کارگران و کارفرمایان و دولت تشکیل می شود هیچ گونه وابستگی سازمانی و تشکیلاتی با این وزارتخانه ندارد و فقط یکی از سه عضو هیات تشخیص و یکی از اعضاء 9 نفره هیات حل اختلاف نماینده وزارت کارواموراجتماعی هستند که دارای یک رای مساوی با رای سایر اعضاء       می باشند طبیعی است که دستگاه اجرائی و مسئولین اداری وزارت کار دخالتی در تصمیم گیری و صدور رای مراجع حل اختلاف ندارد و فقط در موارد ضروری خط مشی ها و سیاستهای نظارتی را اعمال می کنند.

 

82- چنانچه طرفین دعوی با ذکر دلایل موجه قبل از وقت رسیدگی مجدداً تقاضای تجدید وقت نمایند آیا اداره کل می تواند راساً مبادرت به تجدید و تعیین وقت جدید نماید و یا این امر موکول به موافقت مرجع رسیدگی کننده و صدور رای می باشد؟

برابر آیین رسیدگی و چگونگی تشکیل جلسات هیات های تشخیص و حل اختلاف دعوت از طرفین برای حضور در جلسه رسیدگی برای یک نوبت الزامی است؛ عدم حضور خواهان، خوانده یا نمایندگان آنان در هر یک از جلسات مانع رسیدگی و صدور رای نخواهد بود به این ترتیب اصولاً چون رسیدگی به پرونده ها و دستور تجدید وقت جلسه در محدوده صلاحیت هیات های تشخیص و حل اختلاف می باشد بنابراین اصلح این است که باید درخواست اصحاب دعوی برای تجدید وقت رسیدگی در جلسات مطرح و در این زمینه اتخاذ تصمیم به عمل آید.

 

83- چنانچه پس از اجرای طرح طبقه بندی مشاغل ، حقوق تعدادی از کارگران کمتر شده و با رعایت اینکه مابه تفاوت تطبیق در حکم ایشان لحاظ گردیده است 1)آیا جهت محاسبه عیدی و پاداش پایان سال رقم تفاوت تطبیق در محاسبه منظور می گردد یا فقط مزد شغل (مزد پایه ) 2) در محاسبات ذخیره مزایای پایان خدمت مبلغ تفاوت تطبیق به چ نحو در محاسبه منظور می شود؟

مابه تفاوت تطبیق ناشی از اجرای طرح طبقه بندی مشاغل از اجزاء مزد به حساب نیامده و به این لحاظ در محاسبه عیدی و پاداش و مزایای پایان کار (سنوات خدمت ) نیز منظور نمی گردد.

 

84- در خصوص شرکت های پیمانکاری که با دستگاه های اجرایی قرارداد منعقده نموده اند آیا مراجع حل اختلاف می بایست پیمانکار را کارفرما محسوب کرده و بر علیه آن رای صادر نمایند یا دستگاه اجرایی؟

مراجع حل اختلاف موضوع فصل نهم قانون کار که به حل و فصل دعاوی کارگری و کارفرمایی در سطح کشور مشغولند قبل از اتخاذ هر تصمیم و صدور هر حکمی، نخست به احراز رابطه مبتنی بر شمول و یا عدم شمول قانون کار و تشخیص طرف قرارداد با کارگر یعنی شناسایی کارفرما می پردازند و دراین زمینه این نکته بدیهی است که وقتی کارگر برای انجام کار مورد پیمان در استخدام پیمانکار در می آید رابطه کارگری و کارفرمایی بین طرفین انکار ناپذیر می شود و مراجع حل اختلاف نیز بهمین ترتیب عمل کرده و پیمانکار را طرف حساب با کارگر می شناسند و به طرفیت و کارفرمایی وی صدور حکم می کنند؛ اما از آنجا که تبصره یک ماده (13) قانون کار مقاطعه دهنده را ضامن تعهدات پیمانکار نزد کارگران مقرر داشته است لذا با تصریح به اینکه مطالبات کارگر جزء دیون ممتاز می باشد مقاطعه دهندگان را موظف نموده که بدهی پیمانکاران به کارگران را برابر رای مراجع قانونی از محل مطالبات پیمان کار، منجمله ضمانت حسن انجام کار پرداخت نماید که این مراتب قانونی مورد توجه و دقت هیاتهای تشخیص و حل اختلاف واحد های تعاون، کار و رفاه اجتماعی نیز قرار می گیرد.

 

85- با توجه به اینکه پرداخت عائله مندی به فرزندان زیر 18 سال و بالاتر از آن مشروط به اشتغال به تحصیل می باشد، چنانچه فرزند پس از خدمت سربازی مجداً در دانشگاه مشغول به تحصیل شود عائله مندی باید پرداخت شود یا خیر ؟

در صورتیکه فرزند بیمه شده پس از انجام خدمت سربازی صرفاً به تحصیل در مرکز آموزش مورد تائید وزارتخانه های آموزش و پرورش وآموزش عالی اشتغال به تحصیل داشته باشد کمک عائله مندی قابل پرداخت خواهد بود.

 

86- آیا مراجع حل اختلاف صلاحیت رسیدگی به موضوع در خصوص بروز اختلاف در رابطه با اجرای قانون حمایت از آزادگان بعد از ورود به کشور (مصوب 13/9/68) مجلس شورای اسلامی را دارا می باشند یا خیر؟

از آنجا که در قانون حمایت از آزادگان مرجع دیگری برای حل و فصل اختلاف ناشی از اجرای مقررات این قانون پیش بینی نشده است این اختلاف در صورت ارتباط موضوع قابل طرح و رسیدگی در مرجع مقرر در فصل نهم قانون کار می باشد.

 

87- چنانچه فاصله شرکتی تا مرکز شهرحدود 44 کیلومتر باشد ، آیا آیتمی بعنوان حق بین راهی یا حق ایاب و ذهاب تعلق می گیرد یا خیر ؟ این حق به آن دسته از کارکنانی که بصورت نوبت کاری مشغول فعالیت می باشند نیز تعلق خواهد گرفت؟

در قانون کار در خصوص پرداخت حق ایاب و ذهاب به کارگرانی که محل کار آنان در خارج از محدوده شهر می باشد پیش بینی نشده است و فقط در ماده (152) قانون کار گفته شده است «در صورت دوری کارگاه و عدم تکافوی وسیله نقلیه عمومی ، صاحب کار باید برای رفت و برگشت کارکنان خود وسیله نقلیه مناسب در اختیار آنان قرار دهد» توضیح اینکه واژه کارکنان در عبارت قانونی فوق کلیت داشته و ناظر بر هر دو دسته کارگران نوبتی و غیر نوبتی می باشد ضمناً درعین مورد مقرر در ماده مزبور، برقراری ایاب و ذهاب یا پرداخت وجهی از بابت آن ، چنانچه کارگاه فاقد عرف و روال در این زمینه باشد منوط به موافقت کارفرما خواهد بود.

 

88- آیا منظور از مفهوم تبعیت اقتصادی در کار تابع، همان پرداخت مزد است؟

مفهوم تبعیت اقتصادی در صرف مباشرت در پرداخت مزد خلاصه نمی شود بلکه معوض بودن قرارداد کار و شخصی بودن انجام کار توسط کارگر که منجر به وابستگی حیات اقتصادی وی به کار می شود مجموعاً تشکیل دهنده مفهوم تبعیت اقتصادی می باشد.

 

89- کارگرانی که در مطبوعات ور سانه های جمعی مشغول کار هستند در صورتی که قصد طرح شکایت در مراجع حل اختلاف بر علیه رسانه مذکور را داشته باشند، آیا بر علیه مدیر مسئول باید طرح دعوی نمایند یا صاحب امتیاز رسانه ؟

نظر به اینکه در مطبوعات صاحب امتیاز کارفرما محسوب می شود، لذا دادخواست تقدیمی از سوی خواهان باید به طرفیت صاحب امتیاز مطرح شود و رای صادره از سوی مرجع حل اختلاف نیز بر علیه وی صادر گردد شایان ذکر است چنانچه صاحب امتیاز شخص حقوقی باشد رعایت دستورالعمل شماره (7) معاونت روابط کار در این خصوص ضروری است.

 

90- رابطه کاری کارگزاران مخابراتی و دفاتر آی سی تی روستایی با توجه به تغییرات به وجود آمده در عملکرد این کارگزاریها و تبدیل آنها به دفاتر پیشخوان دولت ، در حالی که هنوز مکان برخی  از این دفاتر متعلق به مخابرات می باشد به چه صورت می باشد.

در خصوص دفاتر پیشخوان خدمات دولت و بخش عمومی غیر دولتی ، طبق اصل عام الشمول بودن قانون کار، در صورت انجام کار تابع و عدم شمول قانون خاص دیگری بر کارکنان دفاتر مزبور ، کارکنان مزبور علی الاصول مشمول قانون کار می باشند، در ضمن به استناد بند 10 ماده 19 آیین نامه ایجاد و بهره برداری از دفاتر پیشخوان خدمات دولت و بخش عمومی غیر دولتی رعایت قوانین و مقررات جاری از قبیل قانون کار و تامین اجتماعی و بیمه حفاظت و ایمنی و بهداشت محیط کار در خصوص کارکنان از وظایف دارنده پروانه می باشد.

 

91- در خصوص وضعیت استخدامی و شمول قانون کار بر نگهبانان بانک های دولتی و خصوصی توضیح داده شود؟

در خصوص شمول قانون کار بر نگهبان بانک ها باید گفت که در صورت احراز کار تابع و عدم شمول قانون استخدامی خاص بر رابطه آنان نامبردگان مشمول قانون کار می باشند.

 

92- آیا آندسته از نویسندگان مطبوعات که به طور مستقل کار کرده و خبر و گزارش تهیه می نمایند و با عرضه به رسانه های مختلف مبلغی را دریافت می کنند مشمول مقررات قانون کار می باشند؟

حسب مفاد مواد (2) و (3) قانون کار رابطه کارگری و کارفرمایی دارای سه ویژگی تبعیت حقوقی ، تبعیت اقتصادی و انجام کار به صورت شخصی می باشد و در صورت فقدان هر یک از این ویژگی ها شخص کارگر محسوب نمی شود؛ بنابراین در مواردی که شخص به صورت کاملاً مستقل کاری را انجام می دهد و حاصل آنرا به دیگری عرضه می کند علی الاصول رابطه کارگری و کارفرمایی وجود ندارد و اختلافات ناشی از این رابطه باید در مراجع قضائی حل و فصل شود؛ لذا آن دسته از نویسندگان مطبوعات نیز که به طور مستقل کار کرده و اقدام به تهیه خبر و گزارش نموده و با عرضه به رسانه های مختلف مبلغی را دریافت می کنند علی الاصول مشمول قانون کار محسوب نمی شوند مگر آنکه رابطه کار تابع اثبات شود.

 

 

93- آیا کلیه بیمه‌شدگان قانون‌ تامین اجتماعی مشمول قانون کار هستند؟

نظر به بند یک ماده (2) قانون‌ تامین اجتماعی صرف قرار داشتن در دایره شمول مقررات قانون مذکور الزاما به‌ معنای شمول مقررات قانون کار نسبت به‌ بیمه‌شده نخواهد بود.

 

94- آیا عناوینی همچون خرید خدمت،رسمی،کارتی و غیره‌ می‌تواند شخصی را از دایره شمول‌ مقررات قانون کار خارج و یا به این‌ دایره وارد نماید؟

با عنایت به مادتین (5) و (188) قانون کار و با توجه تعریف کارگر در ماده‌ (2) قانون مرقوم، کلیه کسانی که به هر عنوان و از جمله تحت عنوان خرید خدمت‌ در مقابل دریافت حق السعی به درخواست‌ کارفرما کار می‌کنند مشمول مقررات قانون‌ کار می‌باشند مگر اینکه مشمول قانون‌ استخدام کشوری یا سایر قوانین و مقررات‌ خاص استخدامی بوده و یا در کارگاههای‌ خانوادگی اشتغال بکار داشته باشند.

 

95- چنانچه شخصی به جز اشخاص مذکور در قسمت اخیر ماده (188) قانون کار در یک کارگاه‌ خانوادگی اشتغال بکار داشته‌ باشند آیا باز هم کارگاه، خانوادگی‌ بوده و از شمول مقررات قانون کار خارج خواهد بود؟

عدم شمول قانون کار نسبت به‌ کارگران کارگاههای خانوادگی،موضوع‌ ماده (188) این قانون، محدود به مواردی‌ است که کار در این کارگاهها منحصرا توسط صاحب کار و همسر و خویشاوندان‌ نسبی درجه یک از طبقه اول وی انجام‌ شود. بدین لحاظ چنانچه در این قبیل‌ کارگاهها افرادی که قانوناً جزء همسر و خویشاوندان نسبی درجه یک از طبق اول‌ کارفرما محسوب نمی‌شوند بکار گمارده‌ شوند کارگاه مربوط از شمول تعریف‌ کارگاههای خانوادگی خارج و کلیه افراد شاغل در آن اعم از صاحب کار و همسر و خویشاوندان نسبی درجه یک از طبقه اول‌ وی و افراد دیگر شاغل در کارگاه بشرط داشتن تبعیت‌های حقوقی و اقتصادی با صاحب کار(کارفرما) مشمول مقررات‌ قانون کار خواهند بود.

 

96- چنان چه شخصی به منظور فروش روزنامه و یا نشریات‌ متعلق به یک موسسه مطبوعاتی‌ خاص اقدام به تاسیس دکه‌یی‌ بنماید آیا بین او و موسسه رابطه‌ کارگری و کارفرمایی موضوع‌ قانون کار وجود خواهد داشت؟

به استناد ماده (2) قانون نظام صنفی: فرد صنفی شخص حقیقی یا حقوقی می باشدکه در یکی از فعالیتهای صنفی اعم از تولید، تبدیل، خرید و فروش، توزیع و انجام‌ خدماتی بدنی یا فکری سرمایه‌گذاری‌ نموده و بعنوان پیشه‌ور و صاحب حرفه‌ و مشاغل آزاد خواه شخصاً یا با مباشرت‌ دیگران محل کسبی دایر و یا وسیله‌ کسبی فراهم کند و تمام یا قسمتی از کالا، محصول و یا خدمت خود را مستقیماً به‌ مصرف‌کننده عرضه نماید، فرد صنفی‌ شناخته می‌شود. چنانچه محل کارگاه (دکه) متعلق به فرد مورد نظر بوده و یا وی آن را از شخص دیگری اجاره کرده و در آن کار فروش روزنامه و نشریات را انجام دهد، نوع رابطه فی ما بین طرفین از نوع رابطه‌ کارگری و کارفرمایی استنباط نمی‌شود بلکه به استناد ماده 2 قانون نظام صنفی، فرد صنفی شناخته می‌شود.

97- آیا کارفرما می تواند مبلغی را با توافق کارگر بطور یکجا بعنوان مجموع مزد و مزایای وی تعیین نماید؟

علیرغم اینکه در قانون در خصوص تفکیک مزد و مزایای کارگران پیش‌بینی نشده است ولی بلحاظ امکان محاسبه مزایایی که مبنای محاسبه آنها مزد ثابت کارگر تعیین شده و نیز نظارت دقیق بر اجرای مقررات قانونی لازم است مزد و مزایای متعلقه دقیقاً تفکیک شده و در قرارداد کار مشخص گردند.

 

98- اگر خانواده فردی که کمتر از 15 سال سن دارد با استخدام وی در کارگاهی موافقت نمایند آیا بلحاظ قانونی اشتغال وی بلامانع خواهد بود؟

اشتغال افراد زیر 15 سال مستند به موجب ماده (79) قانون کار ممنوع بوده و رضایت خانواده این افراد نیز نافذ نبوده و مسئولیت اشتغال افراد زیر 15 سال فقط متوجه کارفرما بوده و کارفرمایان متخلف برابر ماده (176) قانون مجازات می‌گردند.

 

99- در برخی از کارگاهها درآمد افراد از طریق مشتریان کارگاه تأمین می‌گردد و از کارفرمای کارگاه  مزد و حقوق دریافت نمی‌نمایند. آیا رابطه کارگری و کارفرمایی موضوع قانون کار در اینگونه موارد جاریست؟

اصولا وجه تمایز عمده و اساسی قراردادهای کار با سایر قراردادهایی که موضوع آنها نیز کار و فعالیت انسانی است تبعیتی است که کارگر از کارفرما داشته که در سایر قراردادها این موضوع دیده نمی‌شود. متذکر می‌گردد که تبعیت کارگر از کارفرما بصورت لزوم رعایت دستورات شفاهی یا کتبی و نیز ضوابط و مقررات مکتوب یا عرفی کارگاه (تبعیت حقوقی) و نیز بصورت رابطه مزدی طرفین و عدم احتمال و تصور سود و زیان کارگر از کار انجام شده (تبعیت اقتصادی) قابل تشخیص است. در زمینه تبعیت اقتصادی ذکر این نکته بی‌فایده بنظر نمی‌رسد که جدای از مزدبگیری معمول و عرفی که بر اساس آن کارگر مزد مورد توافق را بر پایه زمانی مشخص (ساعت، روز یا ماه) یا براساس هر واحد از کار انجام شده (کارمزدی) مستقیماً از کارفرما یا نماینده وی دریافت می‌نماید با عنایت به پیش‌بینی ماده (190) قانون کار رابطه مزدی می‌تواند بدون اینکه کارگر مستقیم یا غیرمستقیم مزد خود را از کارفرما دریافت دارد بنحوی باشد که تما م یا قسمتی از مزد کارگران بوسیله مراجعین یا مشتریان کارگاه تأمین گردد.

پرسش های متداول رفاه اجتماعی ؟

شرایط و نحوه استفاده از مجموعه های فرهنگی تفریحی کارگران در بندر انزلی ، قم و مشهد مقدس :

متقاضیان می توانند با توجه به رعایت توضیحات مشروحه ذیل درخواست خود را جهت استفاده از مجموعه های فوق الذکر به اموراجتماعی این اداره کل تقدیم نمایند:

1- کارگران کارگاههای زیر 50 نفر دراولویت قرار دارند.

2- از معرفی افراد مجرد خودداری گردد.

3- در صورتی که درخواست ارسالی خارج از جدول زمانبندی مذکور باشد معرفی نامه صادر نخواهد گردید.

4- مجموعه های تفریحی کارگران از پذیرش افراد اضافی همراه خانواده ها جلوگیری به عمل می آورد.

5- فرد معرفی شده بایستی پس از اطمینان از پذیرش ،‌هزینه اسکان را به مبلغ 450000 ریال به ازای یک دوره به حساب شماره 2584244 نزد بانک رفاه کارگران شعبه خلیج فارس کد 104 واریز و حواله مربوطه را ،‌ارائه نماید ضمناً‌به ازای هر نفر اضافه بر سهمیه خانوار درهر شب مبلغ 50000 ریال دریافت خواهد شد. در این راستا ضروری است از پرداخت هزینه اسکان بصورت دستی تحت هر عنوان خودداری شود.

6- فرد درخواست کننده باید کارگر شاغل بوده و دفترچه بیمه و کارت ملی را در موقع ثبت نام همراه داشته باشد.

7- فرد درخواست کننده باید سرپرست خانوار باشد.

8- هر فرد کارگر در طول سال فقط حق استفاده از یکی از مجموعه های کارگران کشور را دارد.

9- تعرفه سهمیه شامل افراد درجه یک فرد کارگر (پدر- مادر - همسرو فرزندان تا 5 نفر  )‌می باشد.

10- تکمیل و تحویل فرم تقاضا به همراه ارائه گواهی اشتغال ،‌و نیز پس از اطمینان یافتن از پذیرش تسلیم تصاویر صفحات اول و دوم شناسنامه کارت ملی دفترچه بیمه شخص متقاضی و سند واریزی هزینه اسکان (فیش بانکی ) نیز الزامی است.

 مدارک لازم جهت ثبت نام در مهمانسراها:

1- گواهی اشتغال به کار متقاضی که توسط کارفرما صادر می شود.

2- تکمیل فرم درخواست که توسط متقاضی انجام می شود.

 مدارک لازم پس از ثبت نام و حصول اطمینان از پذیرش در مهمانسراها:

3- کپی صفحه اول و دوم شناسنامه متقاضی

4- کپی صفحه اول دفترچه بیمه متقاضی

5- کپی کارت ملی متقاضی

6- واریز هزینه اسکان به شماره حساب 2584244 نزد بانک رفاه کارگران شعبه خلیج فارس با شماره کد بانک 104 و نام صاحب حساب هیأت امنای زائرسراهای کارگری کشور (‌وزارت کار‌)

ضمناً‌ یادآور می شود که :

مبلغ واریزی فقط بابت هزینه اسکان می باشدو شامل هزینه ایاب و ذهاب ، خوراک و یا سایر موارد نخواهد بود.

 
پرسش های متداول اشتغال و کار آفرینی ؟

(پرسش های متداول از سوی متقاضیان در حوزه دبیرخانه کارگروه اشتغال، تسهیلات اشتغالزا)

        ارائه تقاضای تسهیلات اشتغالزا به چه صورت است؟

متقاضیان بنا به نوع طرح و فعالیتی که دارند، با به همراه داشتن مدارک و مستندات مورد نیاز به دستگاه اجرایی مربوطه و صادر کننده مجوز ، مراجعه و تقاضای خود را کتباً اعلام می کنند.

     تسهیلات اشتغالزا به چه طرح هایی تعلق می گیرد؟          

این تسهیلات به طرح های "نیمه تمام، طرح های توسعه ای و طرح های درگردش" تعلق میگیرد .طرح های جدید با پیشرفت فیزیکی بیش از 50 درصد نیز می توانند از تسهیلات بهره مند شوند .

         نرخ سود بانکی تسهیلات اشتغالزا چقدر است؟

نرخ سود تسهیلات مورد عمل در تمامی طرح های موضوع این دستورالعمل بر اساس مصوبه مورد عمل شورای پول و اعتبار و حسب مورد به صورت مشارکت مدنی و فروش اقساطی می باشد.

         سقف تسهیلات اشتغالزا برای هر طرح چقدر است؟

   در دستورالعمل اجرایی تسهیلات اشتغالزا، سقفی برای طرح های واجد شرایط ، مشخص نشده است. دستگاه اجرایی و بانک عامل با توجه به نوع طرح ، فرصتهای شغلی پیش بینی شده و طرح توجیهی متقاضی ، طرح را کارشناسی و اظهار نظر می کنند .

         مدت زمان اجرا و  دوره بازپرداخت تسهیلات اشتغالزا چندساله است؟ آیا تنفس هم دارد؟

  مدت زمان اجرا، دوره تنفس ، دوره بازپرداخت طرح ها ، با توجه به نوع طرح و تشخیص بانک عامل، تعیین می گردد.

 

         چه رشته هایی شامل مشاغل خانگی خواهند شد؟

با مراجعه به سامانه مشاغل خانگیwww.mashaghelkhanegi.ir قسمت ثبت نام رشته های مورد نیاز، قابل مشاهده می باشد.

         ثبت نام به دو صورت مستقل و پشتیبان خواهد بود.

         نحوه ثبت نام چگونه است؟

با ثبت نام در سامانه مذکور و مراجعه به سازمان/اداره شهرستان خود جهت تکمیل پرونده؛  در صورت ابلاغ اعتبار به بانک های عامل، به بانک مربوطه معرفی خواهید شد.

         نرخ سود بانکی تسهیلات مشاغل خانگی چقدر است؟

سهمیه های ابلاغی مشاغل خانگی از محل منابع داخلی بانکها در سال 1393 با رعایت مصوبات شورای پول و اعتبار از جمله رعایت حداقل نرخ مشارکت مدنی 21 درصد و حداکثر نرخ سود عقود غیر مشارکتی 22 درصد قابل اقدام می باشد.

         سقف فردی تسهیلات مشاغل خانگی چقدر است؟

سقف فردی تسهیلات خرید کالا به مبلغ 40 میلیون ریال و اعطای تسهیلات مشارکت مدنی به طرح های قابل توجیه به میزان 80 درصد مشارکت بانک و به تشخیص بانک عامل

         شرایط متقاضی پشتیبان مشاغل خانگی چگونه است؟

-داشتن حداقل 5 سال سابقه فعالیت

-داشتن حدالقل 25 سال و حداکثر 60 سال سن

-داشتن دفتر کار/کارگاه/کارخانه تحت مسئولیت مستقیم خود

-لزوم داشتن مدرک تحصیلی یا مهارتی مرتبط با کسب و کار پیشنهادی و یا گواهی سابقه تجربی معتبر بصورت استاد شاگردی به تایید  کارفرما

-تایید از سوی صندوق مهر امام رضا(ع) طبق ضوابط و آیین نامه های خود

          شرایط و مدارک موردنیاز متقاضی مستقل مشاغل خانگی چیست؟

-داشتن حداقل 18 سال و حداکثر 50 سال سن

-داشتن مدرک مهارتی یا گواهی تایید مهارت معتبر از سوی دستگاه اجرایی متولی مجوز

-داشتن کارت پایان خدمت نظام وظیفه یا معافیت دائم(برای آقایان)

-داشتن کارت سلامت تایید شده از سوی مرکز بهداشت برای رشته های مربوط به مواد غذایی

پرسش های متداول بازرسی کار ؟

1 - چه کارگاه هایی مشمول بازرسی کار در خصوص مسایل ایمنی و حفاظت فنی می باشند؟

تمامی کارگاه های مشمول قانون کار(حتی کارگاههای خانوادگی) در خصوص مباحث ایمنی و حفاظت فنی بایستی مورد بازرسی قرار گیرند.

2-سالانه چند دست لباس کار به کارگران مشمول قانون کار تعلق می گیرد و منظور از لباس کار چه نوع لباسی می باشد ؟

به استناد ماده 61 آئین نامه حفاظت و بهداشت عمومی در کارگاه ها ، کارفرما موظف است در سال دو دست لباس کار مجاناً در اختیار کارگر بگذارد ، لباس کار باید متناسب با نوع کار باشد و طوری تهیه شود که کارگر بتواند به راحتی وظایف خود را انجام دهد و موجب بروز حادثه نگردد .

3- کارمند بخش اداری کارگاه هستم آیا کارفرما مکلف به دادن لباس کار می باشد ؟

به کلیه مشمولین قانون کار در هر سال دو دست لباس کار متناسب با نوع کار تعلق می گیرد .

4- در صورتیکه کارفرما به جای لباس کار به کارگران پول آن را پرداخت نماید آیا این رویه درست است ؟

در صورتی که کارفرمایی بجهت اجرای موضوع ماده 61 آیین نامه حفاظت و بهداشت عمومی در کارگاهها پول لباس ار را به کارگران پرداخت نماید بایستی اطمینان حاصل نماید که لباس کار خریدای شده و نوع آن متناسب با کار بوده و حتماً در کارگاه مورد استفاده قرار گیرد .

5- نوع و نحوه تحویل وسایل حفاظت فردی به کارگران چگونه می باشد ؟

باستناد ماده یک آیین نامه وسایل حفاظت فردی ،مصوب شورایعالی حفاظت فنی ،بمنظور انتخاب وسایل حفاظت فردی متناسب با نوع کار ،کارفرما مکلف به شناسایی و ارزیابی شرایط محیط کار برای تشخیص و کنترل خطرت و همچنین باستناد ماده دو آیین نامه بایستی وسایل حفاظت فردی متناسب با نوع مخاطرات احتمالی و محیط کار را به تعداد تهیه و بصورت رایگان در اختیار کارگران قرار دهد.

6- کارفرمای کارگاه به جهت وجود سرو صدا در کارگاه به تعداد کارگران گوشی خریداری و تحویل می دهد آیا این رویه درست است ؟

خیر، تعیین نوع گوشی و تهیه و تحویل آن بایستی بر اساس نتایج حاصل ازاندازه گیری و آنالیز میزان صدای موجود در کارگاه باشد.

7- در صورتی که کارگری از پوشیدن لباس کار و یا استفاده از وسایل حفاظت فردی خودداری نمود تکلیف چیست ؟

کارفرما بایستی بر نحوه استفاده از وسایل حفاظت فردی نظارت نماید و در صورتی که کارگری از پوشیدن و یا استفاده از آن ها استنکاف کرد موضوع از طریق کمیته مراجع حل اختلاف قابل پی گیری می باشد .

8-آیا کارگران در خصوص رعایت مقررات ایمنی در کارگاه  وظیفه ای به عهده دارند ؟

بلی، به استناد شق دوم ماده 91 قانون کار،کارگران ملزم به استفاده و نگهداری از وسایل حفاظتی و بهداشتی و اجرای دستورالعمل های مربوطه می باشند .

9-کارفرمای شرکتی هستم تمام وسایل حفاظت فردی را برای کارگران تهیه نموده و به آن ها تحویل و آموزش داده ام اما آن ها رعایت نمی کنند تکلیف چیست ؟

چنانچه کارفرما یا مدیران واحدهای موضوع ماده 85 قانون کار برای حفاظت فنی و بهداشت کار وسایل و امکانات لازم را در اختیار کارگر قرار داده باشند و کارگر با وجود آموزشهای لازم و تذکرات قبلی بدون توجه به دستورالعمل و مقررات موجود از آنها استفاده ننماید کارفرما مسئولیتی نخواهد داشت درصورت بروز اختلاف،رای مراجع حل اختلاف نافذ خواهد بود.

10- تائید وسایل حفاظت فردی توسط چه مرجعی انجام می گیرد ؟

کلیه اشخاص حقیقی یا حقوقی  که بخواهند لوازم حفاظت فنی و بهداشت را وارد و یا تولید کنند باید مشخصات وسایل را حسب مورد همراه با نمونه های آن به وزارت کار و اموراجتماعی و وزارت هداشت درمان و آموزش پزشکی ارسال دارند و پس از تائید به ساخت یا وارد کردن این وسایل اقدام نمایند .

11-نحوه شناسایی بازرسان کار توسط کارفرمایان چگونه می باشد ؟

به استناد ماده 100 قانون کار کلیه بازرسان کار ، دارای کارت ویژه با امضاء وزیر کار و اموراجتماعی هستند که هنگام بازرسی باید همراه آنها باشد و در صورت تقاضای مقامات رسمی یا مسئولین کارگاه بایستی ارائه شود .

12-بازرس کار از کارگاه من بازدید کرده و ابلاغیه ای برای من صادر نموده برای رفع این نواقص چگونه و از چه کسانی می توانم کمک بگیرم ؟

از مقررات ، دستورالعمل ها و آئین نامه های مربوط به مصوبات شورایعالی حفاظت فنی ،و همچنین از اساتید دانشگاه ،متخصصین امر و مشاورین ذیصلاح می توان در جهت رفع نواقص استفاده نمود .

13- بازرس کار از کارگاه اینجانب بازرسی و برای اجرای موضوع ماده 87 قانون کار نقشه های ساختمانی را درخواست نموده و بنده را مکلف به پرداخت مبلغی بحساب دولت نموده است لطفاً بیشتر توضیح دهید ؟

اشخاص حقیقی و حقوقی که بخواهند کارگاه جدیدی احداث نمایند و یا کارگاه های موجود را توسعه دهند ، مکلفند بدواً برنامه کار و نقشه های ساختمانی و طرح های مورد نظر را از لحاظ پیش بینی در امر حفاظت فنی و بهداشت کار برای اظهارنظر و تائید به وزارت کار و اموراجتماعی(ادارات اجرایی) ارسال دارند . ادارت اجرایی نیز موظف است با دریافت مدارک از جمله دریافت مبلغی بر اساس مصوبه هیئت وزیران نظرات خود را ظرف مدت یک ماه اعلام نماید بهره برداری از کارگاه های مزبور منوط به رعایت مقررات حفاظتی و بهداشتی خواهد بود .

14-آیا بازرسان کار میتوانند دستگاه خطرناک و یا قسمتی از کارگاه را تعطیل نمایند ؟

هر گاه در حین بازرسی به تشخیص بازرس کار یا کارشناس بهداشت حرفه ای احتمال وقوع حادثه و یا بروز خطر در کارگاه داده شود . بازرس کار یا کارشناس بهداشت حرفه ای مکلف هستند مراتب را  فوراً و کتباً به کارفرما یا نماینده او و نیز به رئیس مستقیم اطلاع دهند و از طریق اداره مربوطه از دادگستری محل تقاضای قرار تعطیل و لاک و مهر تمام یا قسمتی از کارگاه را نماید .

15-آیا بازرسان کار و کارشناسان بهداشت کار می توانند در مورد پرونده های که قبلاً در مورد آن ها اظهارنظر کرده اند در مراجع حل اختلاف شرکت کنند ؟

بازرسان کار و کارشناسان بهداشت کار نمی توانند در تصمیم گیری مراجع حل اختلاف نسبت به پرونده هایی که قبلاً به عنوان بازرس در مورد آن ها اظهارنظر کرده اند شرکت کنند.

16- حدود وظایف اداره بازرسی کار چیست ؟

مطابق ماده 96 قانون کار، به منظور اجرای صحیح قانون و ضوابط حفاظت فنی اداره کل بازرسی وزارت کار و اموراجتماعی با وظایف ذیل تشکیل می شود :

 الف  نظارت بر اجرای مقررات ناظر بر شرایط کار به ویژه مقررات حمایتی مربوط به کارهای سخت و زیان آور و خطرناک، مدت کار، مزد، رفاه کارگر،اشتغال زنان و کارگران نوجوان

 ب  نظارت بر اجرای صحیح مقررات قانون کار و آیین نامه ها و دستورالعمل های مربوط به حفاظت فنی

 ج- آموزش مسائل مربوط به حفاظت فنی و راهنمایی کارگران ، کارفرمایان و کلیه افرادی که در معرض صدمات و ضایعات ناشی از حوادث و خطرات ناشی از کار قرار دارند

 د- بررسی و تحقیق پیرامون اشکالات ناشی از اجرای مقررات حفاظت فنی و تهیه پیشنهاد لازم جهت اصلاح میزان و دستورالعمل های مربوط به موارد مذکور مناسب با تحولات و پیشرفت های تکنولوژی

 هـ - رسیدگی به حوادث ناشی از کار در کارگاه های مشمول و تجزیه و تحلیل عمومی و آماری این گونه موارد به منظور پیشگیری از حوادث .

17- نحوه ورود بازرسان کار به کارگاه ها چگونه می باشد ؟

بازرسان کار در حدود وظایف خویش حق دارند بدون اطلاع قبلی در هر موقع از شبانه روز به موسسات مشمول ماده 85 قانون کار وارد شده و به بازرسی بپردازند و نیز می توانند به دفاتر و مدارک مربوطه در موسسه مراجعه و در صورت لزوم از تمام یا قسمتی از آن ها رونوشت تحصیل نمایند . بازرسی از کارگاهها به صورت مستمر، همراه با تذکر اشکالات و معایب و نواقص و در صورت لزوم تقاضای تعقیب متخلفان در مراجع صالحه انجام می گیرد .

18- نحوه ورود بازرسان کار به کارگاههای خانوادگی چگونه می باشد ؟

ورود بازرسان کار به کارگاههای خانوادگی منوط به اجازه کتبی دادستان محل خواهد بود.

19- در صورت ممانعت از ورود بازرسان کار و ایجاد اختلال در امر بازرسی توسط کارفرما و یا نمایندگان قانونی وی نحوه برخورد چگونه خواهد بود ؟

کارفرمایان و دیگر کسانی که مانع ورود بازرسان کار و کارشناسان بهداشت کار به کارگاه های مشمول قانون کار گردند و یا مانع انجام وظیفه ایشان شوند یا از دادن اطلاعات و مدارک لازم به آنان خودداری نمایند حسب مورد به مجازات های مقرر در قانون محکوم خواهند شد .

20- در صورتی که کارفرما نواقص ابلاغیه بازرسی کار را مرتفع ننماید نحوه برخورد چگونه است ؟

متخلفان از تکالیف مقرر در قانون کار حسب مورد با توجه به شرایط و امکانات خاطی و مراتب جرم بر اساس اعلام تخلف و رای دادگاه به مجازات حبس یا جریمه نقدی و یا هر دو محکوم خواهند شد.

21- ابلاغیه رفع نواقص موجود در کارگاه را با مهلت زمانی دریافت نموده ام آیا در صورت عدم توانایی در رفع کلیه نواقص می توانم تقاضای تمدید مهلت نمایم ؟

بلی، با هماهنگی و تشخیص اداره کار محل می توان در رفع بعضی نواقص درخواست تمدید مهلت و بازه زمانی نمود.

22- مطابق بازرسی انجام گرفته از کارگاه چندین نقص ابلاغ شده است آیا برای رفع این نواقص اولیت بندی لازم است ؟

اولویت بندی در مواردی انجام می گیرد که دستگاهها و شرایط مختلفی در کارگاه دارای خطرات مختلفی بوده و هر کدام از این خطرات دارای شدت و احتمال وقوع متفاوتی باشند.در صورتیکه احتمال بروز یک حادثه ای دارای پیامد بیشتری باشدو بعبارتی دارای ریسک بالایی می باشد بایستی در اولویت رفع نقص و موارد حفاظتی قرار گیرد.حتی اگر نیاز باشد دستگاه و یا ماشین مورد نظر تا زمان رفع نقص متوقف گردد .

23-آیا برای کار با جرثقیل گواهینامه پایه یک کفایت می کند ؟

خیر، در کارگاه ها فقط رانندگان مجاز جرثقیل (دارای گواهینامه ویژه) و بازرسان و تعمیرکاران جرثقیل حق راندن جرثقیل دارند .

 

24- مسئولیت کارفرایان در قبال عملکرد ایمنی پیمانکاران چگونه است ؟

در مواردیکه کار از طریق مقاطعه انجام می یابد مقاطعه دهنده مکلف است قرارداد خود را با مقاطعه کار به نحوی منعقد نماید که در آن مقاطعه کار متعهد گردد که تمامی مقررات این قانون را در مورد کارکنان خود اعمال نماید.

25- در صورتی که در یک کارگاهی  تعداد پیمانکاران زیاد باشد مسئولیت هماهنگی و رعایت مقررات ایمنی چگونه است ؟

هرگاه کارفرما و یا پیمانکاراصلی با موافقت یکدیگر اجرای قسمت های مختلف عملیات را به پیمانکار یا پیمانکاران دیگر محول نمایند هر پیمانکار جزء در محدوده پیمان خود مسئول اجرای کلیه مقررات مرتبط بوده و کارفرما یا پیمانکار اصلی مسئول نظارت و ایجاد هماهنگی بین آن ها خواهد بود .

26-در کارگاهی کار می کنم کارفرما مرا بیمه ننموده ، چگونه باید احقاق حق کنم ؟

به استناد ماده 148 قانون کار ، کلیه کارفرمایان کارگاه های مشمول مکلفند براساس قانون تامین اجتماعی ، نسبت به بیمه نمودن کارگران واحد خود اقدام نمایند .درصورت تلف با مراجعه به تامین اجتماعی و سایر مراجع قانونی موردقابل پی گیری می باشد.

27- خسارتهای مالی و مجازاتهای کیفری تخلف از اجرای قانون کار چگونه متوجه کارفرما می باشد ؟

مراجع قضایی که مرجع رسیدگی به این امور هستند در درجه اول موظف به شناختن حقایق ، کشف حقوق اشخاص و تکالیف و مسئولیت های آن ها و بالاخره تامین عدالت است . در مواردی که تخلف از ناحیه اشخاص حقوقی باشد اجرت المثل کار انجام شده و طلب و خسارت باید از اموال شخص حقوقی پرداخت شود . ولی مسئولیت جرایم اعم از حبس ، جریمه نقدی و یا هر دو حالت متوجه مدیرعامل یا مدیرمسئول شخصیت حقوقی است که تخلف به دستور او انجام گرفته است و کیفر در باره مسئولین مذکور اجرا خواهد شد.

28-اگر کارگر خسارتی به کارگاه وارد کند آیا کارفرما می تواند از مزد وی کسر نماید ؟

بموجب حکم دادگاه چنانچه کارگر به کارفرمای خود مدیون باشد در قبال این دیون ، کارفرما تنها می تواند مازاد بر حداقل مزد را برداشت نماید . در هر حال این مبلغ نباید از یک چهارم کل مزد کارگر بیشتر باشد .

29- منظور از شورای پزشکی نام برده شده در تبصره یک ماده 92 قانون کار کدام شورا   است . آیا منظور همان کمیسیون های پزشکی سازمان تامین اجتماعی است ؟

بلی، منظور از شورای پزشکی موضوع تبصره یک ماده 92 همان کمیسیون پزشکی مستقر در صندوق تامین اجتماعی می باشد .

30- به استناد کدامیک از مواد  قانونی، کارفرما در حادثه ناشی از کار مقصر شناخته     می شود ؟

به استنادماده 12قانون مسئولیت مدنی ،کارفرمایانی که مشمول قانون کار هستند مسئول جبران خساراتی می باشند که از طرف کارکنان اداری و یا کارگران آنان در حین انجام کار یا به مناسبت آن وارد شده است مگر این که محرز شود تمام احتیاط هایی که اوضاع و احوال قضیه ایجاب می نموده به عمل آورده و یا این که اگر احتیاط های مزبور را به عمل می آورند باز هم جلوگیری از ورود زیان مقدور نمی بود

31- در صورتی که دستگاه، تجهیزات و یا مکان خطرناکی به لحاظ موارد ایمنی و حفاظت فنی پلمپ گردد، تکلیف کارفرما در خصوص مزد کارگران چیست  ؟

به موجب تبصره 2 ماده 105 قانون کار کارفرما مکلف است در ایامی که به علت فوق کار تعطیل می شود مزد کارگران کارگاه را بپردازد .

32- در صورتی که کارگران در زمان کار خطری را تشخیص دهند و این احتمال وجود داشته که حادثه ای رخ بدهد چه بایستی کرد ؟

در مواردی که یک یا چند نفر از کارگران یا کارکنان واحدهای موضوع ماده 85 قانون کار احتمال وقوع حادثه یا بیماری ناشی از کار را در کارگاه یا واحد مربوطه پیش بینی نمایند می توانند مراتب را به کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار یا مقام مسئول اطلاع دهند و این امر نیز بایستی توسط فرد مطلع شده در دفتری که به همین منظور نگهداری می شود ثبت گردد و کارفرما یا نماینده قانونی وی می بایستی در خصوص رفع نقص خطر تشخیص داده شده اقدام نماید.

33- در خصوص آموزش موارد ایمنی در کارگاه روال کار چگونه است ؟

در این خصوص آیین نامه مرتبطی تحت عنوان "آیین نامه آموزش ایمنی کارفرمایان،کارگران و کارآموزان "تهیه و در تاریخ 3/12/88 به تصویب شورایعالی حفاظت فنی رسیده است که کارفرمایان می توانند در خصوص آموزش ایمنی با استناد به مفاد آن از طریق مراجع ذیصلاح اقدام نماید.

34- فردی را می خواهم به عنوان مسئول ایمنی و حفاظت فنی در کارگاهم جذب نمایم لطفاً در خصوص شرایط جذب و نحوه فعالیت مسئولین ایمنی در کارگاهی توضیح دهید ؟

به استناد تبصره 1 ماده 2 آیین نامه کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار،مسئول حفاظت فنی (در کارگاههای بالای 25 نفر)می بایستی ترجیحا" از فارغ التحصیلان رشته ایمنی و حفاظت فنی باشد و جذب مسئولین ایمنی در کارگاه ها حتماً می بایستی با کسب اطلاعات اولیه از اداره کار مل در خصوص مدرک  سابقه کار  توانایی و میزان ساعات حضوری وی در کارگاه اقدام نماید.

35- تکلیف کارفرما در مورد کارگری که به بیماری ناشی از کار مبتلا یا در معرض ابتلا  قرار دارد چیست ؟

به صراحت تبصره 1 ماده 92 قانون کار چنانچه با تشخیص شورای پزشکی نظر داده شود که فرد معاینه شده به بیماری ناشی از کار مبتلا یا در معرض ابتلا می باشد کارفرما و مسئولین مربوطه مکلفند کار او را بر اساس نظریه شورای پزشکی مذکور بدون کاهش حق السعی در قسمت مناسب دیگری تعیین نمایند . مراد از شورای پزشکی مذکور در تبصره 1 ماده 92 قانون کار که در حال حاضر کمیسیون پزشکی تامین اجتماعی می باشد .

36- حداقل سن برای اشتغال در کارگاههای مشمول قانون کار چند سال است ؟

با عنایت به موضوع ماده 79 قانون کار ،حداقل سن اشتغال به کار در کارگاههای مشمول قانون کار 15 سال تمام می باشد.لذا علاوه بر اینکه باید از ادامه اشتغال چنین افرادی جلوگیری شود ،افراد متخلف علاوه بر رفع تخلف و یا تادیه حقوق کارگر و یا هر دو به مجازاتهای موضوع ماده 176 قانون کار محکوم خواهند شد.

  37-منظور از ارجاع کار مناسب و سبک به کارگرانیکه دچار بیماری ناشی از کار شده اند چیست؟

کارگرانی که از طرف شورای پزشکی مورد معاینه قرار گرفته و مبتلا به بیماری ناشی از کار تشخیص و یا در معرض ابتلا باشند در این صورت کارفرما و مسئولین مربوطه مکلفند او را بر اساس نظریه شورای پزشکی مذکور بدون کاهش حق السعی در قسمت مناسب دیگری تعیین نماید و غیر از مورد اخیرالذکر پیش بینی توصیه ارجاع کار سبک نشده است .

38- آیادیوان عدالت اداری صلاحیت رسیدگی به احکام قطعی مراجع حل اختلاف را دارد ؟

دیوان عدالت اداری مرجع رسیدگی به اعتراضات و شکایات از آراء و تصمیمات قطعی مراجع حل اختلاف قانون کار منحصراً از حیث نقض قوانین و مقررات با آن ها (رسیدگی شکلی) بوده و لذا رسیدگی ماهوی به شکایات کارگران و کارفرمایان از حوزه صلاحیت دیوان خارج می باشد .

39- حد مجاز بار با دست و بدون استفاده از وسایل مکانیکی برای کارگران زن چقدر است ؟

1-بر اساس ماده 75 قانون کار انجام کارهای سخت و زیان آور و خطرناک و نیز حمل بار بیشتر از حد مجاز با دست و بدون استفاده از وسایل مکانیکی برای کارگران زن ممنوع است .

2-حد مجاز بار تعیین شده در آیین نامه حمل دستی بار که در تاریخ 5/3/89 به تصویب وزیر کار و اموراجتماعی رسیده برای کارگران زن 16 کیلوگرم و برای کارگران نوجوان و بالای 50 سال 10 کیلوگرم،بین 19-50 سال 16 کیلو گرم و حداکثر وزن بلند کردن بار در کارهای نشسته برای زنان نباید از 3 کیلو گرم بیشتر باشد.

3-بر اساس ماده 4 آیین نامه فوق الذکر، حمل دستی بار و بدون استفاده از وسایل مکانیکی اصولاً برای زنان در طول مدت بارداری و همچنین ده هفته پ از زایمان ممنوع می باشد .

40- در مورد کارگری که قبل از استخدام ، بیماری اعصاب داشته و در حین کار بیماری او مشخص گردیده است تکلیف چیست ؟

با عنایت به مفاد ماده 90 قانون تامین اجتماعی ،کارگران به هنگام استخدام باید مورد معاینه پزشکی قرار گیرند لذا اگر این معاینه و آزمایشات انجام نشود و بعداً معلوم شود که کارگر دچار بیماری اعصاب بوده است ، کارفرما باید آثار آن را تحمل نماید در چنین مواردی اگر بیماری مذکور مانع اشتغال کارگر بوده و با ادامه کار وی ممکن است  موجب وارد آمدن ضرر و زیان شود ، با توجه به این که کارگر به هنگام اشتغال این بیماری را بروز نداده است. مراجع صالحه می توانند به موضوع رسیدگی و رای  لازمه را صادر نمایند.

41- فرق بین کارفرما با مالک یا صاحب کار و مجری یا پیمانکار از لحاظ قانون کار وآئین نامه های ایمنی چیست ؟

ا-براساس ماده3 قانونکار:کارفرما شخصی است حقیقی یا حقوقی که کارگر به درخواست او در مقابل دریافت حق السعی کار می کند

2-به موجب آیین نامه پیمانکاری مصوب 3/12/88 شورای عالی حفاظت فنی :کارفرما یا مقاطعه دهنده شخصی حقیقی و یا حقوقی ست که اجرای عملیات موضوع پیمان را بر اساس اسناد و مدارک به پیمانکار واگذار می نماید در ضمن نمایندگان ایشان در حکم کارفرما خواهند بود

3- پیمانکار بر اساس آیین نامه مذکور شخصی حقیقی یا حقوقی ذیصلاحی است که بر اساس اسناد و مدارک پیمان ،مسئولیت اجرای عملیات پیمان را بعهده میگیرد .

4- صاحب کار نیز بر اساس همین آیین نامه شخصی حقیقی یا حقوقی است که مالک یا قائم مقام قانونی مالک کارگاه بوده و انجام یک یا چند نوع از عملیات یا فعالیت کارگاه را به یک یا چند پیمانکار محول میکند که در این حالت مطابق تعریف بند اول کارفرما یا مقاطعه دهنده نامیده میشود و در صورتیکه خود راسا" یک یا تعدادی کارگر را در کارگاه متعلق به خود به کارگمارد از نظر این قانون کافرما محسوب میگردد.

5-مجری بر اساس تعریف مقررات ملی ساختمان ،شخصی است حقیقی یا حقوقی که در زمینه اجرای ساختمان دارای پروانه اشتغال به کار از وزارت مسکن و شهرسازی است و بعنوان پیمانکار کل و مطابق با قراردادهای همسان که با صاحب کار منعقد می نماید ،اجرای عملیات ساختمانی را بر اساس نقشه های مصوب و کلیه مدارک منضم به قرارداد بر عهده دارد مجری ساختمان نماینده فنی صاحب کار در اجرای ساختمان بوده و پاسخگوی کلیه مراحل اجرای کار به ناظر و دیگر مراجع کنترل ساختمان می باشد.

42- منظور از کار اجباری چیست آیا کارفرما هر کاری از کارگر بخواهد باید انجام دهد ؟

بر اساس اصل چهل و سه و بند شش اصل دوم و اصول نوزدهم ،بیستم و بیست و هشتم قانون اساسی ،اجبار افراد بکار معین و بهره کشی از دیگری ممنوع و مردم ایران از هر قوم و قبیله ای که باشند از حقوق مساوی برخوردارند و رنگ ونژاد،زبان و مانند اینها سبب امتیاز نخواهد بود و همه افراد اعم از زن و مرد یکسان در حمایت قانون قرار دارند و هر کس حق دارد شغلی را که به آن مایل است و مخالف اسلام و مصالح عمومی و حقوق دیگران نیست برگزیند.

43در صورتیکه کارفرمایی نسبت به تعطیلی دستگاه یا کارگاه خود یا به جرایم صادره اعتراض نماید تکلیف قانونی چیست؟

بر اساس مقررات جاری کارفرما می توانند به دادگاه صالحه شکایت کنند و دادگاه مکلف است به فوریت و خارج از نوبت به موضوع رسیدگی نماید.

44 – دستگاهی خریداری نموده ام که مطابق گزارش بازرس کار دارای نقص حفاظتی است ، آیا رفع نقص به عهده خریدار است یا تولیدکننده؟

مطابق ماده 88 قانون کار،اشخاصی که به ساخت و یا ورود و عرضه ماشین و تجهيزات می پردازند مکلف به رعایت ایمنی و حفاظتی مناسب می باشند.خریدار موظف است دستگاه و تجهیزات ایمنی را که مطابق استاندارد ساخته شده را خریداری نماید ولی رفع نقص دستگاه خریداری شده به عهده خریدار است.

45- آیا می توان از تبعه خارجی فاقد پروانه کار در کارهایی که کارگران ایرانی آن را انجام نمی دهند استفاده نمود ؟

در صورت اخذ پروانه کار از اداره اتباع بیگانه و ارائه مدارک و مستندات لازم دال بر عدم توانایی و انجام آن کار توسط کارگران داخلی، برابر مقررات امکانپذیر خواهد بود

46- آیا پس از معرفی کارفرمای متخلف استفاده کننده از تبعه خارجی غیر مجاز ، مراجع قضایی می توانند صرفاً ماده 181 قانون کار را اعمال نموده و برای وصول جریمه فوق الذکر اقدامی ننمایند ؟

صدور رأی مبنی بر اخذ جریمه و یا حبس به میزان مصرح در مده 181 قانون کار و یا هر دو مورد توأمان با یکدیگر از حدود اختیارات مرجع قضایی می باشد .

47- نحوه شمول قانون کار در مورد کارگران خارجی دارای پروانه کار و فاقد پروانه کار چگونه است ؟

کارگران خارجی دارای پروانه کار شاغل در ایران همانند کارگران ایرانی از کلیه مزایای قانون کار برخوردار بوده و در صورت اخراج قبل از پایان اعتبار پروانه کار طبق مقررات نسبت به مطالبات معوق و بازگشت به کار آنان حسب مورد اقدام خواهد شد .اشتغال به کار اتباع بیگانه بدون داشتن پروانه کار ممنوع بوده و تخلف از آن مجازات مقرر در ماده 181 قانون کار را در پی خواهد داشت .

48آیا نمونه فرم گزارش حادثه توسط وزارت کار تهیه و در اختیار کارگاه ها قرار گرفته شده است ؟

اطلاعات تکمیلی حادثه مانند مشخصات فرد حادثه دیده، کارفرما،کارگاه و... (فرم ب3) در اختیار بازرسان کار بوده که در مراحل بررسی حادثه تکمیل می گردد .ولیکن صندوق تامین اجتماعی نیز در این رابطه فرم مشابه ای در اختیار کارگاهها قرار می دهد که بایستی تا سه روز از زمان وقوع حادثه فرم مذکور را تکمیل و به مراجع مربوطه ارسال نمایند.

49- آیا نماینده کارفرما در بروز حوادث مقصر می باشد ؟

با توجه به نحوه وقوع حادثه و میزان تفویض اختیار و مسئولیت، نماینده کارفرما نیز می تواند مقصر شناخته شود .

50اگر ضمن بازرسی ، بازرس کار یا کارشناس بهداشت حرفه ای دچار حادثه شود چه کسی مسئول است ؟

در صورت وقوع هر نوع حادثه در محل کار مراتب می بایست برای تعیین مسئول و میزان قصور بدستور مقام محترم قضایی صورت پذیرد .

51برای یک مشتری در کارگاه اینجانب حادثه ایی رخ داده است آیا مقصر شناخته می شوم ؟

حسب دستور مقام قضایی با لحاظ نمودن نتایج حاصل از تجزیه و تحلیل علل وقوع حادثه، مسئولیت بروز حادثه در کارگاه به نسبت میزان قصور افراد دخیل در حادثه تعیین و اعلام خواهد شد .

52- آیا بازرس کار می تواند حوادث متفرقه که د رخارج از کارگاه رخ داده است (نظیر انفجر کپسول از در یک منزل مسکونی) را بررسی نماید ؟

بلی،حسب دستور مرجع قضایی بازرس کار بعنوان کارشناس از محل بازدید انجام خواهد داد.

53-کارگر شرکت پیمانکاری هستم و دچار حادثه ناشی از کار شده ام با عنایت به اینکه حقوقم را از پیمانکار می گیرم و بیمه شده کارگاه اصلی هستم از چه کسی بایستی شکایت کنم؟

با عنایت به موضوع ماده 2 قانون کار کارگر کسی است که به هر عنوان در مقابل دریافت حقوق به درخواست کارفرما کار می کند لذا ملاک تشخیص احرازرابطه کارگری وکارفرمای می باشد.

54آیا دیوان عدالت اداری در استان های کشور دارای شعب می باشد ؟

خیر فقط در تهران مستقر می باشد .

55نحوه ارائه درخواست شکوائیه به دیوان عدالت اداری چگونه می باشد؟

نحوه ارائه درخواست شکوائیه در دیوان عدالت اداری مستلزم تنظیم و ارائه دادخواست می باشد که می بایست بر روی برگه های مخصوص دادخواست نوشته شود و همچنین تصاویر مصدق کلیه مدارک و مستندات ، به تعداد طرف دعوی به علاوه یک نسخه می باشد و مشمول پرداخت هزینه دادرسی به مبلغ 50،000 ریال در شعب دیوان و مبلغ 100،000 ریال در شعبه تشخیص می باشد .

56دیوان عدالت اداری چه شکایات و اعتراضاتی رامورد بررسی قرارمیدهد ؟

اف) رسیدگی به شکایات و تظلمات و اعتراضات اشخاص حقیقی یا حقوقی از تصمیمات و اقدامات واحدهای دولتی اعم از وزارتخانه ها و سازمان ها و موسسات و شرکت های دولتی و شهرداری ها و تشکیلات و نهادهای اقلابی و موسسات وابسته به آن ها .

ب) رسیدگی به شکایات و تظلمات و اعتراضات اشخاص حقیقی یا حقوقی از تصمیمات و اقدامات ماموران واحدهای مذکور در بند (الف) در امور راجع به وظایف آن ها .

ج) رسیدگی به اعتراضات و شکایات از آراء و تصمیمات قطعی دادگاه های اداری، هیات های بازرسی و کمیسیون هایی مانند کمیسیون های مالیاتی، شورای کارگاه ، هیات حل اختلاف کارگر و کارفرما، کمیسیون موضوع ماده 100 قانون شهرداری ها ، کمیسیون موضوع ماده 56 قانون حفاظت و بهره برداری از جنگل ها و منابع طبیعی از حیث نقض قوانین و مقررات و مخالفت با   آن ها .

د) رسیدگی به شکایات قضات و مشمولین قانون استخدام کشوری و سایر مستخدمان واحدها و موسسات واحدهای مذکور در بند(الف) و مستخدمان موسساتی که شمول این قانون نسبت به  آن ها محتاج ذکر نام است اعم از لشکری و کشوری از حیث تضییع حقوق استخدامی .

57حسب قانون جدید دیوان عدالت اداری اصدار آراء قطعی دیوان چند مرحله ی باشد؟

حسب قانون جدید دیوان عدالت اداری مورخ 25/9/85 مجمع تشخیص مصلحت نظام، هر شعبه دارای یک رئیس و دو مستشار خواهدبود ملاک در اصدار رای نظر اکثریت بوده و آراء صادره یک مرحله ای و قطعی می باشد .

58- نحوه رسیدگی به دادخواست ها در دیوان عدالت اداری چگونه است ؟

دادخواست واصله توسط ریاست دیوان به یکی از شعب ارجاع می شود، دفتر شعبه یک نسخه از دادخواست و ضمایم آن را به طرف شکایت ابلاغ می نماید و طرف شکایت موظف است ظرف یک ماه از تاریخ ابلاغ نسبت به ارسال پاسخ اقدام نماید .

59حسب قانون جدید دیون عدالت اداری در صورتی که بعد از اصدار رای قطعی،  شاکی با ارائه مدارک و مستندات جدید اعتراض به مفاد رای صادره داشته باشد چه مراحلی را می تواند انجام دهد؟

می تواند با ارائه مدارک جدید به شعبه صادرکننده رای، تقاضای اعاده دادرسی نماید، شعبه خارج از نوبت به موضوع رسیدگی می کند و در صورت موجه بودن ، دستور توقف اجرای رای صادر می گردد و در صورت تائید ریاست دیوان مراتب به جهت بررسی به شعبه تشخیص ارجاع می گردد .

60نحوه ارجاع اعتراضات شکات به شعبه تشخیص دیوان عدالت اداری چگونه است؟

در صورتی که حداقل یکی از دو قاضی یا دو قاضی از سه قاضی صادرکننده رای متوجه اشتباه شکلی یا ماهوی در رسیدگی شوند ضمن اعلام نظر مستند و مستدل مکتوب، پرونده را جهت ارجاع به شعبه تشخیص، به دفتر ریاست دیوان ارسال می نمایند .

61رسیدگی به تصمیمات و مصوبات کدام دستگاه ها و ارگان های دولتی از شمول صلاحیت و اختیارات  دیوان عدالت اداری خارج می باشد؟

تصمیمات و آراء دادگاه ها و سایر مراجع قضایی دادگستری و نظامی و دادگاه های انتظامی قضات دادگستری و نیروهای مسلح قابل شکایت در دیوان عدالت اداری نمی باشد .

62در صورت استنکاف سازمان ها، ادارات ، هیات ها و ماموران دولتی طرف شکایت از اجرای مفاد آراء شعب دیوان ، حکم چه می باشد؟

در صورت استنکاف شخص یا مرجع محکوم علیه از اجرای مفاد رای صادره ، شعبه صادرکننده رای به درخواست محکوم له موضوع را به ریاست دیوان منعکس می نماید، ریاست دیوان یا معاون او مراتب را جهت اجرا به یکی از دادرسان واحد اجرای احکام ارجاع می نماید که حکم مربوطه انفصال خدمات دولتی تا پنج سال و جبران خسارت وارده می باشد .

63در صورت تشخیص شعب دیوان عدالت اداری به ادای توضیحات از ناحیه دستگاه دولتی در صورت استنکاف حکم  چگونه است ؟

در صورت عدم حضور بدون عذر موجه به جهت ادای توضیحات به شعب دیوان عدالت اداری،  حکم جلب یا انفصال موقت از خدمات دولتی به مدت یک ماه تا یک سال می باشد .

64- حسب ارجاع و درخواست شعب دیون عدالت اداری به مطالبه اسناد و پرونده های مربوطه از دستگاه های دولتی، سقف زمانی ارسال مستندات چه مدت می باشد؟

دستگاه های مورد نظر مکلفند ظرف یک ماه از تاریخ ابلاغ نسبت به ارائه اسناد، مدارک و پرونده های مورد مطالبه اقدام نمایند .

65- هزینه ریالی ابطال رای در شعب دیوان و شعبه تشخیص چقدر می باشد؟

50،000 ریال در شعب دیوان و 100،000 ریال در شعبه تشخیص می باشد .

66- نحوه دادرسی اجرای احکام چگونه می باشد ؟

الف) احضار مسئول مربوطه و اخذ تعهد بر اجرای حکم یا جلب رضایت محکوم له در مدت معین .

ب) دستور توقیف حساب بانکی محکوم علیه و برداشت از آن به میزان مبلغ حکم در صورتی که حکم یک سال پس از ابلاغ اجرا نشده باشد .

ج) دستور توقیف و ضبط اموال شخص متخلف به درخواست ذینفع بر طبق مقررات قانون آئین دادرسی دادگاه های عمومی و انقلاب

67- در مواردی که مصوبات هیات دولت و مصوبه هیات عمومی دیوان عدالت اداری در مورد خاص وجود دارد کدام مصوبه لازم الاجرا است؟

مصوبات هیات عمومی دیوان عدالت اداری لازم الاجرا است .

68- مرجع حل اختلاف در صلاحیت بین شعب دیوان و سایر مراجع قضایی کدام نهاد یا ارگان قضایی می باشد؟

دیوان عالی کشور .

پرسش های متداول حوادث ناشی از کار ؟

 1- حادثه ناشی از کار را تعریف نمائید ؟

حادثه ناشی از کار عبارت است از اتفاق یا پیامدی  که در جریان انجام کار پدید آمده و با صدمات شغلی مرگبار یا غیر مرگبار همراه می باشد .

2-از دیدگاه صندوق تأمین اجتماعی حادثه ناشی از کار چیست ؟

مطابق ماده 60 قانون تامین اجتماعی حوادث ناشی از کار حوادثی است که در حین انجام وظیفه و به سبب آن برای بیمه شده اتفاق می افتد مقصود از حین انجام وظیفه تمام اوقاتی است که بیمه شده در کارگاه یا موسسات وابسته یا ساختمان ها و محوطه آن مشغول کار باشد و یا به دستور کارفرما در خارج از محوطه کارگاه عهده دار انجام ماموریتی باشد اوقات مراجعه به درمانگاه و یا بیمارستان و یا برای معالجات درمانی و توانبخشی و اوقات رفت و برگشت بیمه شده از منزل به کارگاه جز اوقات انجام وظیفه محسوب می گردد مشروط بر اینکه درزمان عادی رفت و برگشت به کارگاه اتفاق افتاده باشد حوادثی که برای بیمه شده حین اقدام برای نجات سایر بیمه شدگان و مساعدت به آنان اتفاق می افتد حادثه ناشی از کار محسوب می شود.

3- خطر در گستره علم ایمنی به چه معنا است؟

خطر در گستره علم ایمنی شرایطی است که پتانسیل صدمه به افراد ، خسارت به تجهیزات و ساختمانها و از میان بردن مواد را داشته و یا آنکه موجب کاهش قدرت و کارائی یک عملکرد شود.

 

4- تعریف ایمنی چیست ؟

ایمنی عبارتست از فرار از موقعیتهائی که می تواند باعث مرگ ، جراحت ، بیماری های شغلی ، صدمه و یا خسارت به اموال و تجهیزات گردد. به عبارت دیگر شرایطی است که منابع انسانی را از عوامل مضری که می تواند سلامتی آن را به خطر اندازد مصون می دارد .

5- ضریب تکرار حادثه را توضیح دهید ؟

ضریب تکرار حادثه (frequency rate) عبارتست تعداد آسیبهای ناتوان کننده(منجر به زمان از دست رفته کاری)در یک تعداد معین ساعات کاری کارگران در یک سال.

6- ضریب شدت حادثه را توضیح دهید؟

ضریب شدت حادثه  (severity rate) عبارتست از تعداد روزهای کاری از دست رفته در اثر بروز حادثه در تعداد معین ساعات کاری کارگران در یک سال.

7- مسئولیت کیفری بروز حادثه بر عهده کیست؟

مسئولیت کیفری حادثه، حسب نظر بازرسان کار یا کارشناسان رسمی دادگستری و بر اساس رأی قضایی بر عهده مقصر یا مقصرین حادثه است. حسب ماده 95 قانون کار مسئولیت اجرای مقررات و ضوابط فنی و بهداشت کار بر عهده کارفرما یا مسئولین واحدهای موضوع ذکر شده در ماده 85 این قانون خواهد بود. هر گاه بر اثر عدم رعایت مقررات مذکور از سوی کارفرما یا مسئولین واحد، حادثه ای رخ دهد، شخص کارفرما یا مسئول مذکور از نظر کیفری و حقوقی و نیز مجازات های مندرج در این قانون مسئول است .

 

8- مراحل تجزیه و تحلیل حوادث ناشی از کار را بیان نمائید؟

اولین مرحه در تجزیه و تحلیل حوادث ناشی از کار جمع آوری داده های مربوط به حوادث و تشکیل بانک اطلاعاتی با استفاده از نرم افزار های تخصصی آماری می باشد مراحل بعد به ترتیب بررسی و توصیف متغیر ها با استفاده از روشهای آماری توصیفی ، بررسی عوامل موثر بر آسیب های ناشی از کار با استفاده از آزمونهای آماری ، تعیین ضرایب و ارائه راهکارهای لازم در خصوص کاهش حوادث ناشی از کار با توجه به عوامل بررسی شده است.

9- نحوه درخواست بررسی حوادث ناشی از کار چگونه می باشد؟

1-مراجعه حادثه دیده و یا اولیای دم به مراجع قضایی انتظامی برای طرح شکوائیه یا دادخواست

2-بررسی شکوائیه حادثه دیده یا اولیای دم توسط مقام محترم قضایی و انتظامی.

3-مراجعه حادثه دیده یا اولیای دم به کلانتری جهت تشکیل پرونده و اخذ نظریه از ادارات کار و امور اجتماعی و پزشکی قانونی

4-مراجعه حادثه دیده به واحد بازرسی کار اداره کل کار و امور اجتماعی استان یا اداره شهرستان و ارائه نامه کلانتری جهت مطالعه پرونده و بررسی صحنه حادثه و ثبت اظهارات شهود به منظور تهیه گزارش حادثه توسط بازرس کار

5- تحویل گزارش حادثه از سوی اداره کل کار و امور اجتماعی استان یا اداره شهرستان به کلانتری، به منظور ارجاع به مرجع قضایی برای ابلاغ نظریه بازرس کار به اصحاب پرونده وصدور رای.

10- در صورت وقوع حادثه شغلی در کارگاه وظیفه کارفرما چیست ؟

الف) به استناد ماده 65 قانون تأمین اجتماعی در صورت وقوع حادثه ناشی از کار، کارفرما مکلف است اقدامات اولیه لازم را برای جلوگیری از تشدید وضع حادثه دیده به عمل آورد.

ب) به استناد تبصره ماده 95 قانون کار کارفرما یا مسئولان واحدهای موضوع ماده 85 قانون کار موظفند کلیه حوادث ناشی از کار را در دفتر ویژه ای که فرم آن از طریق وزارت کار و امور اجتماعی اعلام می گردد ثبت و مراتب را سریعاً به صورت کتبی به اطلاع اداره کار و امور اجتماعی محل برسانند همچنین به استناد ماده 9 آئین نامه حفاظتی کارگاه های ساختمانی و ماده 65 قانون تامین اجتماعی، کارفرما باید وقوع هر گونه حادثه ناشی از کار را ظرف مدت سه روز اداری به شعبه صندوق تامین اجتماعی محل اطلاع دهد و نسبت به تکمیل و ارائه فرم ویژه حادثه اقدام نماید.

11از لحاظ قانون تأمین اجتماعی کارگری که در حین کار دچار حادثه شغلی گردیده از چه خدمات درمانی می تواند استفاده نماید؟

حسب ماده 54 قانون تامین اجتماعی بیمه شدگان و افراد خانواده آن ها از زمانی که مشمول مقررات می گردند در صورت مصدوم شدن بر اثر حوادث یا ابتلا به بیماری می توانند از خدمات پزشکی استفاده نمایند خدمات پزشکی که به عهده صندوق تامین اجتماعی است شامل کلیه اقدامات درمانی سرپایی ، بیمارستانی، تحویل داروهای لازم و انجام آزمایشات تشخیص طبی می باشد.

12-  بیمه مسئولیت مدنی حوادث ناشی از کار چیست؟

بیمه مسئولیت، بیمه ای است که به موجب آن بیمه گر متعهد می شود که هر گاه بیمه گذار در عقد معین به سبب تخلفی از تعهد خود ملزم به پرداخت خسارتی به نفع متعهد (زیان دیده) آن عقد گردد بیمه گر آن خسارت را بپردازد . در خصوص بیمه مسئولیت مدنی حوادث ناشی از کار عبارت است از مسئولیتی که کارفرما در صوص مقصر بودن خودش از یکی از شرکت های بیمه خریداری می نماید یا به عبارت دیگر مسئولیت خود را در مقابل کارگران به شرکت بیمه واگذار می نماید.

13 - آیا بررسی حوادث ناشی از کار توسط بازرسان کار مستلزم پرداخت هزینه می باشد؟

 بررسی حادثه ناشی از کار که از طریق ادارات کار و امور اجتماعی توسط بازرسان کار بعنوان ضابطین مراجع قضایی انجام می شود رایگان بوده و تنها در صورت اعتراض هر یک از طرفین دعوی به نظر بازرس کار، بررسی حادثه با نظر مقام قضایی مستلزم پرداخت هزینه کارشناسی است

14 - گزارش بازرسان کار در تهیه حوادث ناشی از کار در حکم چیست؟

گزارش بازرسان کار در بررسی حوادث ناشی از کار به عنوان گزارش ضابطین قضایی می باشد.

15 - چنانچه افراد کمتر از 15 سال در کارگاه ه دچار حادثه شوند مسئولیت قانونی بعهده چه کسی می باشد؟

مطابق ماده 79 قانون کار به کارگماردن افراد کمتر از 15 سال تمام ممنوع است و چنانچه حادثه ای رخ دهد بموجب تبصره 3 ماده 295 قانون مجازات اسلامی وارد کننده خسارت مسئول است.

16- آیا مسئول ایمنی کارگاه هنگام وقوع حادثه می بایست گزارش تهیه نماید ؟

مطابق مفاد ماده 93 قانون کار مهم ترین وظیفه مسئول ایمنی راهنمایی برای کاربرد فنون موثر برای پیشگیری از وقوع حادثه یا وقوع مجدد حادثه در کارگاه می باشد لیکن اعلام گزارش حادثه در زمره وظایف کارفرما یا نماینده قانونی وی می باشد که این راهکار بعنوان یکی از روشهای پیشگیری از بروز حوادث مشابه محسوب می گردد.

 

 

17- تعیین میزان دیه در حوادث ناشی از کار بر عهده کیست؟

با توجه به دستور قاضی پرونده تعیین عرش دیه درحوادث ناشی از کار توسط پزشکی قانونی مشخص و اصدار رأی بر عهده مقام محترم قضایی است.

18- چرا بازرس کار هنگام تهیه گزارش حادثه تقاضای گزارش پزشکی قانونی را می نماید؟

مطابق ماده 13 آئین نامه چگونگی بازرسی کار موضوع تبصره ماده 99 قانون کار در هنگام بررسی حوادث منجر به فوت و نقص عضو و آسیب دیدگی بازرسان کار موظفند برای مستدل بودن گزارش حادثه نظریه پزشکی قانونی را اخذ و مورد توجه قرار دهند.

19- آیا بیماری ناشی از کار توسط بازرس کار بررسی می شود ؟

خیر مطابق تبصره ماده 92 و تبصره ماده 96 قانون کار تشخیص بیماری های ناشی از کار به عهده شورای پزشکی می باشد .

20 - به چه مواردی بیماری ناشی از کار اطلاق می شود و مرجع رسیدگی به آن کجاست ؟

مطابق ماده 7 قانون تامین اجتماعی بیماری ، وضع غیر عادی جسمی یا روحی است که انجام خدمات درمانی را ایجاب می کند یا موجب عدم توانایی موقت اشتغال به کار می شود یا اینکه موجب هر دو در آن واحد می گردد . لذا عوارضی که به مرور زمان به تاثیر از آلاینده های محیط کار در فرد ایجاد می شود. مرجع رسیدگی به آن کمیسیون های پزشکی یا  شورای پزشکی می باشد.

21 - سوابق کاری و مهارت کارگر چه تاثیری در تعیین میزان قصور کارگر در حوادث ناشی از کار دارد ؟

کارگران در شغلی که دارای سابقه کار کافی باشند مهارت و تبحر پیدا می کنند و در نتیجه این عامل می توان در تعیین میزان درصد قصور موثر باشد .

22- آیا بررسی حوادث ترافیکی به عهده بازرس کار است ؟

خیر ، بر عهده کارشناسان راهنمایی و رانندگی است .مگر اینکه وقوع حادثه در محل کار گاه بوده و حسب دستور مقام محترم قضایی بصورت تلفیقی مورد بررسی قرار گیرد.

23-آیا حوادث ناشی از کار مشمول مرور زمان می باشد؟

با توجه به کیفری بودن نتیجه حوادث ناشی از کار،این موضوع مشمول مرور زمان نمی شود.

24 -  برای ارسال گزارش حادثه به تامین اجتماعی چند روز مهلت وجود دارد ؟

حسب ماده 9 آئین نامه حفاظتی کارگاه های ساختمانی و ماده 65 قانون تامین اجتماعی کارفرما باید هر گونه حادثه ناشی از کار را ظرف مدت سه روز اداری به شعبه صندوق تامین اجتماعی محل اطلاع دهد و نسبت به تکمیل و ارائه فرم ویژه گزارش حادثه اقدام نماید .

25 - در صورت رضایت محضری کارگر حادثه دیده به کارفرما آیا می توان اقامه دعوی نمود ؟

در صورتیکه کلیه خسارتهای فرد حادثه دیده پرداخت شده باشد شکایت مسموع نخواهد بود ولیکن در صورت احراز خیار غبن،کارگر می تواند اقامه دعوی کند.

26- آیا کارفرمایان اجباری به پرداخت هزینه های درمان کارگران حادثه دیده دارند ؟

به استناد ماده 65 قانون تامین اجتماعی در صورت وقوع حادثه ناشی از کار کارفرما مکلف است اقدامات اولیه لازم را برای جلوگیری از تشدید وضع حادثه دیده به عمل آورده و مراتب را ظرف سه روز اداری کتباً به اطلاع سازمان برساند در صورتی که کارفرما بابت اقدامات اولیه مذکور متحمل هزینه ای شده باشد صندوق  تامین اجتماعی  هزینه های مربوط را عهده دار خواهد بود.

 

27- در صورت ورود افراد متفرقه به کارگاه بدون اجازه کارفرما و بروز حادثه مقصر کیست ؟

مطابق ماده 10 آئین نامه حفاظتی کارگاه های ساختمانی، کارگاه ساختمان باید به طور مطمئن و ایمن محصور و از ورود افراد متفرقه و غیر مسئول به داخل آن جلوگیری به عمل آید . همچنین نصب تابلوها و علائم هشداردهنده که در شب و روز قابل رویت باشد در اطراف کارگاه ساختمانی ضروری است . در صورت وقوع چنین اتفاقی کارفرما نیز مقصر خواهد بود و بصورت کلی کارفرما در محدوده کارگاه دارای مسولیت قانونی می باشد.

28 - آیا بعد از بازنشستگی می توان در خصوص حوادث ناشی از کار پیش آمده در زمان اشتغال از کارفرمایان اقامه دعوی نمود ؟

بلی، بر اساس استفساریه شورای نگهبان امور مالی مشمول مرور زمان نمی شود و بنابراین در هر زمان می توان اقامه دعوی نمود .

29 - در صورتی که کارفرما وسایل ایمنی را در اختیار کارگر قرار دهد و بر اثر عدم استفاده از وسایل ایمنی حادثه ای در کارگاه رخ دهد، مقصر کیست؟

به موجب تبصره 2 ماده 95 قانون کار چنانچه کارفرما یا مدیران واحدهای موضوع ماده 85 این قانون برای حفاظت فنی و بهداشت کار وسایل و امکانات لازم را در اختیار کارگر قرار داده باشند و کارگر با وجود آموزش های لازم و تذکرات قبلی بدون توجه به دستورالعمل و مقررات موجود از آن ها استفاده ننماید و همین عامل از علل بروز حادثه باشد کارفرما در این خصوص مسئولیتی نخواهد داشت.

30- تعیین تقصیر حادثه به عهده کیست؟

تعیین تقصیر حادثه به عهده مقام محترم قضایی است ولی در صورت صدور دستور مقام محترم قضایی مبنی بر تعیین تقصیر ، بازرسان کار یا کارشناسان رسمی دادگستری می توانند نظر مشورتی در این رابطه به مقام قضایی ارائه نمایند .

31- کارفرمایان چه مسائل ایمنی را باید رعایت کنند تا در زمان وقوع حادثه مقصر شناخته نشوند؟

کارفرمایان و مسئولان کلیه واحدهای موضوع ماده 85 این قانون مکلفند بر اساس مصوبات شورای عالی حفاظت فنی برای تامین حفاظت و سلامت و بهداشت کارگران در محیط کار ، وسایل و امکانات لازم را تهیه و در اختیار آنان قرار داده و چگونگی کاربرد وسایل فوق الذکر را به آنان بیاموزند و در خصوص رعایت مقررات حفاظتی و بهداشتی نظارت نمایند . افراد مذکور نیز ملزم به استفاده و نگهداری از وسایل حفاظتی و بهداشتی فردی و اجرای دستورالعمل های مربوط به کارگاه می باشند، چنانچه موارد فوق توسط کارفرمایان به نحو مثبت و مطلوبی انجام گردد در صورت وقوع حادثه مقصر نخواهند بود.

32-در صورتی که در کارگاه برای کارگری حادثه اتفاق بیافتد و کارفرما مقصر باشد علاوه بر دیه چه جریمه هایی باید پرداخت کند؟

1-پرداخت خسارت به صندوق تأمین اجتماعی جهت برقراری مستمری و یا غرامت نقص عضو مستند به ماده 66 قانون تأمین اجتماعی

2- مجازات های مقرر در فصل یازدهم قانون کار از جمله مواد 171 و 176  قانون کار

3-  جرائم موضوع جنبه عمومی جرم

33- کارفرمای شرکتی هستم در کارگاهم حادثه ناشی از کاری رخ داد و بنده مقصر شدم و تمام دیه وی را پرداخت کردم اما قاضی پرونده هنوز پرونده را مختومه نکرده است دلایل آن چیست ؟
به استناد ماده 171 قانون کار در صورتی که تخلف از انجام تکالیف قانونی سبب وقوع حادثه ای گردد که منجر به عوارضی مانند نقص عضو و یا فوت کارگر شود، دادگاه مکلف است علاوه بر مجازات های مندرج در قانون کار، نسبت به این موارد طبق قانون رسیدگی نماید .

34- چنانچه کارگری در کارگاهی دچار کاهش توانایی به علل حادثه یا بیماری شده باشد و طبق نظریه کمیسیون پزشکی می بایست به نامبرده کار سبک ارجاع گردد ولی در کارگاه کار سبک وجود نداشته باشد، در این خصوص تکلیف قانونی چیست؟

باستنادماده 32 ق.ک اگر خاتمه قرارداد کار در نتیجه کاهش تواناییهای جسمی و فکری ناشی از کار کارگر باشد (بنا به تشخیص کمیسیون پزشکی سازمان بهداشت و درمان منطقه با معرفی شورای اسلامی کار و یا نمایندگان قانونی کارگر ) کارفرما مکلف است به نسبت هر سال سابقه خدمت ، معادل دو ماه آخرین حقوق به وی پرداخت نماید.

35- چنانچه در کارگاهی هیچ گونه کار سنگینی وجود نداشته باشد ولی کارگری اظهار درد شدید در ناحیه کمر نماید ارزیابی وضعیت وی چگونه انجام می پذیرد؟

وفق مقررات قانونی تشخیص موضوع به عهده کمیسیون پزشکی می باشد.

36- در حین رفتن به منزل با سرویس ایاب و ذهاب کارگاه دچار حادثه شده ام آیا حادثه من ناشی از کار محسوب می گردد ؟

بلی،بر اساس ماده چهار قانون کار و ماده شصت قانون تامین اجتماعی حادثه مزبور مشمول قانون کار است .

ماده 60- حوادث ناشی از کار حوادثی است که در حین انجام وظیفه و به سبب آن برای کارگر اتفاق می افتد مقصود از حین انجام وظیفه تمام اوقاتی است که بیمه شده در کارگاه یا موسسات وابسته یا ساختمان ها و محوطه آن مشغول کار باشد و یا به دستور کارفرما در خارج از محوطه کارگاه عهده دار انجام ماموریتی باشد اوقات مراجعه به درمانگاه و یا بیمارستان و یا برای معالجات درمانی و توانبخشی و اوقات رفت و برگشت بیمه شده از منزل به کارگاه جز اوقات انجام وظیفه محسوب می گردد مشروط بر اینکه حادثه در زمان عادی رفت و برگشت به کارگاه اتفاق افتاده باشد حوادثی که برای بیمه شده حین اقدام برای نجات سایر بیمه شدگان و مساعدت به آنان اتفاق می افتد حادثه ناشی از کار محسوب می شود .

37- در صورتی که در ماموریت اداری حادثه ای رخ دهد کارگر از چه حمایتهای قانونی  برخوردار است ؟

مطابق ماده 60 قانون تامین اجتماعی چنانچه کارگر به دستور کارفرما در خارج از محوطه کارگاه عهده دار انجام ماموریتی باشد و حادثه ای برای ایشان اتفاق بیافتد ، حادثه ناشی از کار محسوب می شود و کارگر می تواند از تمامی مزایای مندرج در قانون کار و تامین اجتماعی     بهره مند گردد .

38- آیا چنانچه اتباع بیگانه فاقد روادید کار دچار حادثه  منجر به فوت یا نقص عضو کلی شوند به آنها مستمری تعلق می گیرد ؟

مطابق ماده 120 قانون کار اتباع بیگانه نمی توانند در ایران مشغول کار شوند مگر آنکه اولاً دارای روادید ورود با حق کار مشخص بوده ، ثانیاً مطابق قوانین و آئین نامه های مربوطه ، پروانه کار دریافت دارند . لذا اتباع بیگانه فاقد روادید کار و پروانه کار از شمول قانون کار خارج و مزایای مربوط به تامین اجتماعی به آن ها تعلق نمی گیرد .

39- آیا کارگری که بنا به دستور کارفرما جهت انجام امور اداری با وسیله نقلیه تصادف نماید آیا حادثه فوق جزء حوادث ناشی از کار بوده یا حوادث ترافیکی ؟ به چه دلیل ؟

بر اساس مفاد ماده 60 قانون کار اصل حادثه، ناشی از کار و نوع حادثه ترافیکی تلقی می گردد بسته به نوع حادثه و شرایط وقوع و میزان قصور هر یک از طرفین می بایستی کارشناس مربوطه اعلام نظر نماید .

40- کارگری در کارگاه دچار حادثه شده که منجر به کاهش توانایی های وی شده است .برای استفاده از شرایط از کار افتادگی باید به کدام سازمان یا اداره مراجعه نماید  ؟

مطابق ماده70 قانون  تامین اجتماعی می تواند جهت استفاده از شرایط و مزایای از کار افتادگی به صندوق تامین اجتماعی مراجعه نماید .

41- آیا کارگری که قبلاً از بیمه حوادث کارگاه استفاده نموده است می تواند برای اخذ دی از طریق مراجع قضایی اقدام نماید ؟

به استناد ماده 295 قانون مجازات های اسلامی می تواند برای اخذ دیه از طریق مراجع قضایی اقدام نماید و ملاک رای مراجع قضایی است.

42- چند سال پیش در کارگاهی دچار حادثه ناشی از کار شدم و طبق وعده و وعیدهای کارفرما، از ایشان شکایت نکردم اما در حال حاضر قصد شکایت دارم ولی جراحت های من بهبود یافته تکلیف چیست ؟

به استناد استفساریه شورای نگهبان و ماده 173 قانون آئین دادرسی کیفری،بررسی حوادث ناشی از کار مشمول مرور زمان نخواهد شد و می تواند اقامه دعوی نماید و حسب دستورات و نظر مقام محترم قضایی از طریق مراجع ذیصلاح و مرتبط مورد رسیدگی قرار می گیرد.

43- در هنگام آتش سوزی در یک کارگاه ساختمانی چنانچه از کارگران همان واحد  به منظور نجات و کمک به دیگران دچار حادثه شده باشد، آیا این رویداد حادثه ناشی از کار تلقی می گردد ؟

بلی، به استناد مفاد ماده 60 قانون تامین اجتماعی حادثه ناشی از کار محسوب می گردد .

پرسش های متداول مشاغل سخت و زیان آور ؟

1 -  کارهای سخت و زیان آور به چه کارهایی گفته می شود ؟

کارهای سخت و زیان آور ،کارهایی است که در آن ها عوامل فیزیکی ، شیمیایی ، مکانیکی و بیولوژیکی محیط کار ، غیر استاندارد بوده و در اثر اشتغال کارگر تنشی به مراتب بالاتر ازظرفیت های طبیعی (جسمی و روانی) در وی ایجاد گردد  که نتیجه آن بیماری شغلی و عوارض ناشی از آن بوده و بتوان با به کار گیری تمهیدات فنی ، مهندسی ، بهداشتی و ایمنی و غیره ، صفت سخت و زیان آور بودن را از آن مشاغل کاهش یا حذف نمود .

         2- منظور از نوع الف و ب در کارهای سخت و زیان آور چیست ؟

به موجب ماده 1 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) الحاقی ماده (76) قانون اصلاح مواد (72) و (77) و تبصره ماده (76) قانون تأمین اجتماعی مصوب 1354 و الحاق دو تبصره به ماده (76) مصوب 1371 ـ مصوب 1380ـ موضوع تصویب‌نامه شماره 15365/ت36005هـ مورخ 5/2/1386  ، مشاغل به دو گروه الف و ب تقسیم بندی می شوند .

گروه الف: مشاغلی که صفت سخت و زیان آوری با ماهیت شغل وابستگی دارد اما می توان با به کارگیری تمهیدات بهداشتی ، ایمنی و تدابیر مناسب توسط کارفرما سختی و زیان آوری آن ها را حذف نمود .

گروه ب : مشاغلی که ماهیتاً سخت وز یان آور بوده و با به کارگیری تمهیدات بهداشتی ، ایمنی و تدابیر فنی توسط کارفرما‌، صفت سخت و زیان آوری آن ها کاهش یافته ولی کماکان سخت و زیان آوری آن ها حفظ می گردد .  

3-  شرایط بازنشستگی در کارهای سخت و زیان آور چیست ؟

مطابق با بخش اول بند (ب) تبصره 2 قانون بازنشستگی پیش از موعد در مشاغل سخت و زیان آور، داشتن حداقل بیست سال متوالی و یا بیست و پنج سال متناوب اشتغال در کارهای سخت و زیان آور که در هر مورد حق بیمه مدت مزبور را نیز به صندوق تامین اجتماعی پرداخت کرده باشند بدون شرط سنی می توانند درخواست خود را به ادارات کار و امور اجتماعی استان ها جهت طرح در کمیته های استانی ارائه نمایند .

       4  - تعیین سخت و زیان آور بودن شغل یا مشاغل توسط چه کسی و به چه صورت مشخص می شود ؟

تعیین سخت و زیان آور بودن شغل یا مشاغل بر اساس بررسی سوابق و شرایط محیط کار و توسط کمیته کارشناسان موضوع ماده 2 آیین نامه اجرایی و متعاقباً کمیته استانی موضوع ماده 8 آیین نامه اجرایی مربوطه مشخص می شود.

5- بررسی ماغل برای موضوع کارهای سخت و زیان آور چگونه درخواست می گردد ؟

حسب درخواست کارگر،کارفرما،تشکل ها ، وزارت بهداشت ، رمان و آموزش پزشکی ، وزارت کار و امور اجتماعی و صندوق تامین اجتماعی، تعیین سخت و زیان آور بودن مشاغل در هر کارگاه با بررسی سوابق ، انجام بازدید و بررسی شرایط و با تایید کمیته های استانی انجام می گیرد .

6 -پرداخت فوق العاده سختی کار برای کارگرانی که در کارهای سخت و زیان آور اشتغال دارند چگونه است ؟

در مواد 52 و 65 قانون کار در کارهای سخت و زیان آور مزایایی پیش بینی شده است و چنانچه کارگاه دارای طرح طبقه بندی مشاغل باشد فوق العاده سختی کار با توجه به ماهیت شغل یا محیط کار پرداخت می گردد .

7- میزان مرخصی در مورد کارهای سخت و زیان آور به چه میزان می باشد ؟

به استناد ماده 65 قانون کار مرخصی سالیانه کارگرانی که به کارهای سخت و زیان آور اشتغال دارند 5 هفته می باشد . استفاده از این مرخصی ، حتی الامکان در دو نوبت و در پایان هر شش ماه کار صورت می گیرد .

8- در مورد مرخصی کارهای سخت و زیان آور که در سال 5 هفته است آیا این مرخصی ، با احتساب پنج روز جمعه است یا خیر ؟

مرخصی سالیانه کارگرانی که به کارهای سخت و زیان آور اشتغال دارند 5 هفته می باشد.

9- حدود 5 سال است که در شغل سخت و زیان آور مشغول به کار می باشم آیا می توانم برای تطبیق مشاغل سخت و زیان آور این 5 سال اقدام نمایم ؟

در صورت احراز شرایط بازنشستگی در قانون تامین اجتماعی(اعم از داشتن شرایط عادی و یا سخت و زیان آور)و با توجه به استفساریه قانون مشاغل سخت و زیان آور مصوب 9/6/90 مجلس شورای اسلامی این موردامکانپذیر است .

 

10- آیا مشاغل اداری در یک کارگاه می تواند جزء مشاغل سخت و زیان آور باشد ؟

با توجه به تعریف کارهای سخت و زیان َآور چنانچه آلاینده های محیطی محل کار متقاضی مورد بررسی قرار گیرد و بیش از حد مجاز باشد می تواند جزء مشاغل سخت و زیان آور محسوب گردد .

11- انجام کارهای سخت و زیان آور در خصوص کارگران نوجوان چه حکمی دارد؟

با استناد به ماده 83 قانون کار ،ارجاع هر نوع کار اضافی و انجام کار در شب و نیز ارجاع کارهای سخت و زیان آور و خطرناک و حمل بار با دست ،بیش از حد مجاز و بدون استفاده از وسایل مکانیکی برای کارگر نوجوان(بین 15 تا 18 سال سن)ممنوع است.

12-آیا تعطیلات هفتگی و تعطیلات رسمی به عنوان سابقه اشتغال در کارهای سخت وزیان آور محسوب می شود ؟

به موجب جزء «الف» و« ب» بند 1 ماده 12 آیین نامه اجرایی قانون بازنشستگی در کارهای سخت وزیان آور، تعطیلات هفتگی و تعطیلات رسمی به عنوان سابقه اشتغال در کارهای سخت و زیان آور محسوب می گردد .

13-برای کارهای سخت و زیان آور کارفرما چه مقدار هزینه می بایست پرداخت نماید ؟

به استناد ماده 14 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) ماده (76) قانون تأمین اجتماعی کارفرما مکلف است پس از احراز شرایط بازنشستگی بیمه شده شاغل در کارگاه وی، معادل چهار درصد (4%) میزان مستمری برقراری بیمه شده نسبت به سنوات اشتغال او در مشاغل سخت و زیان‌آور را که توسط صندوق تأمین اجتماعی محاسبه و مطالبه می‌گردد به طور یکجا به سازمان یاد شده پرداخت نماید.

14-آیا کارفرمایی که مشاغل کارگران وی سخت و زیان آور می باشد بایستی به کارگران فوق العاده سختی کار بپردازد؟

درقانون وجهی بعنوان سختی کار وجود ندارد و در صورتی که طرح طبقه بندی مشاغل در شرکت اجرا شده باشد پرداخت فوق العاده سختی کار قابل اعمال می باشد .

15-آیا کارفرمایانی که کارگاه های آنان مشمول آیین نامه سخت و زیان آور می باشد بایستی حق بیمه بیشتری پرداخت نمایند ؟

در خصوص آندسته از کارگران شاغل در کارهای سخت و زیان آور پس از احراز شرایط بازنشستگی بیمه شده در کارگاه وی ،میزان 4 درصد حق بیمه سنوات اشتغال می بایست پرداخت گردد.

16- وظیفه کارفرمایانی که مشاغل موجود در کارگاه های آن ها سخت و زیان آور   می باشد کدام است ؟

کارفرمایان کارگاه‌های دایر از تاریخ تصویب آیین نامه تمام یا برخی از مشاغل آنها در کمیته‌های بدوی و تجدید نظر استانی یا شورای عالی حفاظت فنی ، ‌سخت و زیان آور شناخته شده یا می شود مکلفند ظرف دو سال از تاریخ ابلاغ تصمیم قطعی کمیته یا شورا حسب مورد نسبت به ایمن‌سازی عوامل و شرایط محیط کار مطابق حد مجاز و استاندارد‌های مشخص شده در قانون کار و آیین نامه‌های مربوط( مصوب شورای عالی حفاظت فنی ) و سایر قوانین موضوعه در این زمینه اقدام و صفت سخت و زیان آوری مشاغل موضوع بند "الف" ماده (1) را حذف و نتیجه را کتباً به کمیته بدوی موضوع ماده (8) این آیین نامه برای بررسی و تایید گزارش نمایند .

17- چنانچه درخواست شغل یا مشاغل سخت و زیان آور افراد یا گروهی در کارگروه بررسی مشاغل سخت و زیان آور مطرح و منتج به صدور رای شود نحوه اعتراض به نظریه کارگروه به چه صورت می باشد ؟

مراتب ازناحیه کمیته تجدید نظر استان قابل پی گیری خواهد بود و در مرحله بعد در صورت اعتراض صرفاً از ناحیه دیوان عدالت اداری قابل اعتراض می باشد .

18- مبنای پرداخت پاداش بازنشستگی به کارگرانی که با استفاده از قانون بازنشستگی پیش از موعد بازنشسته می شوند چیست ؟

مبنای پرداخت مزایای بازنشستگی موضوع ماده 31 قانون کار میزان سابقه کار کارگر در کارگاه مربوط می باشد و کسانی که با استفاده از قانون بازنشستگی پیش از موعد بازنشسته می شوند نیز به نسبت سابقه کاری که در کارگاه دارند از مزایای مذکور برخوردار خواهند شد .

 19-آیا کارگران شاغل در دستگاه های اجرایی نیز مشمول قانون بازنشستگی پیش از موعد در کارهای سخت وزیان آور مصوب مورخ 14/7/80 هستند ؟

به استناد مصوبه شماره 124610/ت44547ک مورخ 6/6/89 وزیران عضو کمیسیون امور اجتماعی و دولت الکترونیک که در تاریخ 1/6/89 به تایید مقام محترم ریاست جمهوری رسیده است .کارگران تابع قانون کار وتامین اجتماعی شاغل در دستگاههای اجرایی (وزارتخانه‌ها، مؤسسات و شرکتهای دولتی، شهرداری‌ها، بانکها و سازمانهایی که شمول حکم بر آنها مستلزم ذکر نام است) ، در مورد بازنشستگی پیش از موعد در مشاغل سخت و زیان‌آور مشمول ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) الحاقی ماده (76) قانون تأمین اجتماعی هستند.

20- شغل مشابه من در یک کارگاه دیگر به عنوان شغل سخت و زیان آور تایید شده ولی شغل من سخت و زیان آور تایید نشده آیا این کار قانونی است ؟

مستند به ماده 15 آیین نامه اجرایی تبصره 2 الحاقی ماده 76 قانون تامین اجتماعی ، سخت و زیان آور بودن مشاغل قابل تسری به دیگر واحدها نمی باشد به بطورمثال، یک عنوان شغلی دریک کارگاه خاص سخت و زیان آور شناخته می شود و همان عنوان شغلی در کارگاه دیگر سخت و زیان آور شناخته نمی شود .ملاک تطبیق و تشخیص مشاغل سخت وزیان آور ،آلاینده سنجی از محیط کار متقاضی می باشد.

21- آیا کارفرما مجاز به ارجاع کار اضافی با جلب رضایت کارگران در مشاغل سخت و  زیان آور می باشد ؟

به استناد ماده 61 قانون کار ارجاع کار اضفی به کارگرانی که کار شبانه یا کارهای خطرناک و سخت زیان آور انجام می دهند ممنوع است .

22- آیا بیمه بیکاری جزء سوابق کارهای سخت و   زیان آور محسوب می گردد ؟

به موجب بند (د) ماده 12 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) الحاقی ماده (76) قانون اصلاح مواد (72) و (77) و تبصره ماده (76) قانون تأمین اجتماعی مصوب 1354 و الحاق دو تبصره به ماده (76) مصوب 1371 ـ مصوب 1380ـ موضوع تصویب‌نامه شماره 15365/ت36005هـ مورخ 5/2/1386 ایام استفاده از مقرری بیمه بیکاری مشروط بر این که بیمه شده قبل از برقراری بیمه بیکاری در مشاغل سخت و زیان آور اشتغال به کار داشته و در حین مقرری بگیری و یا حداکثر تا دو ماه پس از اتمام دوره مزبور در مشاغلی که سخت و زیان آور شناخته شده مشغول به کار شده یا طبق آیین نامه بتواند بازنشسته شود مدت مزبور فقط موجب زایل شدن توالی اشتغال در کارهای و زیان آور نمی باشد مگر اینکه بر اساس مصوبه هیئت وزیران به صورت ویژه و موردی تصمیم گیری شده باشد .

23- آیا حضور داوطلبانه در جبهه جزء سوابق در کارهای سخت و زیان آور محسوب می شود ؟

مطابق بند (1) ماده 12 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) الحاقی ماده (76) قانون اصلاح مواد (72) و (77) و تبصره ماده (76) قانون تأمین اجتماعی مصوب 1354 و الحاق دو تبصره به ماده (76) مصوب 1371 ـ مصوب 1380ـ موضوع تصویب‌نامه شماره 15365/ت36005هـ مورخ 5/2/1386 ، تمام یا قسمی از خدمت نظام وظیفه در جبهه های نبرد حق علیه باطل یا حضور داوطلبانه در جبهه که به تائید مراجع ذیصلاح رسیده باشد جزء سوابق کارهای سخت وزیان آور محسوب می گردد .

24- آیا آراء کمیته های بدوی استانی قابل اعتراض می باشد ؟

به استناد تبصره 5 ماده 8 آیین نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2)ماده 76 قانون تامین اجتماعی ،رای کمیته بدوی ظرف پانزده روز اداری از تاریخ ابلاغ قابل تجدید نظرخواهی است در صورتی که هر یک از طرفین (کارگر و کارفرما) به رای اعتراض داشته باشند درخواست تجدیدنظر خود را بایستی کتباً ( طی فرم شماره 4 )به اداره کل تعاون،کار و رفاه اجتماعی محل تسلیم نمایند .

25- آیا رای قطعی و لازم الاجرا کمیته های استانی در خصوص کارهای سخت و     زیان آور قابل اعتراض می باشد ؟

بلی ، دیوان عدالت اداری می تواندبه استناد بند2ماده 13 قانون دیوان عدالت اداری آراء مغایربا هدف و حکم متقن را نقض نماید .

 

 

26- آیا نوع «الف» یا «ب » شغل تایید شده سخت و زیان آور نیز قابل اعتراض  می باشد ؟

بلی ، تعیین نوع الف یا ب جزیی از آراء کمیته های استانی می باشد لذا همانگونه که آرای کمیته های بدوی حداکثر ظرف مدت 15 روز اداری پس از ابلاغ قابل تجدید نظرخواهی در کمیته تجدید نظر همان استان می باشد  نوع «الف» یا «ب » نیز از این امر مستثنی نیست .

27- شغل من در کمیته تجدید نظر استانی سخت و زیان آور تایید نشده و به رای کمیته اعتراض دارم تکلیف چیست ؟

         مراتب صرفاً از ناحیه دیوان عدالت اداری قابل پی گیری خواهد بود .

28- چه نوع مرخصی هایی جزء سابقه اشتغال در کارهای سخت و زیان آور محسوب می شود ؟

به استناد جزء د،ج وه بند 1 ماده 12 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) ماده (76) قانون تأمین اجتماعی، ایام استفاده از مرخصی استحقاقی،مرخصی بابت ازدواج یا فوت همسر ، پدر ، مادر و فرزندان به مدت 3 روز با دریافت دستمزد در مورد مشمولان قانون کار و ایام استفاده از مرخصی استعلاجی یا استراحت پزشکی از اینکه حقوق ایام مزبور توسط کارفرما پرداخت شود و یا اینکه بیمه شده از غرامت دستمزد ایام بیماری استفاده کرده باشد .

 

29- آیا مرخصی بدون حقوق توالی اشتغال مشاغل سخت و زیان آور را از بین می برد ؟

به استناد جزء الف بند 3 ماده 12 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) ماده (76) قانون تأمین اجتماعی استفاده از مرخصی بدون حقوق به مدت بیش از دو ماه به هر منظور و تحت هر عنوان علاوه بر مرخصی مندرج در بند (ی) موضوع ردیف 2 آیین نامه اجرایی بازنشستگی در مشاغل سخت و زیان آور توالی اشتغال را از بین برده و موجب تناوب اشتغال وی می شود .

30- آیا استفاده از مرخصی استحقاقی توالی اشتغال در سخت وز یان آور را از بین   می برد ؟

به استناد بند(ی)بخش 2 ماده 12 آیین نامه اجرایی ماده 76 قانون تامین اجتماعی، چنانچه مرخصی استحقاقی در فواصل اشتغال به کارهای سخت وزیان آور واقع شود موجب زایل شدن توالی اشتغال در کارهای سخت و زیان آور نمی گردد و به عنوان سابقه اشتغال در کارهای سخت و زیان آور محسوب می گردد .

31- چنانچه در فواصل اشتغال به کارهای سخت و زیان آور فرد از مرخصی استعلاجی استفاده نماید آیا توالی اشتغال از بین خواهد رفت ؟

به استناد جزء هـ بند 1 ماده 12 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) الحاقی ماده (76) قانون اصلاح مواد (72) و (77) و تبصره ماده (76) قانون تأمین اجتماعی مصوب 1354 و الحاق دو تبصره به ماده (76) مصوب 1371 ـ مصوب 1380ـ موضوع تصویب‌نامه شماره 15365/ت36005هـ مورخ 5/2/1386 ، ایام استفاده از مرخصی استعلاجی یا استراحت پزشکی اعم از این که حقوق ایام مزبور توسط کارفرما پرداخت شود و یا این که بیمه شده از غرامت دستمزد ایام بیماری استفاده کرده باشد توالی را از بین نخواهد برد .

32- در صورتی که در حین کار سخت و زیان آور فردی به سربازی رفته و پس از سربازی به کار قبلی بازگشته باشد آیا توالی اشتغال از بین می رود ؟

 به استناد جزء هـ بند 2 ماده 12 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) ماده (76) قانون تأمین اجتماعی ،ایام خدمت سربازی (دوران ضرورت و احتیاط) مشروط بر این که بیمه شده حداکثر تا دو ماه پس از پایان خدمت به کار سابق خود برگشته و یا این که در کار دیگری که سخت و زیان آور شناخته شده مشغول به کار شده باشد موجب زایل شدن توالی اشتغال در کارهای سخت و زیان آور نمی گردد. 

33- آیا اشتغال در حرف و مشاغل آزاد با پرداخت حق بیمه در مدت مذکور به صورت خویش فرما توالی اشتغال را زایل می کند ؟

به استناد جزء د بند 3 ماده 12 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) ماده (76) قانون تأمین اجتماعی چنانچه در فواصل اشتغال بیمه شده به کارهای سخت  و زیان آور ، اشتغال در حرف و مشاغل آزاد به مدت یک ماه واقع گردد . توالی اشتغال را از بین  برده و موجب تناوب اشتغال می گردد .

34- انجام کارهای سخت و زیان آور به استناد ماده 75 قانون کار برای زنان ممنوع است پس چرا کار پرستاران زن جزو کارهای سخت و زیان آور اعلام شده است ؟

به استناد قانون ارتقاء بهره‌وری کارکنان بالینی نظام سلامت که در جلسه علنی روز یکشنبه مورخ سی‌ام فروردین ماه یکهزاروسیصدوهشتادوهشت مجلس شورای‌‌اسلامی تصویب و در تاریخ 9/2/1388 به تأیید شورای نگهبان رسیده، مجلس شورای اسلامی ماده 75 قانون کار را در خصوص مورد مذکور اصلاح نموده است و پرستاران از شمول ماده مذکور مستثنی شده اند.

35- شغل من جزء مشاغل سخت و زیان آور تایید شده ولی در لیست بیمه عنوان کارگر برای من قید شه چگونه می توانم از مزایای بازنشستگی در کارهای سخت و زیان آور استفاده نمایم ؟

مراتب از طریق بررسی پرونده فنی بیمه شده از طریق شعبات صندوق تامین اجتماعی قابل احراز می باشد و در صورت عدم احراز مراتب از طریق دیوان عدالت اداری قابل پیگیری است .

36- آیا خدمت در مناطق جنگی پس از پایان جنگ تحمیلی نیز جزء کارهای سخت و زیان آور محسوب می شود ؟

خیر ، خدمت فقط در زمان جنگ و در مناطق جنگی (جبهه) جزء مشاغل سخت و زیان آور محسوب می گردد و به استناد تبصره 2 ماده 14 قانون کار،آن دسته از بیمه شدگانی که مشمول اصلاحیه تبصره (2) ماده (76) قانون تأمین اجتماعی مصوب 14/7/1380 مجمع تشخیص مصلحت نظام هستند به شرط آنکه خدمت نظام وظیفه خود رادر جبهه های نبرد حق علیه باطل طی نموده یا حضور داوطلبانه در جبهه داشته باشند سوابق خدمتی آنان جزء کارهای سخت وزیان آور محسوب می شود.

37- من کمتر از 20 سال سابقه پرداخت حق بیمه در کارهای سخت و زیان آور را دارم ولی به دلیل اشتغال در کار سخت و زیان آوردچار فرسایش جسمی شده ام آیا می توانم با قانون سخت و زیان آور بازنشسته شوم ؟

بلی  ، ‌چنانچه کمیسیونهای پزشکی موضوع ماده (91) قانون تأمین اجتماعی قبل از رسیدن بیمه شده شاغل در کارهای سخت و زیان‌آور به سابقه مقرر فوق، فرسایش جسمی و روحی وی را ناشی از اشتغال به کارهای سخت و زیان‌آور تشخیص و تأیید نمایند می توانند از مزایای بازنشستگی قانون مذکور استفاده نمایند.

38- شغل من در کمیته استانی به موجب ماده 76 قانون تاین اجتماعی ،سخت و زیان آور تشخیص داده شده و درحال انجام مراحل بازنسشتگی می باشم و تقاضای اضافه کاری ایامی که بیش از 6 ساعت در کارگاه کار کرده ام را دارم ولی کارفرما  نمی پذیرد ، تکلیف چیست ؟

قوانین و آیین نامه های مربوط به تبصره 2 الحاقی ماده 76 قانون تامین اجتماعی در خصوص مزایای بازنشستگی در کارهای سخت وزیان آور می باشد و ارتباطی به مزایای مندرج  در تبصره ماده 52 قانون کارو آئین نامه آن  ندارد .  

39- طبق قانون مشاغل سخت و زیان آور و آیین نامه اجرایی آن کارفرما مکلف است تا 2 سال پس از تایید مشاغل نسبت به ایمن سازی عوامل شرایط محیط کار اقدام کند ولی تاکنون این کار انجام نشده است تکلیف چیست ؟

در صورت عدم حذف صفت سخت و زیان آوری محیط کار در مشاغل بند "الف" ظرف مهلت مقرر ، مطابق قانون کار از سوی وزارتخانه‌های کار و امور اجتماعی ، بهداشت و درمان و آموزش پزشکی از طریق مراجع ذی صلاح اقدام لازم بعمل می آید .

40- دیوان عدالت اداری دستور بررسی مجدد شغل من را صادر کرده و پس از بررسی مجدد شغلم سخت و زیان آور تشخیص داده شده ، اگر تامین اجتماعی اجرا نکند تکلیف چیست ؟

در صورتی که سایر موارد مندرج در قانون بازنشستگی پیش از موعد در مشاغل سخت و زیا آور توسط متقاضی احراز شده باشد مراتب عدم تمکین تامین اجتماعی از اجرای مفاد رای صادره توسط دیوان عدالت اداری از طریق اداره کل ابلاغ و اجراییات دیوان عدالت اداری قابل پی گیری خواهد بود .

41- عنوان شغلی مشابه من در کارخانجات سیمان تهران و درود سخت و زیان آور تایید شده ولی شغل من در سیمان آبیک سخت و زیان آور تایید نشده آیا صنایع سیمان با هم فرق دارند ؟

به موجب ماده 15 آیین نامه اجرایی تبصره 2 الحاقی ماده 76 قانون تامین اجتماعی آراء صادره در خصوص هر عنوان شغلی مختص به همان شغل و در همان کارگاه خاص می باشد و قابل تسری به سایر مشاغل و کارگاه های دیگر نیست .

42- شغل من در کمیته استانی سخت و زیان آور تایید شده و سابقه مقرر را هم دارم آیا می توان ترک کار کرده و منتظر برقراری مستمری از سوی تامین اجتماعی باشم ؟

 به استناد بند 3 ماده 13 آیین‌نامه اجرایی بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) ماده (76) قانون تأمین اجتماعی بیمه شدگان به صرف ارائه درخواست بازنشستگی مجاز به ترک کار نبوده و می‌باید احراز شرایط و استحقاق آنها جهت بازنشستگی پیش از موعد در کارهای سخت و زیان‌آور رسماً از سوی صندوق تأمین اجتماعی به آنها ابلاغ و سپس ترک کار نمایند. چنانچه بیمه شده شرایط استفاده از بازنشستگی پیش از موعد در کارهای سخت و زیان‌آور را طبق این آیین‌نامه احراز کند صندوق تأمین اجتماعی مکلف است نسبت به برقراری مستمری وی اقدام نماید.

43- بعضی از مشاغل کارگاه من توسط کمیته استانی سخت و زیان آور تشخیص داده شده و کارگرانی که سابقه مقرر در مشاغل تایید شده را داشته اند بازنشسته شده اند و چهاردرصد میزان مستمری برقراری بیمه شدگان را نسبت به سنوات قبل را نیز به تامین اجتماعی پرداخت کرده ام ولی تامین اجتماعی به دلیل سخت و زیان آور بودن بعضی مشاغل ، برای سایر کارگران که در این مشاغل مشغول به کار می باشند نیز تقاضای 4 درصد حق بیمه اضافه را نموده است تکلیف چیست ؟

پرداخت  چهار درصد حق بیمه اضافه به تامین اجتماعی قبل از تقاضای مستمری بازنشستگی مشمولان قانون خلاف حکم مقنن و جزء مواردتخلف بوده لذا بخشنامه شماره 6 مورخ 7/2/1381 تامین اجتماعی از طریق هیات عمومی دیوان عدالت اداری طی دادنامه  371-372 مورخ 23/5/1386 ابطال گردیده است .

44- افرادی که قبلاً شغل آنان جزء تاسیسات ملی و مهم بوده و شورایعالی حفاظت فنی مشاغل آنان را چه به صورت شغل و یا در خصوص سایر افراد تایید ننموده و در حال حاضر متقاضی می باشند آیا قابل طرح در کمیته های استانی می باشد ؟

مطابق مصوبه مورخ 16/12/1389 شورای عالی حفاظت فنی به شرح ذیل قابل طرح در کمیته های استانی می باشد. درخصوص بررسی مشاغل افرادیکه قبلا مشاغل آنان بصورت گروهی  و یا انفرادی در شورایعالی حفاظت فنی  مورد بررسی قرار گرفته و شورای مذکور با توجه به آئین نامه قبلی در خصوص مشاغل آنان بدلیل ملی ومهم بودن مشاغل در موقعیت زمانی و نه ماهیت شغلی اظهار نظر نموده و بادر نظر گرفتن حذف تاسیسات ملی ومهم از آئین نامه مارالذکر، کمیته های استانی می توانند راجع به مشاغل مورد ادعای ایشان مطابق آیین‌نامه اجرایی ( جدید) بند (5) جزء (ب) ماده واحده قانون اصلاح تبصره (2) الحاقی ماده (76) قانون اصلاح مواد (72) و (77) و تبصره ماده (76) قانون تأمین اجتماعی مصوب 1354 و الحاق دو تبصره به ماده (76) مصوب 1371 ـ مصوب 1380ـ موضوع تصویب‌نامه شماره 15365/ت36005هـ مورخ 5/2/1386 و اصلاحیه بعدی موضوع مصوبه شماره 124610/ت44547ک مورخ 6/6/89 وزیران عضو کمیسیون امور اجتماعی و دولت الکترونیک اظهار نظر نمایند ودر صورت احراز سایر شرایط بیمه ای، صندوق تامین اجتماعی مکلف به برقراری مستمری اینگونه متقاضیان می باشد.

45- شورایعالی حفاظت فنی در سنوات قبل در رابطه با مشاغل افرادی اظهارنظر نموده است و منجر به عدم تایید مشاغل آن افراد شده آیا این احکام در خصوص سایر افراد متقاضی مشاغل مذکور قابل تسری است . و در غیر این صورت آیا کمیته های استانی می توانند اظهارنظر نمایند ؟

بلی،آراء شورا صرفاً به جهت امعان نظر کمیته ها در صدور آراء می باشد بدیهی است با توجه به استقلال رای کمیته های استانی ، در خصوص متقاضیان جدید صرفاً با بررسی در کمیته ها نسبت به احراز یا عدم احراز سخت و زیان آوری آن مشاغل اقدام می نمایند .

46- کارفرما در لیست های پرداخت بیمه ، عنوان کارگر را برای بنده که در مشاغل سخت و زیان آور مشغول به کار می باشم درج نموده حق بیمه مشاغل سخت و زیان آور را پرداخت ننموده است ، تکلیف چیست ؟

تا قبل از احراز شرایط بازنشستگی نیاز به پرداخت حق بیمه به صورت مشاغل سخت و زیان اور الزامی نیست .

47- اگر وسایل اندازه گیری آلاینده در مشاغل سخت و زیان آور موجود نباشد ، مثلاً وسیله سنجش میزان گازها و بخارات آلاینده در پمپ بنزین ها ، چگونه می توان درخواست متقاضی را بررسی نمود ، آیا شغل وی را جزو مشاغل سخت و زیان آور به حساب نیاوریم ؟

اتخاذ تصمیم قطعی درکمیته ها مستلزم اندازه گیری عوامل زیان آور محیط کار وگزارش نهایی کارشناسان موضوع ماده 2 آیین نامه و تبصره آن می باشد.

 48 25سال سابقه کار دارم ، کارفرما پیشنهاد بازنشستگی را با استفاده از قانون نوسازی صنایع را نموده ، اما تعدادی از همکارانم ب استفاده از قانون بازنشستگی در مشاغل سخت و زیان آور بازنشسته شده اند ، کدامیک به نفع من می باشد ؟

سنوات ارفاقی جهت بازنشستگی در کارهای سخت و زیان آور هر سال سابقه پرداخت حق بیمه یک و نیم سال محاسبه خواهد شد و در قانون نوسازی صنایع با 5 سال سنوات ارفاقی مزد بازنشسته خواهد شد . بدین معنی که چنانچه سوابق کاری متقاضی در کارهای سخت و زیان آور 25 سال باشد با 35 روز حقوق دریافتی و در قانون نوسازی صنایع 30 روز فرد بازنشسته خواهند شد.لذا در صورتیکه کار شما سخت و زیان آور باشد استفاده از قانون سخت و زیان آور به نفع شما خواهد بود.

پرسش های متداول کمیته های حفاظت فنی وبهداشت کار؟

1 - چه کارگاه هایی مشمول تشکیل کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار می باشند و نحوه تشکیل آن چگونه است ؟

 به استناد ماده 2 آیین نامه کمیته حفاظت فنی وبهداشت کار ،در کارگاه هایی که دارای 25 نفر کارگر باشند کارفرما مکلف است کمیته ای به نام کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار با اعضای ذیل تشکیل دهد :

1- کارفرما یا نماینده تام الاختیار او

2- نماینده شورای اسلامی کار یا نماینده کارگران کارگاه

3- مدیر فنی و در صورت نبودن او یکی از سراستادکاران کارگاه

4- مسئول حفاظت فنی

5- مسئول بهداشت حرفه ای

2- هدف از تشکیل کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار چیست ؟

بر اساس ماده 93 قانون کار به منظور جلب مشارکت کارگران و نظارت بر حسن اجرای مقررات حفاظت فنی و بهداشتی در محیط کار وپیشگیری از حوادث و بیماریها،در کارگاههایی که وزارت کار و امور اجتماعی و وزارت بهداشت ،درمان وآموزش پزشکی ضروری تشخیص دهند کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار تشکیل خواهد شد .

3  - وظایف کمیته های حفاظت فنی وبهداشت کار  چیست ؟

بر اساس ماده 5 آیین نامه ،وظایف کمیته حفاظت فنی وبهداشت کار به شرح ذیل می باشد .

1 - طرح مسائل ومشکلات حفاظتی وبهداشتی درجلسات کمیته وارائه پیشنهادات لازم به کارفرما جهت رفع نواقص وسالم سازی محیط کار.

2 - انعکاس کلیه ایرادات ونواقص حفاظتی وبهداشتی وپیشنهادات لازم جهت رفع آنها به کارفرمای کارگاه.

3 - همکاری وتشریک مساعی باکارشناسان بهداشت حرفه ای وبازرسان کارجهت اجرای مقررات حفاظتی وبهداشت کار.

4 - توجیه وآشناسازی کارگران نسبت به رعایت مقررات وموازین بهداشتی وحفاظتی درمحیط کار.

5 - همکاری با کارفرمادرتهیه دستورالعملهای لازم برای انجام کارمطمئن،سالم وبدون خطروهمچنین استفاده صحیح ازلوازم وتجهیزات بهداشتی وحفاظتی درمحیط کار.

6 - پیشنهاد به کارفرما جهت تشویق کارگرانی که درامرحفاظت فنی وبهداشت کارعلاقه وجدیت دارند.

7-پیگیری لازم به منظورتهیه وارسال صورتجلسات کمیته وهمچنین فرم های مربوط به حوادث و بیماری های ناشی ازکاربه ارگان های ذیربط.

8 - پیگیری لازم درانجام معاینات قبل ازاستخدام ومعاینات ادواری به منظورپیشگیری ازابتلاء کارگران به بیماری های ناشی ازکاروارائه نتایج حاصله به مراکزبهداشت مربوطه.

9 - اعلام موارد مشکوک به بیماری های حرفه ای ازطریق کارفرمابه مراکزبهداشت مربوطه وهمکاری درتعیین شغل مناسب برای کارگرانی که به تشخیص شورای پزشکی به بیماری های حرفه ای مبتلاء شده ویا درمعرض ابتلاء به آنها قراردارند.(موضوع تبصره ۱ ماده ۹۲ قانون کار).

10 - جمع آوری آمارواطلاعات مربوطه از نقطه نظر مسائل حفاظتی وبهداشتی وتنظیم وتکمیل فرم صورت نواقص موجود درکارگاه.

11- بازدید ومعاینه ابزارکار و وسائل حفاظتی وبهداشتی درمحیط کارو نظارت برحسن استفاده از آنها.

12- ثبت آمارحوادث و بیماری های ناشی از کار وتعیین ضریب تکرار وضریب شدت سالانه حوادث.

13- نظارت بر ترسیم نمودار میزان حوادث و بیماری های حرفه ای و همچنین نصب پوسترهای آموزشی بهداشتی وحفاظتی در محیط کار.

14-اعلام کانون های ایجاد خطرات حفاظتی و بهداشتی درکارگاه.

15- نظارت بر نظم وترتیب وآرایش مواد اولیه و محصولات و استقرار ماشین آلات و ابزار کار به نحو صحیح وایمن و همچنین تطابق صحیح کارو کارگر در محیط کار.

16- تعیین خط مشی روشن و منطبق با موازین حفاظتی و بهداشتی برحسب شرایط اختصاصی هر کارگاه جهت حفظ وارتقاء سطح بهداشت و ایمنی محیط کار و پیشگیری از ایجاد حوادث احتمالی و بیماری های شغلی.

17- تهیه و تصویب و صدور دستورالعمل های اجرایی حفاظتی و بهداشتی جهت اعمال در داخل کارگاه در مورد پیشگیری از ایجاد عوارض و بیماری های ناشی از عوامل فیزیکی،شیمیایی،ارگونومیکی،بیولوژیکی و روانی محیط کار.

4-آیا کارگاه های خانوادگی مشمول تشکیل کمیته حفاظت فنی هستند ؟

کارگاه های خانوادگی از نظر تشکیل کمیته حفاظت تفاوتی با سایر کارگاه ها نداشته و درصورت شمول می بایست مطابق با شرایط مندرج در آیین نامه کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار نسبت به تشکیل کمیته حفاظت اقدام نمایند .

5-در سازمان ها و ادارات غیر صنعتی که کارگر مشمول قانون کار به تعداد بیش از 25 نفر کارگر وجود دارد  نحوه تشکیل کمیته حفاظت چگونه است ؟

در آیین نامه فعلی تفاوتی در خصوص کارگاه های صنعتی و غیر صنعتی عنوان نشده و این کارگاه ها نیز می بایست مطابق آیین نامه فعلی نسبت به تشکیل کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار اقدام نمایند.

 

6- نحوه تشکیل کمیته های حفاظت در کارگاه های ساختمانی و پروژه های عمرانی چگونه است ؟

در آیین نامه فعلی تفاوتی در خصوص نحوه تشکیل کمیته حفاظت در کارگاه های ساختمانی با دیگر کارگاه ها عنوان نگردیده و مطابق آیین نامه فعلی در صورت وجود 25 نفر کارگر و بیشتر، یا با تشخیص مشترک و هماهنگ بازرس کار و کارشناس بهداشت حرفه ای محل می بایست در این کارگاه ها کمیته حفاظت تشکیل گردد .

7- نحوه برگزاری جلسات کمیته های حفاظت فنی چگونه می باشد و نتایج جلسه چگونه   ثبت و ضبط می شود ؟

به استناد ماده 4 آیین نامه مربوطه ،جلسات کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار باید لااقل هر ماه یک بار با حضور اعضاء کمیته تشکیل گردد و در اولین جلسه خود نسبت به انتخاب یک نفر دبیر از میان اعضاء کمیته اقدام نماید. تعیین زمان تشکیل جلسات و تنظیم جلسات کمیته به عهده دبیر جلسه خواهد بودوطبق تبصره 1 ماده فوق در مواقع ضروری یا زودتر از موعود با پیشنهاد مدیر کارخانه یا مسئول حفاظت فنی و یا مسئول بهداشت حرفه ای کمیته تشکیل خواهد شد . همچنین مطابق با تبصره 2 ماده فوق الذکر کارفرما مکلف است یک نسخه از تصمیمات کمیته و همچنین صورتجلسات تنظیمی را به اداره کار و مرکز بهداشت مربوطه ارسال نماید.

8- نتایج جلسات کمیته های حفاظت فنی چگونه پیگیری می شود ؟

پس از تهیه صورتجلسه کمیته حفاظت فنی وبهداشت کار، دبیر کمیته مسئولیتهای اعضاء را تعیین ودر خصوص موارد مطرح شده درصورتیکه احتیاج به پیگیری وتامین هزینه برای اجرای موارد مندرج در صورتجلسه باشد از طریق مقتضی اقدام می نماید و کارفرما بایستی یک نسخه از صورتجلسه تائید شده را به اداره کار محل ارسال نماید.

 

9- نحوه بررسی صورتجلسات کمیته های حفاظت فنی و بهداشت کار در ادارات بازرسی کارچگونه است ؟

باتوجه به اعلام برنامه تشکیل جلسات کمیته حفاظت درطول سال توسط کارفرمایان ،بازرسان کار با برنامه ریزی وحضور در جلسه و یا دریافت صورتجلسات کمیته حفاظت فنی وبهداشت کارنسبت به مطالعه و تطبیق آن با صورتجلسات قبلی اقدام ودرصورت رفع موارد نقص مطرح شده در صورتجلسات قبلی نسبت به تائید و بایگانی آن اقدام می نمایند. شایان ذکر است برای کنترل بهتر صورتجلسات دریافت شده در بعضی از بازرسیهای ادواری موارد مطروحه در صورتجلسات مورد بررسی قرار می گیرد.

 

10- آیا وجود کمیته های حفاظت فنی و بهداشت کار و یا مسئولین ایمنی و بهداشت کار رافع مسئولیت های کارفرماست ؟

به استناد(ماده 6 آئین نامه مربوطه) وجود کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار و مسئولین حفاظت و بهداشت حرفه ای در کارگاه به هیچ وجه رافع مسئولیت های قانونی کارفرما در قبال مقررات وضع شده نخواهد بود .

11-آیا کارگاه هایی که دارای کمتر از 25 نفر کارگر هستند نیز می توانند کمیته حفاظت و بهداشت کار موضوع ماده 93 قانون کار تشکیل دهند ؟ با چه شرایطی ؟

در کارگاه هایی که کمتر از 25 نفر کارگر دارند و نوع کار آن ها ایجاب  نماید با نظر مشترک و هماهنگ بازرس کار و کارشناس بهداشت حرفه ای  محل ، کارفرما مکلف به تشکیل کمیته مذکور خواهد بود .در این گونه کارگاه ها کمیته مذکور با سه نفر از اعضاء به شرح ذیل تشکیل  می گردد .

           1- کارفرما یا نماینده تام الاختیار او

            2- نماینده شورای اسلامی کار یا نماینده کارگران کارگاه

            3- مسئول حفاظت فنی و بهداشت حرفه ای

 

12- شرایط انتخاب مسئول ایمنی و حفاظت فنی در کمیته های حفاظت فنی چگونه است ؟

براساس تبصره ۱و۲ ماده۲ آیین نامه مربوطه ،مسئول حفاظت فن می بایستی ترجیحاً از فارغ التحصیلان رشته حفاظت فنی و ایمنی کار و مسئول بهداشت حرفه ای نیز ترجیحاً فارغ التحصیل بهداشت حرفه ای یا پزشک عمومی مورد تائید مرکز بهداشت شهرستان باشد .

13- در چه زمانی یک نفر می تواند هم زمان در یک کمیته واحد به عنوان مسئول ایمنی و مسئول بهداشت حرفه ای فعالیت نماید ؟

بر اساس تبصره 3 ماده 3 آیین نامه کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار، در کلیه کارگاه هایی که کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار با سه نفر تشکیل می گردد مسئول حفاظت فنی و بهداشت حرفه ای می تواند یک نفر باشد مشروط بر آن که پس از آموز ش های لازم که با هزینه کارفرما توسط مرکز بهداشت و یا اداره کار محل حسب مورد تشکیل می گردد شرکت نموده و گواهینامه لازمه را دریافت نماید .

14- شرایط مسئولین ایمنی درکمیته های حفاظت فنی وبهداشت کارچیست؟

مسئولین ایمنی می بایستی ترجیحاً از فارغ التحصیلان رشته حفاظت فنی و ایمنی کار باشند لیکن با توجه به کمبود نیرو در این رشته می توان آنان رااز میان رشته های مرتبط با ایمنی نظیر مهندسی صنایع با گرایش ایمنی صنعتی ورشته های فنی-مهندسی انتخاب نمود . همچنین می توان افراد دارای مدرک فنی غیر مرتبط با ایمنی ، به شرط گذراندن دوره های عمومی وتخصصی ایمنی برگزار شده توسط مراجع ذیصلاح مورد تایید وزارت کار و امور اجتماعی برابرمقررات به کار گرفت.

15- شرح وظایف مسئول ایمنی چیست ؟ و از نظر سازمانی می بایستی به چه کسی پاسخگو باشد ؟

1-طرح مسائل و مشکلات حفاظتی و ایمنی در جلسات کمیته حفاظت فنی و ارائه پیشنهادات لازم به کارفرما جهت رفع نواقص و سالم سازی محیط کار

 2-انعکاس کلیه ایرادات و نواقص حفاظتی و بهداشتی و پیشنهادات لازم جهت رفع آن ها به کارفرمای کارگاه

3-همکاری و تشریک مساعی با کارشناسان بهداشت حرفه ای و بازرسان کار جهت اجرای مقررات حفاظتی و بهداشت کار

 4-توجیه و آشناسازی کارگران جهت رعایت مقررات ایمنی

 5-همکاری با کارفرما در تهیه دستورالعمل های لازم برای انجام کار مطمئن

 6-پیشنهاد به کارفرماجهت تشویق کارگرانی که موارد ایمنی را رعایت می کنند

7-پی گیری لازم جهت انجام معاینات قبل از استخدام

8-بازدید و معاینه ابزار کار

 9-ثبت آمار حوادث و بیماری های ناشی از کار کارگران

10-اعلام کانون های ایجاد خطرات حفاظتی

 11-نظارت بر نظم و ترتیب و آرایش مواد اولیه و محصولات و استقرار ماشین آلات.

 از نظر سازمانی مسئول ایمنی به کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار و بعنوان نماینده کافرما در بحث ایمنی به مدیریت پاسخگو  می باشد .

16- نحوه و علل حضور بازرسان کار در جلسه کمیته حفاظت فنی چیست ؟

بازرسان کار بر اساس هماهنگی قبلی صورت گرفته و یا برنامه اعلامی تشکیل کمیته ها توسط کارفرما در جلسات کمیته حضور یافته و هدف از حضور در جلسات، اعلام نواقص موجود در نحوه تشکیل جلسات، مباحث و موضوعات مطروحه در جلسه و تصمیمات اتخاذ شده و ارائه مشاوره و راهنمایی های لازم و همچنین توجیه کارفرمایان کارگاه ها در خصوص نقش و جایگاه کمیته ها در ارتقاء سطح ایمنی کارگاه خواهد بود .

 

17- صلاحیت اعضای کمیته های حفاظت فنی و بهداشت کار چگونه کنترل می شود ؟

صلاحیت اعضای کمیته های حفاظت با اعلام مدارک و مشخصات آن ها توسط کارفرما به اداره کار و امور اجتماعی محل و بررسی موضوع و تطبیق آن با ماده 2 آیین نامه کمیته های حفاظت فنی و بهداشت کار و تبصره های مربوطه انجام و اعلام نظر صورت خواهد گرفت .همچنین به استناد تبصره 2 ماده 3 آیین نامه کمیته ها صلاحیت مسئولین حفاظت فنی و بهداشت حرفه ای باید به تایید اداره کار و مرکز بهداشت محل برسد.

18آیا کارفرما باید هزینه ای به اعضای کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار جهت برگزاری جلسات کمیته مذکور پرداخت نماید ؟

بجز هزینه آموزشی اعضاء کمیته در خصوص مسایل ایمنی و حفاظت فنی ،برای حضور اعضاء در جلسات کمیته های حفاظت فنی در قانون کار و آئین نامه های مربوطه هزینه ای مشخص  نشده است .

19- نحوه کنترل کمیته های حفاظت فنی و بهداشت کار چگونه است ؟

با بررسی صورتجلسات کمیته های حفاظت فنی و ثبت در نرم افزار چنانچه کارگاهی در خصوص تشکیل مستمر و اعلام صورتجلسات و پی گیری مصوبات و اقدامات مربوطه دارای نقص و مشکلاتی باشد ابتدا به صورت کتبی موارد اعلام می شود و در صورت تکرار اشکالات وعدم رفع نواقص با مراجعه به کارگاه مربوطه نسبت به پی گیری موضوع اقدام می گردد .

20- در صورت عدم تشکیل کمیته حفاظت فنی توسط کارفرما، علیرغم ابلاغیه های صادره ، نحوه بر خورد چگونه می باشد ؟

باتوجه به اینکه آئین نامه کمیته حفاظت به استناد مواد 85 و 93 قانون کارتهیه گردیده است کارفرمایان مکلف به رعایت آیین نامه ها و دستورالعمل های ایمنی مصوب شورایعالی حفاظت فنی مطابق با ماده91 قانون کار می باشند و در صورت عدم رعایت این دستورالعمل به استناد ماده 176 قانون کار با آنان برخوردخواهدشد.

21- آیا تیمهای مدیریت ایمنی ، بهداشت و محیط زیست (HSE) می توانند جایگزین کمیته حفاظت و بهداشت کار باشند ؟

تشکیل این کمیته ها رافع مسئولیت کارفرما در خصوص تشکیل کمیته حفاظت فنی و بهداشت کار نمی باشد و کارفرما موظف است کمیته های حفاظت فنی و بهداشت کار را مطابق با شرایط مندرج در آیین نامه مربوطه که مصوب شورایعالی حفاظت فنی می باشد تشکیل دهد .

پرسش های متداول آیین نامه حفاظت فنی و بهداشت کار؟

1- تدوین یا بازنگری آیین نامه های حفاظت فنی و ایمنی دارای چه مراحلی می باشد ؟

الف  کارشناس مربوطه پیش نویس اولیه را بر اساس اطلاعات و منابع که عموماً کتب مرجع ، استانداردهای ملی و بین المللی ، مطالعات و تحقیقات مراکز دانشگاهی و علمی- پژوهشی ، سوابق موضوع در ادارات بازرسی کار و سازمان های مرتبط و دستورالعمل های مختلف و نظایرآن ها تهیه می نمایند .

ب  کمیته عمومی به بررسی پیش نویس اولیه پرداخته و پیش نویس های بعدی راارائه می نماید .

ج  پیش نویس کمیته عمومی جهت بررسی و اظهارنظر به اداره کل حقوقی وزارت کار و امور اجتماعی و تشکلهای کارگری و کارفرمایی ارسال می گردد .

د- پیش نویس مذکور برای اعضاء کمیته تخصصی که متشکل از اعضاء یا نمایندگان شورایعالی حفاظت فنی و تعدادی از اعضاء کمیته عمومی و در صورت نیاز به کارشناسان ذیربط ارسال و جلسات کمیته مذکور تشکیل و پیش نویس نهایی تهیه م گردد .

ه-آیین نامه مذکور برای اعضاء شورایعالی حفاظت فنی و حسب مورد برای کارشناسان مربوطه ارسال تا در جلسات شورایعالی حفاظت فنی مطرح گردد که در صورت تائید به منظور تصویب برای وزیر کار و امور اجتماعی ارسال می شود .

و- در صورت عدم تایید یا وجود ابهامات در مفاد آیین نامه، به کمیته کارشناسی و تخصصی ارجاع شده و مجدداً برای بررسی به شورایعالی حفاظت فنی ارسال می گردد .

ز- چنانچه در تصویب نهایی ، وزیر کار و امور اجتماعی نظراتی داشته باشند و رئیس شورا نتواند نظر وی را تامین نماید موضوع برای بررسی در اولین جلسه و خارج از نوبت به شورا ارجاع می گردد .

ح- آیین نامه تصویب شده توسط وزیر کار و امور اجتماعی جهت درج در روزنامه رسمی ارسال می گردد و 15 روز پس از درج ضمانت اجرایی پیدا می کند .

ط- آیین نامه مذکور طی فرآیندی در سایت وزارت کار و امور اجتماعی قرار گرفته و جهت ابلاغ به ادارات کار و امور اجتماعی و سازمان های ذیربط ارسال می گردد .

2- شرایط لازم برای بازنگری ‌آیین نامه حفاظت فنی و ایمنی چگونه است ؟

الف – به روز نبودن و عدم کارایی لازم آیین نامه در کارگاه ها و فعالیت های مرتبط با‌آن با توجه به عرضه فن آوری جدید در حال حاضر

ب- بالا بودن ضرایب تکرار و شدت حادثه در فعالیت های مرتبط با موضوع آیین نامه

ج- انجام اصلاحات ، تغییرات و به روزرسانی استانداردها و منابع جدید مرتبط با آیین نامه

د- عرضه ماشین آلات ، تجهیزات و فرآیندهای جدید مرتبط با آیین نامه

ه- دریافت شکایات،انتقادات و نظرات در مورد نداشتن کارایی آیین نامه

ز-درخواست صاحب نظران اعم از اعضای شورای عالی حفاظت فنی،تشکلهای کارگری و کارفرمایی و...

3- آیین نامه های حفاظت فنی و ایمنی در چه صورت لازم الاجرا می باشد ؟

آیین نامه های مصوب پس از طی مراحل تدوین و بازنگری مطابق شیوه نامه مربوطه 15 روز پس از درج در روزنامه رسمی لازم الاجرا می شود .

4- ضمانت اجرایی آیین نامه های حفاظت فنی و ایمنی چیست ؟

ضمانت اجرایی آیین نامه های مصوب شورایعالی حفاظت فنی بر اساس فصل یازدهم قانون کار جمهوری اسلامی ایران (جرایم و مجازت ها) به ویژه ماده 176 قانون مذکور می باشد .

5- تهیه آیین نامه های حفاظت فنی و ایمنی مطابق قانون بر عهده کیست ؟

مطابق بند د  ماده 96 قانون کار جمهوری اسلامی ایران تهیه آیین نامه های حفاظت فنی و ایمنی بر عهده اداره کل بازرسی کار وزارت کار و امور اجتماعی می باشد .

6- تهیه دستورالعمل ها و آیین نامه های اجرایی مشترک بین وزارت کار و امور اجتماعی  و وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی چگونه انجام می گیرد ؟

بر اساس ضرورت و مشترک بودن مباحث حفاظت فنی و بهداشت کار در کارگاه های مشمول قانون کار و مطابق ماده 106 قانون کار جمهوری اسلامی ایران ، دستورالعمل ها و آیین نامه های اجرایی مربوطه به فصل چهارم قانون به پیشنهاد مشترک وزارتخانه های کار و امور اجتماعی و بهداشت، درمان و آموزش پزشکی به تصویب هیات وزیران خواهد رسید .

7- اگر کارفرمایی از اجرای مفاد آیین نامه های حفاظت فنی و ایمنی امتناع نماید، نحوه برخورد قانونی با وی چگونه خواهد بود ؟

مطابق فصل یازدهم قانون کار جمهوری اسلامی ایران (بخش جرایم و مجازات ها) در صورت عدم اجرای مفاد آیین نامه های ایمنی توسط کارفرما و طی مراحل قانونی مندرج در فصل چهارم باگزارش بازرسان کار ، کارفرمایان متخلف به مجازات مقرر در ماده 176 برابررای مرجع قضایی محکوم  می گردند .

8- در مورد بعضی  دستگاه ها و تجهیزات مواد آیین نامه ای وجود ندارد آیا می توانیم به استناد بعضی مواد مشابه برای کارفرما ابلاغیه صادرنمایم ؟

بلی ، باتوجه به گستردگی مسایل فنی می توان با استنباط از آیین نامه های مشابه در گزارشات  استفاده نمود .